týsdagur 29. desember 2015síða 15

15 Mikudagur 30. desember 2015 · Nr. 150 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 20.000 kr. mánarliga, er samlaði lættin 10.600 kr. árliga. 2. TÍÐ ARHÓSKANDI Vit lovaðu, at gera Føroyar meira tíðarhóskandi – eitt nú við ný­ skipanum, grønari Føroyum og fleiri íløgum í útbúgving, gransking og mentan. Hetta fremja vit nú í verki. Fleiri útbúgvingar og styrkt mentan Íløgur í ungdómin og útbúgving, gransking og mentan eru týðandi partar av at tryggja framtíð Føroya. Vit hava tí sett okkum fyri at fara undir at fremja ein veruligan lestrarbý (campus) í verki. 8 mió. kr. eru settar av til hetta, samstundis sum nakrar mió. kr. eru settar av til, at Fróðskaparsetrið skal kunna fara undir nýggja útbúgving í bú­ skaparfrøði, og at taka fleiri les­ andi inn á sjúkrarøktarfrøði út­ búgvingina longu í 2016. Uttan ríkt mentanarlív og list vóru vit eitt fátækt land og fólk. Vit vilja tí stimbra tað ríka mentanar- og listavirksemið, ið er í Føroyum, og verða Mentanargrunnurin, Før­oya Symfoniorkestur, Musikk­ skúlin og filmslistin tí eisini styrkt í 2016. Eisini er játtanin til ítrótt hækkað. Fyri framman standa eisini átøk at stimbra føroyska málið, eins og málið er, at nýtt Tjóð­leikhús verður veruleiki í sam­ gonguskeiðnum. Orku- og umhvørvis­ vinarlig átøk Vit vilja eisini gera Føroyar tíð­ ar­hóskandi og sjálvbjargnar tá umræður at reka ein meira um­ hvørvis- og orkuvinaligan politikk, so vit dálka minni og gera okkum minni heft av oljuinnflutningi og skiftandi oljuprísum. Avgjaldið á eldrivnar bilar verður tí lækkað, og eisini eru tvær mió. kr. settar av til orku- og umhvørvisvinalig tiltøk í 2016. Samstundis fer arbeiðið í gongd, at gera ein “grønan pakka” við fleiri átøkum, ið skulu flyta Før­ oyar framá á grønu leiðini. Nýskipanarárið 2016 Fyrstu stigini eru sostatt longu tikin, ið vilja tryggja føroyingum einar meira sjálvbjargnar, sam­ halds­fastar og tíðarhóskandi Før­ oyar. Men árið 2016 verður eitt sera avgerandi ár, har framdar verða tær nýskipanir, ið skulu til, fyri at flyta Føroyar framá á fleiri økjum – og at tryggja haldførið í okkara vælferðarsamfelag og búskapi. Eftir ætlan verða uppskot til pensjónsnýskipan og fiski­ vinnu­nýskipan klár í 2016. Hes­ar nýskipanir skulu gerast í breið­um samstarvi á Løgtingi, og í sam­ starvi við allar viðkomandi part­ar. Harumframt verður menn­ingar­ ætlan fyri heilsuverkið klár á vári 2016, og eisini verður farið undir at fyrireika fólkaatkvøðu um nýggja Stjórnarskipan, ið skal vera í 2017. Ein skattanevnd fer í komandi ári eisini til verka, at gera tilmæli til eina endurnýggjaða skatta- og avgjaldsskipan í Føroyum. Eina skipan, ið skal tryggja ein hald­ føran búskap fyri bæði land og kommunur, og tryggja, at Føroyar og føroyskt vinnulív hava støðugar og kappingarførar skatta- og av­ gjaldsskipanir nú og framyvir. Fremja í verki tað vit lovaðu Nýggja samgongan hevur í sam­ bandi við hesa fyrstu fíggjar­lógina havt sera stutt skotbráð at fremja mongu átøkini. Hetta orsakað av, at løgtingsvalið fall so seint í árinum. Fyri framman stendur eitt nýtt ár við ríkum møguleikum, at fremja komandi nýskipanirnar og átøkini, ið tøttum samstarvi og samráði við allar viðkomandi partar. Gleði meg til árið og átøkini fyri framman, og fegnist um, at vit hava sett eina nýggja kós móti einum meira sjálvbjargnum, samhaldsføstum og tíðarhóskandi Føroyum. Fíggjarlógin fyri 2016 er nú sam­ tykt, og fyrstu stigini longu tikin. Tí vit fremja