hósdagur 6. oktober 2016síða 27

FRÍGGJADAGUR 7. OKTOBER 2016 SOSIALURIN 115 27 1. Tak tað róligt Tær nýtist ikki at vænta, at tú fert at skilja alt beinanvegin. Tað er heilt natúrligt at hava eina kenslu af kaos í byrjanini, og ofta er tað ikki fyrr enn nakrar vikur inn í lestrarárið, at tað kennist, sum alt fellur upp á pláss. 2. Finn tær eitt gott stað at lesa Heima ella úti – einsamallur ella saman við øðrum. 3. Ger tær ómak við notatum Finn tær tín egna notatteknik – tað veri seg á teldu ella á pappíri. Tú minnist betur, um tú ar­beiðir miðvíst við tínum notatum, t.d. at tú setur tað í sam­band við annað, tú hevur lisið. Ofta er tað eitt gott hugskot at brúka stutt orð og ikki heilar setningar, tú kanst eisini velja at brúka pílar og kassar fyri at skapa yvirlit. Tað er eitt gott hug­skot at strika undir týdn­ingar­miklastu al­lýs- ingar og hug­tøk, tá tú situr við einum teksti. 4. Hav í huga, hvat teksturin skal brúkast til Áðrenn tú fert í gongd við at lesa ein tekst, hugsa tá um hvat teksturin skal brúkast til í undir­vísingini. Tí tað finnast nógvir mátar at lesa ein tekst. Um teksturin seinni verður gjøg­ numgingin av lærarnum, kann tað viðhvørt vera nokk at lesa ella skimma tekstin ígjøgnum. Men skalt tú t.d. greina ein tekst ella lesa til próvtøku, er tað eitt gott hugskot at lesa tekstin væl, og at brúka tíð til at skriva við­ merkingar, sláa orð upp o.a. 5. Finn tær ein góðan skriviteknik Finn ein skriviteknik sum passar júst tær – og ven teknikkin dag­ liga. Kanska riggar tað best hjá tær, at fyrst skriva non-stop og síðani skipa tekstin. Men ver eisini varug/ur við, at tað ikki er eitt gott hugskot at skriva eina uppgávu í seinastu løtu, tí tá endar tú ofta við at leggja ov stórt trýst á teg sjálva/n. 6. Ver tilvitað um, hvussu tú lesur Tosa við vinir og lestrarfelagar um hvussu tú best leggur tína lesi- og lærutilgongd til rættis. Les bøkur um lestrarteknik. Tak lut í skeiðum og fyrilestrum um lestrarteknik. 7. Gev nýggju útbúgvingini ein kjans Eitt fak, sum í fyrstani kann tykj­ast keðiligt, kann gerast sera spen­n­andi, tá tú lærir meira. Áhugin fyri einum faki hongur saman við vitanini um tað. Tosa tí fyrst við ein lestrarvegleiðara, lestrarfelagar, vinir og familju um tú hugsar um at gevast við út­búgvingini. Hvussu finni eg góðan lestrarteknik? Tað er tú, sum tekur endaliga avgerð um tína útbúgving, men nú kanst tú fáa svar upp á spurningar um lestur her í Sosialinum. Holger Arnbjerg, sum starvast á Altjóða Skrivstovuni við Fróðskaparsetur Føroya, vegleiðir teg um tín2ar møguleikar innan útbúgving og um tey fíggjarligu viðurskiftini. Holger arbeiðir dagliga við at vegleiða fólki, sum ætla sær undir útbúgving í Føroyum ella uttanlands, antin tað er styttri ella longri útbúgving, verklig ella ástøðilig. Tú kanst senda spurningar um útbúgvingar til post@sosialurin. fo, og so svarar Holger tær her í Sosialinum. Spyr og fá svar um útbúgvingar. Allar. Allastaðni. Málslig fyrireikingarskeið Ja. Henda skipanin veitir stuðul til málslig fyrireikingarskeið til hægri útbúgvingar í ikki enskt-talandi londum, og er ætlað teimum, ið fara at lesa hægri lestur í hesum lond­um. Stuðulin verður í fyrstu atløgu veittur sum lán til skúlagjald og lán til livikostnað. Til skúlagjaldið verður veitt lán, tó vanliga í mesta lagi kr. 20.000,00. Til livikostnað verður veitt lán. Lánsupphæddin, ið verður veitt hvønn mánað er pt. kr. 3.815,00. Stuðulin verður í mesta lagi veittur í 6 mánaðir, men er talan um heilt fremmant mál, kann stuð­ ul veitast í upp til 1 ár. Tað serliga við hesi skipan er, at um tú, innan 15 mánaðir eftir at málsliga fyrireikingarskeiðið er endað, fert undir hægri lestur á lærustovni, har høvuðsmálið er tað sama, sum tað var á málsliga fyri­ reikingarskeiðnum, verða lánini umløgd til studning. Umleggingin verður framd, eftir at tú hevur tikið próvtøkurnar á fyrsta lestrarári í útbúgvingini. Treytir Fyri at verða heimilað til studning eru niðanfyristandandi krøv til máls­ligu fyrireikingarskeiðini: 1. Skeiðini skulu vera málsliga førleikagevandi til hægri lestur. 2. Skeiðini skulu vera fulltíðar­ skeið við í minsta lagi 15 tímum um vikuna. 