mánadagur 3. oktober 2016síða 4

Mánadagur 3. oktober 2016 · Nr. 113 4 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 SUÐUROY OG FRAMTÍÐIN Um Smyril so siglur í pendulfart, bjargar tað ikki Suðuroynni. Ein undirsjóvartunnil fer heldur ikki at bjarga Suðuroynni, tí tað krevur nakað heilt annað, heldur suðuroyingurin, Jóannes Eidesgaard, sum hevur verið í fremstu røð í føroyskum politikki í eitt mannaminni Áki Bertholdsen – Suðuroyingar mugu ala ein vinnarahugburð fram í sær sjálvum. Tað heldur tvøramaðurin, Jóannes Eidesgaard, sum hev­ur verið í fremstu røð í før­ oyskum politikki í eitt manna­ minni, fyrst sum býráðs­ limur á Tvøroyri, og síðani sum løgtingsmaður, lands­ stýrismaður og løg­maður. Hann stillar ikki sjálvur upp til býráðsvalið, men sum politiskan eygleiðara í eitt mannaminni, hava vit skift orð við hann um stø­ðuna í heimaoynni, Suður­oynni, og um, hvørji mál, hann heldur, at tað er átrok­andi hjá teim­ um næstu kommunu­stýr­ unum at arbeiða við, skal tað eydnast at venda negativu gongdini í oynni við alsamt minkandi fólkatali. – Eg haldi, at suður­oying­ ar mangla ein vinnara­ mentali­tet, sigur Jóannes Eides­gaard. – Hjá teinum, sum trúgva uppá, at einki hendir, hendir einki, og hjá teimum, sum trúgva uppá, at onnur skulu loysa trupulleikarnar fyri ein, hendir heldur einki. Jóannes Eidesgaard held­ ur tískil, at tað, suðuroyingar skulu ala fram, er ein vinn- ara­mentalitet, og ein sterkari samleika sum suðuroyingur, heldur enn ein samleika sum vágbingur ella sum tvøra­fólk. Tað heldur hann er leiðin fram, heldur enn bara at sita hendur í favn og gremja seg, og at bíða eftir, at onkur annar loysir trupul­ leikar og setir tiltøk í verk fyri at bjarga støðuni. – Suðuroyingar skulu ala fram eina trúgv í sær sjálvum upp á, at hetta klára vit sjálvi, leggur hann afturat. Fyrimyndir norðanfyri Jóannes Eidesgaard held­ ur, at suðuroyingar kunnu brúka norðoyggjar, ella eyst- ur­oyingar sum fyri­myndir. – Eysturoyingar hava eina trúgv upp á, at teir klára tað sjálvir og at Eysturoy er før fyri at liva sítt egna lív. Men tað er ikki komið av sær sjálv­um, tí tað er eitt úrslit av einum hugburði, tey hava dyrkað. – Og tað er sama støða í Norðoyggjum. Tað er merkis­ vert, so væl, politikarar úr Norðoyggjum standa saman í royndini at draga til til sítt øki. – Tað hevur eisini eydnast at draga til Suðuroyar. Men tá ið tað slagið varð vunnið, var annað slagið á veg, og tað var slagið um tað skuldi vera í Vági ella á Tvøroyri. – Avleiðingin av tí, var, at ofta stóðu suðuroyar­ting- menninir veikir í royndunum at fáa arbeiðspláss til Suður­ oyar, tí tað gekst so illa at fáa semju um, hvar í Suðuroy, tey skuldu vera. – Suðuroyingar mugu sjálv­ir trúgva upp á, at teir hava eina framtíð. Tað nyttar ikki at seta seg hendur í favn við tí hugburði, at gera onnur ikki eitt ella annað fyri oynna, er bara at sløkkja ljósið, heldur Jóannes Eides­ gaard. Øll mugu draga sama veg Og Jóannes Eidesgaard held­ ur, at fyrsta stigið fram ímóti hesum eigur at vera, at øll Suðuroy verður løgd saman í eina kommunu, sum dregur ein veg, heldur enn at hvør kommuna dregur í sína ætt, soleiðis sum støðan er nú. – Ein kommunusaman­ legg­ing loysir ikki allar trupul­leikar, men tað hevði verið eitt ómetaliga stórt og avger­andi stig at tikið, sum tað fyrsta, sigur hann. Hann sigur, at varð øll oyggin ein kommuna, hevði borið til at tosað við einari rødd, og ein sameind oyggj hevði sostatt havt nógv størri møguleikar at hála al­ menn arbeiðspláss til oynna, og at ment oynna sum heild. Jóannes Eidesgaard legg­ ur afturat, at eitt valevni til kommunuvalið, sum fer til val upp á at virka fyri komm­unusamanlegging, hevur góðan møguleika fyri at fáa hansara atkvøðu á kommunu­valinum tann 8. november. Sjálvur heldur hann, at tað er drepandi fyri Suður­ oynna, at hon er býtt sundur í sjey kommunur. Tað búgva færri fólk í Suðuroy enn tað gera í Klaks­ vík, og skjótt yvirhálar eisini Hoyvík Suðuroynna, soleiðis sum gongdin er nú. – Eg haldi ikki, at nakar kann ímynda sær, at Klaks­ vík ella Hoyvík, skuldu verið sundur í sjey sjálvstøðugar eindir, við hvør sínari um­ siting, tí ein og hvør sær, hvussu burturvið tað hevði verið sigur Jóannes Eides­ gaard. Hann sigur, at sama støða er í Suðuroy. Og hann heldur ikki, at frástøðan ímillum bygd­irnar í Suðuroy kann brúk­ast sum ein umbering, tí Hovstunnilin, og komandi Hvalbiartunnilin, stytta frá­ støðuna ímillum bygdirnar niður enn meiri. – At koyra ímillum Vág og Tvøroyri, er sum at koyra úr Hoyvík út á Argir, heldur fyrrverandi politikarin. Hann sigur, at nógvar góð­ar ætlanir fyri Suður­ oynna eru farnar fyri skeyti, tí suðuroyingar semjast ikki um, hvar í oynni, tær skulu fremjast. Hann nevnir átakið um eina vakstrarætlan fyri Suður­oynna, sum eitt dømi um tað. Í tí sambandi var endamálið at leggja eina miðvísa ætlan fyri, hvussu Suðuroy kundi mennast, men tað datt niðurfyri av tvídráttinum ímillum tær ymsu kommunurnar. Men tað vóru eisini onnur dømi um hetta frá hansara tíð sum landspolitikari. – Eg minnist væl, at tá ið Strandferðslan varð flutt til Suðuroyar, legði eg lands­ stýrismanninum á økin­ um, Jacob Vestergaard Jóannes Eidesgaard Tað eru ikki marghallir og vatn­ rusjibanar, sum eru avgerandi fyri, hvar vit seta búgv Eg haldi ikki, at nakar kann ímynda sær, at Klaksvík ella Hoyvík, skuldu verið sundur í sjey sjálvstøðugar eindir SUÐUROYINGAR MANGLA EIN VINNARA-HUGBU