hósdagur 7. oktober 2004síða 3

4 Nr. 191 - 7. oktober 2004 Nr. 191 - 7. oktober 2004 5 Fólk noyðast at bíða longri eftir hjálp Í fleiri ár hevur Al- mannastovan stríðst fyri at kunna geva fólkið eina betri tæn- astu, men nú er alt fullkomiliga fallið til jarðar ALMANNASTOVAN Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Nú fer tað at taka nógv longri hjá fólki at fáa hjálp frá Almannastovuni. Tað er ein avleiðing av teimum sparingunum, sum landsstýrið nú ætlar at seta í verk á Almannastovuni Sosatt ætlar landsstýrið at seta sparingar í verk, sum raka tey veikastu í samfel- agnum. Í sambandi við fíggjar- lógina fyri næsta ár, ætlar landsstýrið at játtað Al- mannastovuni so mikið lítið av peningi, at tað verð- ur neyðugt at siga seks-átta fólkum úr starvi. – Hetta er í veruleikanum ein rættiliga stór sparing, sigur Birgit Christiansen, sum er álitisfólk á Al- mannastovuni. Hon vísir á, at í Havnini eru tey eini 70 fulltíðar- størv, so talan er um eina sparing ið nærkast 10%. Og hon sigur, at hetta fer at fáa stórar avleiðingar fyri virksemið hjá Almanna- stovuni. Hon vísir á, at Almanna- stovan hevur verið illa undirmannað framman- undan. – Vit hava verri enn so havt tað starvsfólkatalið sum skal til fyri at kunna geva viðskiftafólki okkara ta tænastu, sum vit halda, at tey eiga at fáa frá okkum. – Í løtuni er støðan tann, at fleiri deildir á Al- mannastovuni als ikki klára at røkja sína uppgávu og sum tískil hava ógvuliga trupult við at avgreiða tey mál, tey fáa til viðgerðar. – Og tað er ongin ivi um, at verða ætlaðu sparingarnar nú settar í verk afturat, fer tað at taka munandi longri tíð hjá Almannastovuni at avgreiða umsóknir frá fólki um hjálp, sigur hon. Í hesum sambandi kann viðmerkjast, at Almanna- stovan hevur áður fingið átalu frá sjálvum Løgtings- ins Umboðsmanni, júst tí hon er so sein at avgreiða mál. Fullkomiliga fallið til jarðar Í fleiri ár hevur Almanna- stovan annars arbeitt við at leggja bygnaðin um við tí endamáli at kunna veita borgarum eina betri tæn- astu. – Verða hesar sparingar- nar settar í verk, er alt tað arbeiðið fullkomiliga fallið til jarðar, sigur Birgit Christiansen. Hon sigur, at í høvuðs- heitum eru tað málsviðger- arar, sum verða sagdir úr starvi og tað fer at fáa stórar avleiðingar fyri av- greiðslutíðina. Samstundis vísir hon á, at metingarnar vísa, at tíðir- nar kanska fara at versna eitt sindur nú. – Og tað er júst í verri tíðum, at tað er enn meiri brúk fyri Almannastovuni. Birgit Christiansen sigur, at frammanundan er støðan á Almannastovan tann, at fleiri starvsfólk føla, at tey strekkja ikki til. – Og tað eru eisini starvs- fólk, sum í ár hava tikið sær tær vánaligu arbeiðsum- støðurnar so nær, at tey hava sagt upp, uttan at hava annað arbeiði at fara til. – Starvsfólkið á Al- mannastovuni hevur við menniskju at gera og tað eru mangan svárir trupul- leikar, sum hesi menniskj- uni hava at dragast við. Tí er tað ómetaliga tyngjandi fyri starvsfólki, táið tey føla, at tey ikki megna at hjálpa hesum fólkunum so væl, sum tey eiga. Og bara í ár hevur hetta havt tær avleiðingar fyri nøkur starvsfólk, at tey heldur eru sjálvboðin farin út í arbeiðsloysi, enn at at tey hava orkað at hildið fram at arbeiða undir so vánaligum umstøðum, sum Almannastovan hevur at bjóðað, tí tey klára ikki at liva við tí. – Og nú enn fleiri spar- ingar skulu setast í verk, verður støðan enn verri, so tað sær alt annað enn gott út. Birgit Christiansen legg- ur afturat, at tað undrar hana almikið, at tað júst er ein samgonga við javnaðar- flokkinum á odda, ið tekur stig til so stórar sparingar á Almannastovuni, tí er tað nakar flokkur, ið