mánadagur 27. mars 2017síða 8

Mánadagur 27. mars 2017 · Nr. 37 8 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 FLOKSTING Áki Bertholdsen Alt alt vald, og øll virði, verða mið­ savnað á alsamt færri og færri hond­um, er størsta hóttanin ímóti okkara framtíð. Tað var boðskapurin frá Høgna Hoydal, formanni í Tjóðveldi, á floks­tinginum hjá flokkinum í Hós­ vík nú um vikuskiftið. Og hann vísir samstundis á, at tað er nettupp hetta, sum er hent í Føroyum hesi seinastu árini, nevni­liga, at valdið og virðini í Før­oyum eru savnað á alt færri hondum, bæði í fíggjarheiminum, í alivinnuni og í fiskivinnuni. Og hann sigur, at avbjóðingin hjá politiska valdinum er at tora at gera broytingar eftir hvat gagnar fólkinum og tjóðini sum heild og ikki bara hjá teimum sterkastu, ið hava sera stórt vald. Hann fortaldi, at fyri 100 árum síðani gjørdi ein keypmaður í Havn eina meting, har niðurstøðan var, at 10 prosent av føroyingum áttu meiri enn 90 prosent av øllum virð­ unum í landinum. – Eg eri vísur í, at støðan er tann sama enn, kanska enntá eru virðini enn ójavnari býtt og valdi savnað á enn færri hondum, segði Høgni Hoydal. Sostatt staðfestir hann, at tað eru nøkur heilt fá fólk, sum eiga at kalla øll virðini í Føroyum. – Lat meg eisini sláa fast, at tað hevur onki við øvundsjúku, ella tílíkt, at gera, at vit politiskt mugu og skulu taka støðu til, hvussu karmarnir og treytirnar í vinnu og fíggjarheimi skulu setast. Hann sigur, at hetta snýr seg ikki um annað, enn at ríkidømið, og møguleikarnir í Føroyum, koma øllum samfelagnum og fólkinum til góðar. Og tað snýr seg samstundis um, at vit ikki gera okkara búskap ov heftan av einstøkum fyritøkum og fíggjarstovnum. Annars heldur hann, at gongdin er greið og hon er, at tey, ið hava mest vald og rópa harðast, skapa sín egna veruleika og sín egna veru­leika fyri at fremja síni mál og styrkja sítt vald. – Vit mugu tora at sláa fast, at tað er fólkið og fólkaræðið, sum skal hava veruliga valdið í Før­ oy­um, bæði tá ið tað snýr seg um vinnubygnað og lóggávu, og mótvegis fíggjarheiminum, har vit júst hava sæð, at valdið verður savnað tí eina tryggingar- og banka­samtakinum, Betri, og har vit síggja at BankNordik ætlar at gjalda út eitt serlig vinningsbýti. Gjáirnar skulu smalkast Høgni Hoydal sigur, at ein tann størsta avbjóðingin er at smalka um gjáirnar í samfelagnum. Eg fari her at nevna nakrar gjáir, ið bert kunnu víðkast, gera vit í felag ikki nakað munagott. – Gjógvin ímillum tey, ið hava allarmest virði og vald og restina. Í Føroyum síggja vit somu gongd, sum í heiminum, har ein sera lítil partur av fólkinum, skjótt kann eiga meira enn øll restin til samans, sigur formaðurin í Tjóðveldi. Men eisini gjógvin ímillum yms­ar partar av landinum má smalkast. Ongin ivi er um, at hóast vit binda landið saman, síggja vit, at vøksturin í samfelagnum er sera ymiskur í fólkatali og virksemi og vinnumøguleikum. – Virðið á húsum og møgu­ leik­arnir at fáa fígging, eru sera ymiskir. Tí eiga vit at gera verulig átøk, ið kunnu skapa rímiliga javn­ bjóðis møguleikar hjá fólki kring landið, sigur Høgni Hoydal. Og hann legði afturat, at eis­ ini tey skulu upp í part, ið fella uttan fyri av sosialum, sálarligum, kropsligum ella av øðrum ávum. Tað eru tey, ið Høgni Hoydal sigur, ikki kenna seg aftur í “main-stream”-samfelagnum, og ikki hava havt møguleikan at menna og brúka síni evni. Her hugs­ar hann um børn og ung við umsorganarsvíki ella øðrum av­ bjóðingum, og hann hugsar um fyri­tíðarpensjónistar og fólk við serligum avbjóðingum ella skerd­ um førleikum annars. Tað er ein javnvág Magni Arge, fólkatingsmaður fyri Tjóðveldi, skoytti upp í, at vansin er at hava stórar fyritøkur, sum klára seg á altjóða marknaðinum, er, at tær verða so ómetaliga stórar, serliga í einum lítlum samfelag sum okkara. – Ein orsøk til at ansa eftir at miðsavningin ikki verður ov stór, er fyri at spjaða váðan. Vit hava sæð, hvussu stórur partur av føroyska búskapinum fer á heysin, tá ið ein stór fyritøka fer á heysin, sigur hann. Hann sigur, at tað er eisini ein spurningur um fjølbroytni og at fleiri fáa høvi at royna seg. Men tað ræður um at finna javnvágina, tí tað hevur eisini ógvuliga stóran týdning, at vit hava stórar og sterk­ ar fyritøkur sum klára seg í altjóða kapping. Størsta hóttanin ímóti okkara fólkaræði, og okkara framtíð, er, at alt vald í Føroyum er savnað á nøkrum heilt fáum hondum, var boðskapurin hjá Høgna Hoydal, formanni í Tjóðveldi, á flokstinginum hjá flokkinum nú um vikuskiftið NØKUR HEILT FÁ FÓLK EIGA NÆSTAN ALLAR FØROYAR