hósdagur 10. mars 2016síða 12

FRÍGGJADAGUR 11. MARS 2016 SOSIALURIN 30 12 – Eg havi altíð uppalt míni børn til at vera sera varin við sosialum miðl­um. Tey skulu aldrin skifta ella lata seg úr klæðunum frammanfyri eini teldu, sigur mamman HALLUR AV RANA S osialir miðlar er møguliga eitt av teimum meira tor­ føru tingunum hjá for­ eldrum at taka støðu til og skilja. Talan er um eitt relativt nýtt fyribrigdi, ið flestu foreldur ikki sjálv er voksin upp við, og kann tað sostatt verða torført at vita, júst hvørja ávirkan tað hevur á eins egnu børn. Ræðusøgurnar eru tó nógvar, og javnan hoyrist um børn og ung, ið eru endaði í óhepnar støður, ið mest er at líkna við reinan terror, har myndir ella eymir upplýsingar eru falnar í skeivar hendur. Men við so mongum slíkum søgum er ráð­andi tankin helst, at tað aldrin fer at henda fyri teirra børn. Tað hugsaði Sára eisini, ið altíð hevur lagt dent á at greiða hennara børn­um frá vandunum við sosial­ um miðlum, og givið teimum leið­ reglur ,í hvussu tey skulu bera seg at. Men hóast tað, so hendi tað óhugs­andi ein dagin. Vikuskiftis-Sosialurin hevur tosað við eina mammu og hennara 14 ára gomlu dóttir, ið sendi eina per­sónliga mynd til ein drong, ið valdi at senda myndina víðari til fólk kring Føroya land. Av tí, at fleiri í familjuni hjá gent­uni ikki kenna til tilburðin, og tal­an er um eitt eymt mál, eru nøvn, aldur og støð í søguni broytt. Trýst til at senda nakinmynd Sára hevur fleiri børn, og hevur hon sum flest onnur foreldur roynt at lært tey um sosialar miðlar. – Eg havi altíð uppalt míni børn til at vera sera varin við sosialum miðl­um. Tey skulu aldrin skifta ella lata seg úr klæðunum frammanfyri eini teldu, og um tey verða biðin um at gera nakað, so skulu tey siga nei og siga mær frá, greiðir Sára frá. – Harumframt sluppu tey ikki at vera ov leingi á netinum og fram­vegis. Men so hendi tað í eini summar­feriu, at eg sløkti lásið á iPadinum, tí børnini vildu sleppa at vera á honum, nú tey vóru meira heim. Eg hevði álit á teimum, men tað var tá, at tað gekk galið. Sára sipar til eina hending við 14 ára gomlu dóttur síni, Marnu. Sum flest allir aðrir tannáringar í dag, var Marna til staðar á Snapchat, Facebook, Instagram og øðrum sosialum miðl­um. – Alt byrjaði við, at nakrir dreing­ir royndu at trýsta meg til at senda teimum eina nakin­mynd. Eg nokt­aði fleiri ferð­irnar, men teir hildu á, og byrjaðu at senda mær nakin­myndir av sær sjálv­um. At enda føldist trýstið so stórt, at eg varð noydd at geva eftir. Eg sendi teimum eina mynd, sigur Marna. Myndin varð send á sosiala miðl­ inum, Snapchat. Hóast miðilin er gjørdur soleiðis, at myndir hvørva eftir nøkrum fáum sekundum, so ber til hjá fólki at taka eitt avrit av skerm­inum, og sostatt goyma sjálva myndina. – Eg visti ikki av tí, men hesin drongurin goymdi myndina og víðarisendi hana til gentur og dreing­ir um alt Føroya land. Ser­ liga var tað á Facebook, at javn­ aldrar deildu myndina við hvørj­ um øðrum, og í minst fimm stór­um skúlum kring landið, hevur myndin verið í umfar, greiðir Marna frá. Tá eg havi frí, brúki eg nógva tíð og orku til at hugsa um mítt arbeiði. Eg fyri­ reiki og eftir­meti í míni frítið, tí eg ikki havi nóg nógva tíð at gera tað í, meðan eg eri til arbeiðis« MARRAN GJØRDIST VERULEIKI – Tað eg læs skelkaði meg. Alt klappaði saman hjá mær. At byrja við bleiv eg fullkomiliga ill og síðani kedd, tí har var myndin, og nú skilti eg tað, ið gekk fyri seg. Eg havi snakka so nógv við børnini um hetta, men kortini hendi tað. Eg fór ikki at gráta, men gjørdist ill. Tað sigur ein mamma, ið Vikuskiftis-Sosialurin hevur tosað við, um hendingina, tá ein nakinmynd av hennara dóttur varð deild á netinum. Fyri at verja familjuni eru mammu og dóttur dulnevnd í greinini Nakin myndir av dóttrini á netinum MYND: ÁLVUR HARALDSEN TEMA Børn á alnótini Framhald á næstu síðu