hevur sosiala trygd og umsorgan fyri teimum veiku, ovast í sínum skjøldri, er tað júst javnaðarflokkurin. Ì sæð í hesum ljósinum eru sparingarnar eitt vónbrot hjá álitisfólkinum á Al- mannastovuni. Og kortini hevði hon ikki væntað annað, tí hon heldur at politiskt hevur tað ligið í kortunum, at tað skuldi sparast. – Og politikarar plaga ikki at kanna eftir, hvar tað ber til at spara og, hvar tað ikki ber til. Teir spara yvir ein kamb við sláimaskinuni og so er tað liðugt. Sparingar lagdar saman Hans Pauli Strøm, lands- stýrismaður í almannamál- um, sigur, at tað hóvar hon- um illa at spara hjá Al- mannastovuni, men at hon má taka sín part av sparing- unum, sum verða gjørdar allastaðni á fíggjarlógini. Men hann sigur eisini, at sparingarnar hjá Almanna- stovuni næsta ár eru 838.000 krónur, men tað, sum er hent, er, at sparing- ar, sum áttu at verið framd- ar í ár, eru skumpaðar fram til næsta ár og tí verður talan um at siga 6-8 fólkum úr starvi. Vit hava meiri frá Lands- stýrismanninum um Al- mannastovuna í blaðnum í morgin. Kristin Michelsen er kendur sum tjóðveld- ismaður, men á bý- ráðsvalinum hesu- ferð, stillar hann upp á javnaðarlistanum BÝRÁÐSVAL Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Tað er nú greitt, at borgar- stjórin á Tvøroyri, Kristin Michelsen, fer at stilla upp fyri javnaðarflokkin á bý- ráðsvalinum, sum verður í næsta mánaði. Sostatt hevur býráðsvalið á Tvøroyri fingið eina heilt óvæntaða vend. Tí hóast Kristin Michelsen stillaði upp á einum uttanflokka- lista á seinasta býráðsfundi, hevur hann altíð verið kend- ur sum tjóðveldismaður. Men tá ið javnaðarflokk- urin á Tvøroyri hevði upp- stillingarfund týdskvøldið, kom bræv frá Kristin Mich- elsen, har hann meldaði seg inn í javnaðarfelagið og bjóðaði seg samstundis fram sum valevni til býráðið. Hesum tilboði tóku javn- aðarfólk av og Kristin Michelsen er sostatt komin á javnaðarlistan. Sjálvur sigur Kristin Mich- elsen, at hann mestsum hevði gjørt av, at hann skuldi ikki stilla uppaftur á býráðsvalinum hesuferð. Men seinnapartin týsdag- in tók hann so endaliga av- gerð um at stilla upp kort- ini, men at tað skuldi vera á javnaðarlistanum. Hann vil onki siga um orsøkina til, at hann er farin upp á javnaðarlistan. – Tað er av persónligum orsøkum, sigur hann. Men hann leggur afturat, at hann hevur havt gott samstarv við javnaðar- flokkin í samgonguni í Tvøroyrar Býráð í hesum valskeiðnum. Vit hava annars fingið at vita, at hann hevði fingið áheitan um at stilla upp á tjóðveldislistanum til býráðsvalið. Men tað hevur hann als onga viðmerking til. Hann hevur heldur onga viðmerking til, um hann eisini ætlar at stuðla javn- aðarflokkin á einum kom- andi løgtingsvali. – Her er talan um eitt bý- ráðsval og tað hevur als onki við eitt løgtingsval at gera. Eg havi ongantíð tosað um partapolitikk í býráðnum og tað ætli eg mær heldur ikki at gera nú ella frameftir, sigur Kristin Michelsen. Hann hevur heldur onga viðmerking til um hann nú er blivin javnaðarmaður av álvara, ella um hann bara er javnaðarmaður á bý- ráðsvalinum. Kend valevni við Sostatt kann staðfestast, at royndirnar at gera ein fel- ags lista til býráðsvalið á Tvøroyri hesuferð, er mis- eydnað. Annars hevur javnaðar- flokkurin 11 valevni til býráðsvalið á Tvøroyri hesuferð. Av teimum eru níggju mannfólk og bara tvey konufólk. Onkur kend valevni er aftur á listanum hesuferð. Gamli Sverri Midjord bjóð- ar seg fram einaferð afturat og tað ger ein annar býráðs- limur hjá javnaðarflokkin- um, Pauli Einarsson, eisini. Hinvegin hevur triði bý- ráðslimurin hjá javnaðar- flokkinum í Tvøroyrar Bý- ráð, Heri Mortensen, gjørt av