sjálvandi í verki tað vit lovaðu. Við ynskjum um eitt eydnu­ber­ andi og savnandi nýggjár fyri fólk, vinnu og land. rhóskandi Føroyar KJAK Ørskapur og skomm Heri Mohr Í jólavikuni varð kunngjørt, at lands­stýrið ella løg­tingið ætl­ar at keypa grót­hús­ ið í mið­bý­num í okkara høv­uðs­ staði yvir­av ”Det glade hjørne” og Ebe­nez­er. Um nakrar dagar, 30. januar, eru 110 ár liðin, síðani hetta vakra húsið var tikið í nýtslu av tí tá 73 ára gamla Færø Amts Sparekasse. Fólk við vanligum skili – at vit eru ein stórur meiriluti, er eingin ivi um – hava ilt við at skilja slíkan ørskap. Um landsstýrið hevði kunn­ gjørt, at 100 milliónir verða nú, bein­an­vegin, játtaðar yvir 5 ár til umvæling, restaurering, av al­ mennum ognum: sjúkrahúsa­ognir, ognir í Hoydølum, læraraskúlin, hand­ilsskúlin, tekniskir skúlar, barn­agarðar og -heim, ognir í Tinga­nesi, úti á Reyni og øðrum ogn­um í misrøkt, so hevði ongin mót­mælt. Sumt stendur gapandi tómt. Verður als ikki brúkt. Á den skomm. Vagnur Michelsen (www. hvannrók.fo) og Oddvør Johansen hava so virðiliga og sera álvarsliga mótmælt hesum ørskapi við niður­støðuni: Um P/f Eik Banki ætlar at selja 110 ára gamla gróthúsið á Niels Finsensgøtu, so má tað verða til Tórs­havnar kommunu og ongan ann­an. Um løgtingsins fíggjarnevnd ikki trívist undir liðini á løg­ting­ inu­m á gamla Apotekinum á Vagl­ inum, so hon um tað. NØVN Hesi eru orðini, ið eg segði til jarð­ arferðina hjá abba mínum, Ólavi Dalsgarð, leygardag hin 3. januar 2014: Eg sakni longu abba. Einaferð skuldu vit í gamla fólkaskúlaflokki mínum skriva ein stíl, har evnið var »mín størsta fyrimynd«. Vit skuldu velja hvør sína fyrimynd, og eg valdi abba. Hóast tú ikki var hægri enn 172 cm, so sá eg upp til tín. Persónliga, tú var ongantíð óður við meg, fak­ liga, tí tú lærdi meg at hugsa krit­ iskt – og at telgja. Politiskt, tí tú meinti tað veruliga í álvara. Seinasta árið hevur verið merkt av pínu og líðing, men eisini av vón og kærleika. Sum familja hava vit upplivað at verða biðin um at koma út á Landssjúkrahúsið at siga farvæl við teg, og tað hevur verið hart. Omma, tú hevur verið ein klettur í øllum hesum, bæði tolin og trúføst. Vit hava eisini havt góðar løt­ur, eitt nú tá tú aftaná fyrstu sjúku­ leguna kom upp at ganga. Ella tá tú fekk boðini, at tú kundi sleppa heim aftur til Velbastaðar. Ella tá tú vitjaði mammu tína aftur, fyri fyrstu ferð í tríggjar mánaðir; tú vitjaði hana jú trúðliga næstan hvønn dag. Eg minnist sum barn, tá tú og omma plagdu at ringja niður til Danmarkar til okkara hvønn sunnudag fyri at hoyra, hvussu eg hevði tað, hvat eg gjørdi, hvussu veðrið var, nær vit komu heim at vitja – ella búgva, ið nokk var ynskið – og tað tók fleiri minuttir bara at siga bei. Sum smádrongur skilti eg ikki, hví vit skuldu tosa so leingi, og eg stóð og ótolnaðist eftir at sleppa út at spæla – men tað skilji eg væl nú. Abbi var ikki perfektur, og tað veit eg væl. Men hvør av okkum er tað? Hann var eitt kensluligt menniskja, sum livdi lívið fult út. Og eg eri takksamur fyri alt tað, abbi gav mær, og eg elski hann yvir alt á jørðini. Abbi. Mamma og babba vóru 18 ár, tá eg bleiv føddur. Tey vóru so ung, og tey vistu kanska ikki altíð so væl, hvussu mann skuldi foreldrast, og har komu tit bæði inn. Omma sum ein eyka mamma og tú sum ein eyka pápi. Takk, abbi, fyri alt tað, tú vart fyri meg og okkum avvarðandi, sum minnast og elska teg sum tann, tú var. Vit síggjast. Bergur A. Dalsgarð Minningarorð fyri Ólavi Dalsgarð