hósdagur 8. desember 2016síða 13

FRÍGGJADAGUR 9. DESEMBER 2016 SOSIALURIN 142 13 við øðrum kvinnum, hvørs menn vóru alkoholikarar. Har høvdu tær tos­að nógv um, hvussu tær skuldi takla støðuna. Mamma plagdi at verja pápa, men nú valdi hon ein ann­an stíl. Kvinnurnar í Al-Anon lærdu hana, at nú var tíð at hugsa um seg sjálva og seta fótin niður, siga við mannin at nú var nokk, greið­ir Jonhard Larsen frá. Tað gjørdi mamman so hesi jól­ ini í 1985, tá pápin kom drukkin heim Tollaksmessudag. Bæði Jon­ hard Larsen og Jórun Mørkøre minn­ast hendan dagin. - Babba gjørdi altíð ov nógv av, tá hann skuldi keypa gávur. Tá eg var um 13 ára gomul, elskaði eg bólk­in ABBA. Tað árið keypti babba mær allar grammofonpláturnar hjá ABBA í gávur, sigur hann. - Hesi jólini hevði hann verið úti og keypt mammu eitt flott og dýrt stell. Trupulleikin var bara, at tá hann kom heim, var helvtin farin í sor, tí hann var dottin so ofta á vegnum, greiða tey bæði frá. Tá setti konan fótin niður og segði, at nokk var nokk. Hon orkaði ikki longur og um hann ikki tók annað skinn um bak, so rýmdi hon við børnunum. - Tá avgjørdi hann at velja fam­ ilj­una fram um fløskuna. Eg var sera errin um, at hann valdi at fara til Íslands, og tað riggaði jú sera væl, sigur Jonhard Larsen. Gavst at smakka sær á Hann greiðir frá, at tað serliga var fyrstu tíðina, eftir at pápin kom aftur úr Íslandi, at hann royndi at stuðla honum. - Eg haldi, at tað er, tá alko­hol­ ik­arin kemur aftur úr viðgerð, at hann er mest sárbærur. Tí er tað so týdningarmikið, at baklandið stuðl­ar honum, meðan hann roynir at fóta sær av nýggjum í sam­ felagnum, sigur Jonhard Larsen. - Eg valdi eisini sjálvur at gev­ ast at smakka mær á, tá babba fór til Íslands, og drakk ikki í eini átta ár. Eg haldi, at hetta var ein góð hjálp hjá babba og hann sá, at vit ynsktu at stuðla sær. Vit vóru eisini, serliga fyrstu tíðina, bangin fyri, at hann fór at detta út í aftur, greiðir Jonhard Larsen frá. - Hann sigur tó sjálvur, at hann ikki hevur tostað eftir brennivíni ein dag síðani hann var í Íslandi. Tað sigur mær, at hann ikki vil aftur hagar, hann var, sigur Jon­ hard Larsen og Jórun Mørkøre tek­ur undir. - Hóast hann hevur havt bæði matstovu og dansistað við skeinki­ loyvi, so hevur hann ikki smakkað ein dropa hesi 31 árini. Hann vildi ikki sjálvur hava skeinkiloyvi, men føldi seg trýstan av øðrum til at fáa sær, fyri at betra um útlitini hjá matstovuni. Sjálvur hevur hann tó hvørki smakkað ein dropa ella skonkt nøkrum øðrum øll hesi árini, sigur Jórun Mørkøre. Sonurin minnist eisini væl dag­ in, tá pápin datt út í fyri seinastu ferð. Teir vóru báðir til jólaborð­ hald hjá Klaksvíkar Timbur­hand­li. - Meg minnist, at eg hugsaði, at í dag skal eg ikki fara at drekka, og at eg fylgdi við, hvat babba gjørdi. So sá eg, at hann tók eina øl og tá visti eg, at nú var hann farin. Og ein gjørd­ist til fleiri. Tíbetur var hetta fyri seinastu ferð, minnist Jon­hard Larsen aftur á. At veksa upp við einum pápa, sum er alkoholikari, hevur tað lagt nakran ótta niður í tey bæði um at enda sum pápin? - Ja, óttin at gerast alkoholik­ari hevur ligið í mær leingi. Eg gavst jú eisini at drekka eina tíð, men sjálvt nú eri eg tilvitaður um, hvussu nógv eg drekki, sigur Jonhard Larsen. Jórun Mørkøre hevur ikki hugsað so nógv um júst tað, men hon ivast ikki í, hvat úrslitið hevði verið. - Tað, sum eg geri, geri eg 100 prosent. So hevði eg fingið rús­ drekka­trupulleikar, so hevði eisini bliv­ið 100 prosent alkoholikari. Eg gavst tó ikki at drekka, tá babba fór til Íslands. Tvørturímóti haldi eg, at tað mundi vera um tað mundi, at eg byrjaði at drekka. Hon royndi tó at dylja tað fyri foreldrunum, men sjálvandi vistu tey av tí, tað gera tey altíð, sigur Jórun Mørkøre. Eitt Guds undur Jórun Mørkøre sigur, at lívs­broyt­ ing­in hjá pápanum hevur verið full­komin. - Lívið, bæði hjá babba og hjá okkum sum familja, broyttist fullkomiliga, tá han fór til Íslands. Tað er eitt Guds undur, at hann fór. Eg haldi ikki, at vit børnini høvdu verið har, vit eru í dag, um babba ikki var farin. Ein familja, sum er oyði­løgd av alkoholi, kemur ikki víðari, sigur Jórun Mørkøre. - Í dag skalt tú leita leingi fyri at finna eitt meiri hjálpsomt menniskja enn babba. Ringir tú um eitt hvørt, so er hann beinanvegin klárur at hjálpa. Tað sóu vit eisini væl, tá mamma gjørdist sjúk og flutti norður á Sambýlið. Tað var ringt hjá babba at koyra hana norð­ ur. Hon hevði altíð verið har fyri hann, men nú, tá henni tørvaði hann, kundi hann ikki vera har fyri hana, føldi hann. Og tað haldi eg neiv hann nógv, sigur Jórun Mørk­øre. Jonhard Larsen sigur, at hann á ongan hátt er beiskur inn á pápa sín. - Eg havi lært eina rúgvu av honum, eisini hesum upp­liv­ing­ unum, og eg síggi nógv av mær sjálvum í honum. Eg trúgvi, at tað er onkur balansa í gerandisdeg­ num, sum er avskeplað, tá ein gerst alko­holikari. Fløskan gerst ein púta at detta aftur á. Nú er lívið hjá babba í balansu, og hann hevur nógv­ar aðrar pútur at detta aftur á, so sum fam­ilju og abbabørn, sigur Jonhard Larsen.