hósdagur 28. januar 2016síða 14

FRÍGGJADAGUR 29. JANUAR 2016 SOSIALURIN 12 14 TEMA Eldrarøkt Vilja vita ikki bara gita Normeringin hevur ikki verið ein trupulleiki Jógvan Skorheim Heðin Zachariasen Hevur kommunan nakrar ætlanir um at hækka talið av starvsfólkum fyri hvørt búfólk? – Vit eru í holt við eitt arbeiði, har vit klárleggja alt økið. Hetta er eitt arbeiði, ið byrjaði í fjør, har vit hava havt bólkafundir við av­varð­andi, starvsfólk, serkøn fólk og brúkarar. Næsta stigið er, at vit fyrst í februar gera eina kann­ing millum fólkini á økinum, so tey fáa møguleikan at siga sína hugs­an um hvussu tænastan skal skip­ast, sigur Jógvan Skorheim og leggur afturat. – Vit hava tó ikki snakkað um hvat er rætta normeringin, tí vit vilja fyrst hava uppgjørt tann mátan eldratænastan verður rikin uppá, so hon kann gerast enn betri framyvir. Væntandi end­ar tað tó við, at meira pen­ing­ur verður játtaður. Men tað er týdn­ingar­mikið, at vit gera tað rætta, heldur enn bara gera okkurt, ið vit halda vera rætt. Vit vilja vita, ikki bara gita. Er nøkur ætlan at veita eitt til­boð til teirra, ið hava ein tørv, ið ikki verð­ ur nøktaður til fulnar av ellis­heimi og heima­hjálp? – Tað er eingin ivi um, at ein av loys­ unum, ið framtíðar eldraøkið verður bygt uppá, er fleiri búpláss til eldri, ið ikki ordiliga kunnu vera heima, men heldur ikki hava tørv á at sita á einum sambýli ella røktar­heimi. Búpláss, har tey eldri føla trygg­leika av at vera nær einum sjúkrahúsi ella røktarheimi, og kunnu fáa eina tilkalling á onkran hátta. Eitt búpláss, ið tey kunna kalla fyri sítt egna heim, har tey kunnu bjóða fólki innum. Borgarstjórin í Klaksvíkar komm­ unu ger tó vart við, at neyð­ugt er við stórum íløgum í eldra­økinum. Íløgur, ið sambært hon­um, ikki vórðu tiknar hædd fyri, tá eldra­økið varð yvirtikið av komm­un­unum. – Eldraøkið varð givið út til komm­ unurnar við tí fortreyt, at tað bara bleiv tosað um rakstur. Einki varð nevnt um íløgur, og vit fingu bara pening til rakstur. Nú tá vit hava yvirtikið eldraøkið, síggja vit, at tørvur er á stórum íløg­um. Íløgur, ið kunnu gera rakst­urin betri og bíligari, sigur Jógvan Skorheim. Jógvan Skorheim vísir á, at hóast tað er ein vilja millum komm­unurnar í Norðoya Bú- og Heimatænastu at gera neyð­ugu íløgur­nar, so verða tær av­mark­aðar av, at kommunur ikki hava loyvið at lána meira enn eina álíkning. – Tá landið koyrdi eldraøkið út til kommunurnar, so áttu teir at havt hækkað álíkningina, so at komm­unurnar kundu farið inn og gjørt neyðugu íløgurnar. Men av tí at nakrar av kommununum í sam­ starvinum eru yvir eina álíkn­ing, so er ikki møguligt at lána neyð­ ugu peningin í løtuni, sigur Jógvan Skorheim at enda. HALLUR@SOSIALURIN.FO Heðin Zachariasen, borgarstjóri í Sunda kommunu Jógvan Skorheim, borgarstjóri í Klaksvíkar kommunu SAVNSMYND MYND: ÁLVUR HARALDSEN Hevur kommunan nakrar ætlanir um at hækka talið av starvsfólkum fyri hvørt búfólk? – Eldraøkið hevur í fleiri ár ligið hjá land­inum, har normeringarnar av fyrstan tíð vórðu skipaðar og lagdar í fastar karmar. Kommunurnar hava ikki gjørt nakrar broytingar hesum viðvíkjandi. Eg gangi út frá, at tað sum hevur verið áðrenn kommunurnar yvirtóku økið hevur verið forsvarligt. Tað vóru jú fakfólk hjá landinum, ið ásettu normeringarnar, sigur Heðin Zachariasen. Eins og fleiri av hinum borgar­ stjór­unum, so vísir borgarstjórin í Sunda kommunu á, at man í løtuni er í holt við at endurskoða økið, aftaná at tað varð yvirtikið frá landinum. – Vit ynskja at byggja víðari upp á tað, ið virkar, meðan tað sum virkar minni væl, verður hugt eftir og gjørt betri. Endamálið er at kunna bjóða tað besta á øllum økjum. – 2015 var árið, har vit endur­ skoð­aðu eldraøkið og settu okkum inn í tingini, men fyri at siga tað, sum tað er, so hava vit ikki fokusera so nógv á normeringina. Tað er tí, at tað ikki hevur verið ein trupulleiki hjá okkum. Hvørt fall ikki ein so stórur trupul­leiki, at tað er tað, ið vit hava arbeitt mest við. So vit hava heldur brúkt orkuna upp á at betra um onnur tilboð í eldrarøktini. Er nøkur ætlan at veita eitt tilboð til teirra, ið hava ein tørv, ið ikki verður nøktaður til fulnar av ellisheimi og heimahjálp? – Tað er eingin ivi fyri okkara við­ kom­andi, at tað, ið vit vilja arbeiða fyri, er at borgarin verður settur í fokus, at borgarin fær tað tilboðið, ið hann vil hava, og at fólk fáa møguleikan at vera í sínum egna heimi so leingi tey ynskja tað, og so leingi tað ber til. Tann dagin tað ikki ber til longur, skulu vit eisini hava eitt tilboð, har borg­arin kann koma á eitt heim og fáa neyð­ uga røktina, svarar borgar­stjórin avgjørdur á málið til seinna spurn­ ingin. Møguleikarnir fyri nýggjum til­boðum verða eisini kannaðir í VEKS-samstarvinum, og vísir Heðin Zachariasen serliga á dag- og kvøld­tilboð sum nakað, ið borgarin kann fáa gleði av. – Vit arbeiða við at skapa nøkur nýggj tilboð til teir eldru borgararnar, har vit serliga kanna møguleikan fyri dagtilboðum og kvøldtilboðum. Vit ynskja at vita hvat tað er, ið borgarin hevur tørv á og skipa økið soleiðis, at borgarin í mest møguliga mun kann vera heima hjá sær sjálvum, sigur Heðin Zachariasen og leggur afturat. – Her hugsa vit um eitt tilboð til fólk, ið hava brúk fyri eitt sindur av hjálp í gerandisdegnum. Eitt tilboð til teirra, ið eru einsamøll, og hava tørv á at koma saman við øðrum, ella kanska bara at fáa tann rætta kostin. Tað skal vera møguligt hjá teimum at fáa hetta á einum dagtilhaldi ella onkrum líknandi. Tá landið koyrdi eldraøkið út til kommunurnar, so áttu teir at havt hækkað álíkningina, so at kommunurnar kundu farið inn og gjørt neyðugu íløgurnar« Jógvan Skorheim