3. Skeiðini skulu eisini góðkennast av Studna. Mannagongd Best er at søkja um stuðul, áðr­enn farið verður á máls­liga fyri­reikingar- skeiðið. Umsóknar­- freistin er tó fyrst úti, tá skeiðið endar. Umsóknarblaðið »Umsóknarblað til málslig fyrireikingarskeið« verður saman við skjal- prógvum sent Studna. Her verður hugsað um skjal- prógv fyri, at tú fært tann málsliga førleikan, ið skal til fyri at lesa á hægri læru- stovni. Um umsóknin verður játt­að, fært tú saman við játtanarskriv­in­ um eitt skuldarbræv við eini upp­ hædd, sum svarar til kostnaðin, ið Studni veitir í láni til skúlagjaldið og láni til livikostnað. Tað er henda upphædd, ið seinni kann verða um­ løgd til studning. Í fyrsta umfari rindar tú skúla- gjaldið. Skúlagjaldsparturin verð­ ur útgoldin, tá skuldarbrævið og kvittanin fyri at skúlagjaldið er goldið eru Studna í hendi. Livi­kost­ naðarparturin verður útgoldin mánaðarliga. Kelda: studni.fo Kann eg fáa stuðul til málskeið? ÚTBÚGVINGARSTUÐUL TIL LESANDI UTTAN FYRI NORÐURLOND – ÚSUN 1: Finn útbúgvingina - kanska fleiri – sum tú kundi hugsað tær at søkja inn á. Nýt t.d. hesar heimasíður: Danmark: UddannelsesGuiden – www.ug.dk Ísland: Study in Iceland - www.studyiniceland.is Svøríki: studera.nu - www.studera.nu/ Noreg: Samordna opptak - www.samordnaopptak.no Stóra Bretland: UCAS, Education UK - www.ucas.com - www. educationuk.org Úti í heimi: ANSA, Brain Track - www.ansa.no - www.braintrack.com Spyr t.d. lestrarvegleiðingina, Altjóða Skrivstovuna, MFS og onnur lesandi. 2: Søk inn á útbúgvingina í góðari tíð áðrenn seinastu freist Kanna umsóknarfreistina. Hon kann vera ógvuliga ymisk frá staði til stað. Summa staðni skal søkjast eitt heilt ár rammanundan, summa staðni nakrar mánaðir, áðrenn lesturin byrjar, og onkra staðni er møguleiki fyri at søkja avlopspláss, beint áðrenn lesturin byrjar! 3: Søk samstundis SU-styrelsen í DK um góðkenning av útbúgvingini, um hon ikki er at finna á Fast Track-listanum hjá SU Fast Track-listin er at finna her: https://info.su.dk/UdlandWeb/ FastTrackDispatcher Tú skal nýta eitt umsóknarblað, sum eitur: Ansøgning om godkendelse af uddannelse i udlandet til SU og udenlandsstipendium. Minst til at leggja skjalprógv frá kommununi fyri, at tú innan fyri tey seinastu 10 árini hevur búð í minst tvey samanhangandi ár í Føroyum/DK, við umsóknini. Um tú ikki hevur danskt CPR.nr., skalt tú eisini leggja avrit av assi við umsóknini og fylla út oyðublaðið PÅ TRO OG LOVE. Viðgerðin kann taka einar 6-9 vikur! Tú finnur eisini oyðibløðini undir Oyðubløð: http://setur.fo/ask/ oydubloed 4: Søk um stuðul frá SU til livikostnað Søk um stuðul frá SU til livikostnað á oyðublaði, ið eitur Videregående uddannelse – Udland. Legg avrit av upptøkubrævinum frá útbúgvingarstovninum og avrit av góðkenningini frá SU-styrelsen við umsóknini. Tað ber ikki til at søkja um SU við afturvirkandi kraft. Seinasta freist at søkja um SU í einum mánaði er seinasti dagurin í mánaðinum. Byrjar útbúgvingin eftir 20. Í mánaðinum, fært tú ikki stuðul fyrr enn mánaðin eftir. Seinasta freist at søkja um SU ella broyta SU í einum kalendaraári er 1.desember. SU letur stuðul í 4 ár og Stuðulstovnurin við lestrastuðul í upp til 2 ár aftrat. Tú finnur eisini oyðibløðini undir Oyðubløð: http://setur.fo/ask/ oydubloed 5: Søk um stuðul frá ÚSUN/Studni til skúlagjaldið/Tuition Fee Søk um stuðul frá ÚSUN (Studni) til skúlagjaldið (Tuition Fees) á oyðublaðnum ÚSUN- Umsóknarblað: http://studni.sansir.net/get.file?ID=14212. Legg avrit av upptøkubrævinum frá útbúgvingarstovninum og avrit av góðkenningini frá SU-styrelsen við umsóknini. Hesi bæði seinastu umsóknarbløðini verða viðgjørd innan fyri eina viku. Minst til at søkja um ÚSUN, áðrenn endan á fyrstu lestrarhálvu, t.d. áðrenn 1. desember hjá teimum, sum byrja um heystið. – Eisini um tú ikki hevur fingið SU góðkenningina til útbúgvingina. Hetta er vanliga ikki galdandi fyri Norðurlond. 6: Søk um ferðastuðul í 2. lestrarhálvu Minst til á hvørjum ári at søkja um ferðastuðul í 2. lestrarhálvu. Umsóknarblaðið finnur tú her: http://studni.sansir.net/get. file?ID=15376