mikudagur 20. apríl 2016síða 28

FRÍGGJADAGUR 22. APRÍL 2016 SOSIALURIN 46 28 POLITIKKUR ÁRNI GREGERSEN A t tryggja loyniligt val, fyllir nógv, nú inn­ lend­is­málaráðið hevur gjørt eina nýggja vallóg til komm­unuval. Vallógin hevur við sær, at 26 av 60 valstøðum verða niðurløgd, tí færri enn 100 veljarar eru á val­ stað­num. Uppskotið til nýggja lóg ásetir, at minst 100 fólk skulu vera knýtt at einum valstaði. Er talan um færri veljarar, so mugu tey til eitt størri pláss í komm­ununi at atkvøða ella – ella bræv­atkvøða. Tí vallógin verður eisini broytt soleiðis, at tá ið hendan lóg­in verður sett í gildi, so fáa øll møgu­leikan at brævatkvøða – eisini sjálv­an valdagin. Hóast hetta er ásett í nýggju lógini, so hevur tað ikki við sær, at tær smæstu kommunurnar onki valstað hava, tí samstundis stendur í løgaruppskotinum, at allar kommunur hava minst eitt valstað. Harmonisering Gamla vallógin til kommunurnar er frá 1972 og leingi hevur tí verið tosað um at gera broytingar og orð­að lógina soleiðis, at hon liggur nærri at orðingunum í vallógini til løgtingsval. Neyðugt hevur eisini verið at gera dagføringar av ymiskum slag, millum annað tað sum er nevnt omanfyri um stødd á valstøðum. Ein broyting er, at nú er tað lands­stýrismaðurin við inn­lendis­ málum, sum fýura vikur undan valinum almannakunnger, at nú verða valkort send út. Hetta er eitt mál, sum áður ehvur ligið hjá ein­ støku kommununum. Í gomlu lógini er tað so­leið­is, at vallistarnir skulu almanna­kunn­ gerast í seinasta lagi 1. september. Hetta verður nú broytt til, at fimm vikur undan valinum verður listin yvir tey, sum hava valrætt, gjørdur. Valevnislistarnir skulu vera formanninum í valnevndini í hendi í seiansta lagi klokkan 18, tríggjar vikur undan valdegnum. Fyri at kunna lata ein valevnislista inn, so skulu í minsta lagi 15 stillarar skriva undir. Í smærru kommununum er hetta tal nakað lægri, alt eftir hvussu nógvir veljarar eru í komm­ un­unum. Onkuntíð hevur stríð verið um valevni, sum er stillað upp á meira enn einum lista til eitt kommunustýrisval. Tað fer ikki at bera til longur. Vísir tað seg, at okkurt valevni er uppstillað á meira enn einum lista, so er tað upp til valnevndina at forða fyri hesum. Nevndin kann í evsta føri draga lut um hvørjum lista, valevni stendur á. Tað er skylda hjá øllum borgar­ um at stilla upp til kommunuval. Tí kann hetta koma fyri. Tað er ikki uttan so, at tú hevur sitið minst tvey valskeið, at tú kanst bera teg undan at stilla upp – ella vegna sjúku o.a. Brævatkvøður Við nýggju lógini verða eisini áset­ ingarnar um brævatkvøður broytt­ ar. Meðan gamla lógin segði rættu­ liga víst, hvør kundi atkvøða við brævatkvøðu, verður hetta broytt í nýggju lógini. Tá ið hon kemur í gildi, so verð­ ur tað soleiðis, at øll kunnu bræv­ atkvøða. Tá ið atkvøtt verður á hendan hátt skal í flestu førum atkvøðast dagin fyri sjálvan valdagin, men býr veljari á útoyggj, har onki valstað er, so fer at bera til at atkvøða sjálvan valdagin – uttanso at samferðsluviðurskiftini forða fyri, at atkvøður sleppa fram til galdandi valstað. So at siga somu reglur sum nú, eru galdandi fyri um bræv­atkvøð­ urnar eru galdandi. Viðvíkjandi vanligum atkvøð­ um, so er atkvøðuseðilin ógildugur; 1)um tað ikki við vissu sæst, hvønn valevnislista veljarin hevur viljað atkvøtt fyri, 2) um atkvøðuseðilin er øðrvísi vorðin enn teir, sum útflýggjaðir eru til atkvøðugreiðsluna, og 3) um á atkvøðuseðilin er skrivað annað enn ein krossur, ella um atkvøðuseðlinum er givið slíkt eyðkenni, at tað sæst, hvør veljarin er. ARNIG@SOSIALURIN.FO Kommunuvalini Landsstýriskvinnann við innlendismálum, hevur lagt uppskot fram um nýggja vallóg til kommunuvalið 26 VALSTØÐ NIÐURLØGD Sirið Stenberg sigur, at velir tingið at útseta málið, so ger tað henni onki.