hósdagur 23. juni 2016síða 18

FRÍGGJADAGUR 24. JUNI 2016 SOSIALURIN 72 18 ÁRNI GREGERSEN Millum fólk hevur seinasta mánaðin verið tosað um, at í Havn eru amerikansk trygdarfólk sædd ganga millum húsini. Onki hevur verið at frætt um, hvat tey ger her, men ymiskar gitingar hava verið. Nú er komið undan kavi, at ein amerikanskur ráðharri er á vitjan og tað er í hesum sambandi, at trygdarfólk hava gingið runt í býnum og gjørt kanningar. Trygdarfólkini hava kannað hvar møguligir sníkiskjúttar ella terroristar kunnu krógva seg, nú amerikanski ráðharrin er her. Onki verður latið til føroyskar ella danskar myndugleikar í Føroyum at taka sær av í samband við trygdina undir vitjanini. Amerikansku fólkini hava verið í Føroyum og lagt ferðina til rættis saman við Arktisk Kommando og myndugleikunum her, men í ávísum førum hava hesi trygdarfólk lagt treytir við um, at tað eru tey sum hava avgerðarrættin. Til dømis hava amerikansku trygdarfólkini avgjørt hvørjum bilum ráðharrin Ray Mabus og hansara fylgi skal koyra í. Tey hava eisini kravt, at tað eru løgreglufólk, sum koyra bilarnar og tey hava eisini valt hesi fólkini út. Á ferð í Evropa Ray Mabus, sum hevur verið ráðharri fyri amerikanska herflotanum, síðani Barack Obama tók við sum amerikanskur forseti. Hann verður sitandi, so leingi Obama situr og hann hevur boðað frá, at hann leggur frá sær næsta ár. Hann er á ferð í Evropa. Nú áðrenn hann kom higar, vitjaði hann Italia, Rumenia, Týskland og Danmark. Hóast føroyskir myndugleikar ikki beinleiðis hava fingið at vita, hvat amerikanski ráðharrin skal gera í Føroyum, so eru gitingarnar nógvar. At talan um eina politiska kurteisis­vitjan er lætt at sannføra seg sjálvan um, men í politisku skipanini ivast ongin í, at hendan vitjanin eisini er av hernaðar­ strategiskum slag. Sornfelli var í mong ár undir Kalda Krígnum partur av ávaringar­ketuni Early Warning – ein NATO-ávaringarskipan, sum fylgdi við, hvussu russiski herurin, flogvápnið og flotin flutti seg. Hendan skipan kundi so boða NATO frá, um okkurt óvanligt hendi. Nógv er broytt síðani seksti- árini, bæði í tøkni og í politikki. Kortini sigst tað vera so í dag, at fyri at fáa somu upplýsingar, sum gamla Early Warning-skipanin gav, so er neyðugt at flúgva á leiðnum og vita hvat hendir. Tað sigst ikki vera nóg mikið, at fylgisveinar hyggja eftir, hvat fer fram. Um vitjanin er ein fyrireiking til aftur at gera Føroyar til ein part av eini nýggjari ávaringarskipan er ógreitt enn. Sornfelli Føroysku myndugleiakrnir eru í ferð við at yvirtaka harradømi yvir luftrúminum yvir Føroyum. Hetta verður g jørt í samráðingumm við danir. Upprunaliga sá hetta út til at fara at ganga lætt fyri seg, men tá ið samráðingarnar byrjaðu, sendu donsku myndugleikarnar heili átta fólk higar at samráðast. Tað kann hava samband við, at ES, USA og Danmark tá júst høvdu gjørt eina nýggja avtalu um luftrúmið og tí koma tað eitt sindur illa við, at føroyignar vildu yvirtaka hetta nú. Fólk her á landi hava sæð fyrrverandi starvsfólk í Mjørkadali aftur í Føroyum nú. Gitingar hava verið um, at okkurt hendir uppi á Sornfelli. Tað er eisini rætt, men hesi fólkini eru frá Naviair, sum er ein fyritøka, sum heldur skil á loftferðsluni. Fyritøkan hevur í mong ár havt útgerð standandi á Sornfelli og hevur tað framvegis. Tað er hesa útgerð tey eru í ferð við at taka niður, tí føroyingar sjálvir fara at yvirtaka luftrúmið. Um nakrir hernaðarligar ætlanir eru við Sornfelli er óvist, men sum víst á, so gongur ikki so væl hjá føroysku myndugleikunum at fáa at vita, hvat gongur fyri seg á hernaðarliga økinum í løtuni. Amerikanski ráðharrin, sum vitjar her, skal vitja ymsastaðni í Føroyum. Hann ferðast við tyrlu, men tá ið hann skal aftur til Havnar eftir vitjan í Klaksvík, so siglir hann við danska verjuskipinum Triton. Føroysku skipini, Brimil og Tjaldrið, lúka ikki neyðugu trygdarkrvøini sum er, so amerikansku trygdarfólkini hava valt Triton til uppgávuna. Trygdarviðurskiftini eru hørð og fyrireikingarnar ógvusligar, nú amerkanskur ráðharri er á vitjan í Føroyum POLITIKKUR Skriv frá uttanríkisráðnum: Hósdagin 23. juni kemur Ray Mabus, amerikanskur her­ flota­ráð­harri á vitjan í Føroyum. Lands­stýris­ maðurin í uttanríkis- og vinnu­málum er vertur fyri vitjanini. Í dag hevur ráðharrin fund við løgmann, Aksel V. Johannesen, Poul Michelsen, lands­stýris­mann í uttanríkis- og vinnu­ málum og Høgna Hoydal, lands­stýris­ mann í fiski­vinnu­ málum. Á fundinum við landsstýrið fara partarnir m.a. at umrøða viðurskifti og áhugamál í Arktis. Á ferðini skal ráðharrin eisini hitta Løg­tings­ins Uttan­ lands­nevnd og vitja Arktisk Kommando. Ráðharrin fer av landinum aftur sunnudagin 26. juni. TRYGDARFÓLK KANNA HVAR SNÍKISKJÚTTAR KRÓGVA SEG Triton skal sigla ráðharran og hansara fylgi úr Klaksvík til Havnar. Trygdin verður sett í hásætið