mánadagur 9. mai 2016síða 3

3 Mánadagur 6. januar 2014 · Nr. 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Mánadagur 9. mai 2016 · Nr. 53 FØÐIDEILD ÓVERULIGT AT HAVA EINA NÓG TRYGGA FØÐIDEILD Í SUÐUROY Áki Bertholdsen Tað er heilt letur seg ikki gera at hava eina føði­deild á Suðuroyar Sjúkra­húsi, har trygdin hjá mammu og barnið er á sama stigi sum hon er á Lands­sjúkra­hús­in­ um. Ronnie Midjord, stjóri á Suðuroyar Sjúkrahúsi, er púra greiður í síni niður- støðu um føðideildina á Sjúkra­húsinum. Avgerðin um at barna­ kon­ur í Suðuroy nú skulu ferðast til Havnar á Lands- sjúkrahúsið at eiga, hevur annars rættiliga sett eld í suð­uroyingar. Og hjá nógvum er niður- støðan, at hetta er bara ein spurningur um at játta nóg mikið av peningi til læknar og onnur starvfólk, so er slott­ið vunnið og tað ber til hava eina føðideild á Suður- oyar Sjúkrahúsi sum er fult á hædd við føðideildina á Landssjúkrahúsinum. Men Ronnie Midjord sig­ ur, at so einfaldur er veru­ leikin langt frá. Peningur er ikki trupulleikin Hann harmast um, at spurn­ ingurin um føðideildina er avmarkaður til ein spurning um pengar, tí tað er tann minsti trupulleikin. – Hetta er ikki ein spurn­ ingur um pengar, sigur hann. Hann leggur nevniliga dent á, at hetta er bara ein spurningur um at fáa ser­ læknar til eina føðideild. – Skulu vit hava eina vælvirkandi føðideild á sama stigi sum føðideildin í Havn, skulu vit hava ein barna­lækna, ein serlækna í kvinnu­sjúkum og ein narkosu­lækna, sigur hann. Men børn verða eisini fødd uttan fyri vanliga ar- beiðs­tíð, men ongin kann vera til taks 24 tímar um samdøgurið, sjey dagar um vikuna, 365 dagar um árið, og tí er neyðugt at hava meiri enn ein lækna í hvørjari sergrein fyri altíð at kunna hava ein serlækna tøkan, sigur sjúkrahússtjórin. Og Ronnie Midjord stað­ festir, at tað er heilt ómøgu­ ligt at fáa fatur á hesum lækn­unum. Hann vísir á, at eisini Lands­sjúkrahúsið stríðist ein harðan kamp fyri at fáa serlæknar, og fyri at varð­ veita teir læknar, tey hava. – Landssjúkrahúsið mangl­ar serlæknar á at kalla øllum økjum, og tað er rætt og slætt óveruligt at hugsa sær, at vit kunnu fáa ser­ læknar á økinum til Suður­ oyar at arbeiða, eisini um ein játtan var tøk til endamálið. Alt ov lítið at gera Ronnie Midjord vísir á, at vit hava onga stóra føðideild í Føroyum, tí eisini føðideildin á Landssjúkrahúsinum er lítil. – Á sjúkrahúsinum í Hvid­ ovre hava tey 25 føðingar um dagin, ella yvir 9000 føð­ ingar um árið. So øll børn, sum verða fødd í Føroyum eitt heilt ár, svarar til tað, tey hava av føðingum á sjúkra­ hús­inum í Hvidovre um mán­aðin. Í Suðuroy verða 30-40 børn fødd um árið, og tað er heilt ómøguligt at fá serlæknar til so fáar upp­ gávur, og tí er tað veru­ leika­fjart at tosa um eina føði­deild í Suðuroy á sama stigi sum tann í Havn, sigur Ronnie Midjord. Ein serlækni skal nevni­ liga hava eitt ávíst tal av við­ gerðum fyri at varðveita sína góðkenning sum serlækni, og tað fær hann undir ongum umstøðum á Suðuroyar Sjúkra­húsi, sigur hann. Hann staðfestir sam­ stundis, at føroyska Heilsu­ verk­ið hevur søkt eftir lækn­ um til nógv størri uppgávur enn hetta, men tað hevur víst seg at vera vónleyst at fáa nakran. Og hann leggur afturat, at eisini føðingar eru ein ar­ beiðsuppgáva, sum krevur serlæknar á økinum, tí tað eru ikki hvørjir sum helst læknar, sum vilja átaka sær at taka ímóti børnum. Í hesum sambandi vísur hann á, at av trygdarávum aftra skurðlæknar, sum eru á Suður­oyar Sjúkrahúsi, seg við at geva eini kvinnu keis- araskurð, tí tað er uttanfyri teirra serøki. Hinvegin er føðideildin í Suðuroy kortini opin sum bráðneyðug føðideild, har kvinnur eiga í førum, har tær ikki lukkast til Havnar. Fakligt tilmæli Ronnie Midjord sigur, at tískil hava fakbólkarnir á økinum í Suðuroy, bæði lækn­ar og ljósmøður, mælt til, at barnakonur í Suðuroy fara til Havnar at eiga á Landssjúkrahúsinum fyri at hava trygdina á so høgum stigi sum tilber. – Og tá so er, havi eg ikki annað val enn at fylgja til­ mælinum, leggur hann afturat. Hann váttar samstundis, at hetta er eitt tilmæli, hann stendur við. Tey allarflestu børnini koma til verðina uttan nakrar sum helst trupulleikar. Men komplikatiónir hava tað við at koma sum snarljós av heiðum himli, og tá kann tað vera ov seint at út­vega tyrluflutning á Landssjúkra­ húsið – og tað eru eisini dag­ ar, har tyrlan ikki flýgur fyri veður og annað, og so gerst einki. Eisini aðrar barnakonur Ronnie Midjord vísir eisini á, at tað eru ikki bara barna­ konur úr Suðuroy, sum fara til Havnar at eiga. – Tað hava barnakonur á Sandi gjørt í ein mansaldur, og somuleiðis fara barna­ konur í Vágum og í Norð- oyggjum til Havnar at eiga. Hann sigur, at mælt verð- ur til, at ein barnakona fer til Havnar tvær vikur áðrenn hon skal eiga. – Hinvegin hava vit mælt til, at har tað fakliga kann forsvarast, eiga barnakonur úr Suðuroy at koma suður aftur á Suðuroyar Sjúkrahús so stutt eftir føðingina sum gjørligt fyri at stytta um tíðina í Havn. Hann leggur afturat, at hvør familja fær eini tvey børn í miðal, so tað er ein mánaður í einum heilum lívi, at ein barnakona skal vera í Havn at eiga undir so tryggum umstøðum, sum tilber. Tað er ikki ein spurningur um at fáa eina hægri játtan.Tað er ein spurningur um at fáa læknar, og tað er ómøguligt, sigur stjórin á Suðuroyar Sjúkrahúsi Ronnie Midjord, stjóri á Suðuroyar Sjúkrahúsi, stendur fast við tilmælið um at allar barnakonur í Suðuroy eiga at fara til Havnar at eiga. Men tað er ikki ein spurningur um pengar