mánadagur 7. mars 2016síða 4

Mánadagur 7. mars 2016 · Nr. 28 4 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 ARBEIÐSSKAÐAR Talið á arbeiðsskaðum, Arbeiðseftirlitið fær boð um, veksur javnt og samt, men tað kunnu vera fleiri orsøkir til tað, sigur deildarleiðarin Áki Bertholdsen Talið á arbeiðsskaðum,sum verða fráboðaðir arbeiðs­ eftir­litinum, veksa støðugt. Ein uppgerð hjá Arbeiðs­ eftir­litinum vísir, at sein­ astu sjey árini, frá 2009, til 2015, eru 979 arbeiðs­óhapp fráboðað Arbeiðs­eftir­litin­ um. Higartil í ár eru so 10 óhapp fráboðað, og í 2008 vórðu 14 óhapp fráboðað, men tann uppgerðin er ikki full­fíggjað, sigur Arbeiðs­ eftirlitið. Skaðarnir eru so dánt javnt býttir ímillum kyn­ ini, men verður hugt eftir tøl­un­um, loypur tað í eyg­ uni, at nógv teir flestu skað­arnir, Arbeiðseftirlitið hev­ur fingið boð um, eru hendir í Heilsuverkinum og í Almannaverkinum - og har er í nógv størstan mun talan um kvinnustørv. Á hesum arbeiðsøki, eru tilsamans 395 skaðar hendir hesi seinastu árini, og av teimum eru tað 350 kvinnur, sum hava fingið skaða. Men Leivur Persson sig­ur, at tað er ikki tí, at sjúkra­húsini, ellis- og røktar­ heim­ini, og sambýlini, eru vandamiklastu arbeiðspláss í landinum. – Orsøkin til, at tølini hjá hesum starvsbólkum eru so høg, er at Heilsuverkið, og Al­mannaverkið hava glas­ klárar mannagongdir fyri, hvussu farast skal fram, og hvussu fráboðast skal, tá ið onkur meiðslar seg á ar­ beiðsplássunum, sigur Leiv­ ur Persson. – Arbeiðsskaðarnir tey fáa í Almannaverkinum og í Heilsuverkinum, er fyri tað mesta skaðar á beina­grind­ inina, vødda­skaðar, hald í ryggin, og so framvegis. – Men hvørja verð, onkur stingur seg í fingurin við eini nál, verður tað eisini frá­ boðað, leggur hann afturat. Annars er tað týðilgt, at tað er har, arbeitt verður við tungari útgerð, og tungum lutum, serliga á bygiplássum og í fiskiídnaðinum, at teir álvarsamu skaðarnir henda, og á hasum økjunum er mest talan um mannfólkastørv. 2010 var eitt undantak Annars sæst í hagtølunum, at í 2010 vórðu ógvuliga fáir arbeiðsskaðar fráboðaðir Ar­ beiðseftirlitinum. Tað árið fellur talið á arbeiðsskaðum brádliga, og er nógv lægri enn árini frammanundan, og árini eftir. Men Leivur Persson sig­ur, at 2010 var avgjørt eitt und­ an­tak. – Hetta er árið, Fiska­virk­ ing fór á húsagang og at kalla alt fallið frá 2009 til 2010 er orsakað av, at talið á skaðum í fiskiídnaðinum á landi fellur munandi, tá ið Fiska­ virking fór av knór­an­um. – Síðani hevur fiskiídnað­ urin ment seg so líðandi aft­ur, og sostatt eisini talið á arbeiðsóhappum á tí økin­ um. Men tað er eisini vert at leggja sær í geyma, at í dag eru 1500 fólk fleiri á arbeiðsmarknaðinum, enn tað vóru í 2010, og bara tað í sær sjálvum er ein orsøk til, at talið á skaðum er hækkað. Men kortini heldur Leiv­ ur Persson, at tað er ikki øll frágreiðingini upp á, at fleiri arbeiðsskaðar eru frá­boð­ aðir. – Ein partur av frá­greið­ ingini er, at eyðvitað, at talið á fólki, sum eru í ar­ beiðið, er hækkað. Men ein onnur frágreiðing er, at hesi seinastu árini hava Heilsuverkið og Al­ mannaverkið sett nak­rar skipaðar manna­gongd­ir í verk um, hvussu arbeiðs­ óhapp skulu fráboðast, og tí eru skaðafrá­boðanirnar á teimum báðum økjunum eisini nógv hækkaðir í tali. Hinvegin heldur Leivur Persson eisini, at nú tíðirnar eru góðar, og tað er nógv ferð á, serliga í byggivinnuni, tí tíðarætlanir skulu haldast, økir tað eisini um vandan fyri, at trygdarstigið lækkar, og at fleiri skaðar henda. Hann sigur, at tískil, at hesa seinastu tíðina hevur Arbeiðseftirlitið lagt serligan dent á at hava eftirlit við byggi­vinnuni. – Í fjør vóru vit nógvar ferðir oftari á eftirlitsvitjan hjá fyritøkum í byggivinnuni, enn vit vóru í fyrrárið. Tað høvdu vit umstøður at gera FINGIÐ BOÐ UM 1000 SKAÐAR SEINASTU ÁRINI Hendan talvan vísir, hvussu nógvir arbeiðsskaðar, eru fráboðaðir Arbeiðseftirlitinum seinastu árini. Talvan vísir eisini, hvørjum vinnugreinum, skaðarnir henda. Tað loypur í eyguni, at nógvir skaðar henda í Almanna- og Heilsuverkinum, men tað er ein góð frágreiðing upp á tað Arbeiðsóhapp 2009-2015 Býtt yvir vinnugrein, kyn og ár (GG1. tølini fyri 2008 eru ikki eftirfarandi; GG2 1.500 færri fólk vóru arbeiðsleys í 2015 enn 2010 )