at hann stillar ikki upp- aftur. Hini valevnini á javnað- arlistanum til býráðsvalið á Tvøroyri, eru, Hans Sør- ensen, Poul Olsen, Anthon Johannesen, Marni Olsen, Páll Michelsen, Jens Jo- hannesen, Jonhild Nielsen og Heidi Mortensen. Borgarstjórin á Tvøroyri skiftir hest – Nú sparingar skulu setast í verk, fer tað at taka munandi longri tíð hjá Almannastov- uni at avgreiða umsóknir frá fólki um hjálp, sigur Birgit Christiansen, álitisfólk Gamli tjóðveldismaðurin, Kristin Michelsen vil ikki siga um hann nú er blivin javnaðarmaður av álvara, ella um tað bara er til býráðsvalið. Her situr hann við borðendan á seinasta býráðsfundi, høgrumegin Kristian heldur fast Formaðurin í ting- bólki Javnaðarfloks- ins, Kristian Magnus- sen, heldur framvegis, at tað er skeivt at veita ein skattalætta kom- andi ár, hóast sam- gongan er komin ásamt um tað í fíggj- arlógaruppskotinum fyri 2005. -Eg havi roynt at gjørt vart við míni sjónarmið í sam- gonguni, men eg fái ongan stuðul, og tá er ikki nógv, eg kann gera, sigur Kristian Magnussen SKATTALÆTTIN Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Eitt týskvøld fyri góðum mánaði síðan segði ein av- gjørdur Kristian Magnus- sen í Degi og viku, at hann metti tað vera ábyrgdarleyst av samgonguni at lata ein skattalætta á komandi fíggjárlóg, tá landskassin var mikið sperdur. Fíggjarlógaruppskotið hjá Bárði Nielsen og sam- gonguni eru nú lagt fram, og ein skattalætti á 60 mió. krónur er millum ætlanir- nar hjá ABC-samgonguni fyri fíggjarárið 2005. Vit hava spurt formannin í tingbólki Javnaðarfloksins, Kristian Magnussen, um hann hevur broytt støðu í málinum um skattalættan hjá samgonguni. Óbroytt Kristian Magnussen sigur, at hann hevur framvegis ta støðu, at tað er skeivt at veita ein skattalætta kom- andi ár. Hann ásannar kort- ini, at hann stendur rætti- liga einsamallur í málinum. – Tað eru eftir øllum at døma fá, sum halda tað sama sum eg, tí væntandi verður ein skattalætti latin komandi ár. Eg havi roynt at gjørt vart við míni sjón- armið í samgonguni, men eg fái ongan stuðul, og tá er ikki nógv, eg kann gera, sigur Kristian Magnussen Formaðurin í tingbólki Javnaðarfloksins sigur, at hinir samgongulimirnir halda fast um samgonguav- taluna frá januar mánaði í ár, og tí eru teir ikki at vika í málinum – Vit eru noydd at stinga fingurin í jørðina og ásanna, at búskaparliga støðan er ikki hin rætta til at veita ein skattalætta, og hóast eg havi roynt at greiða hinum samgongu- limunum frá tí, halda teir fast um avtaluna, sum vit gjørdu í januar mánaði, vísir Kristian Magnussen á. Eingin kreppa Kristian Magnussen heldur, at tær 60 mió. krónurnar, sum ætlanin er at lata í skattalætta í 2005 áttu heldur at verðið nýttar til at lækka um hallið á fíggj- arlógini. – Vit mugu leggja okkum í geyma, at vit framvegis ikki hava eina kreppu í Føroyum, men talan er hinvegin um normalar tíðir. Hóast prísirnir ikki eru av teimum bestu í løtuni, so fiska vit nógv. Vit áttu tí heldur at brúkt pengarnar, ið fara til skattalætta, til at minka um hallið, sum er alt ov stórt, tá hugsað verður um, at føroyska samfelagið ikki er í eini kreppu, sigur Kristian Magnussen –Vit eru noydd at stinga fingurin í jørðina og ásanna, at búskaparliga støðan er ikki hin rætta til at veita ein skattalætta, og hóast eg havi roynt at greiða hinum samgongulimunum frá tí, halda teir fast um avtaluna, sum vit gjørdu í januar mánaði, vísir Kristian Magnussen á. Mynd: Savnsmynd Tinglimurin hjá Javn- aðarflokkinum úr Sandoynni, Gerhard Lognberg, góðtekur, at játtanin til Lista- og tónleikaskúla á Sand- oynni er strikað á fíggjarlógini fyri kom- andi ár. – Jú hatta er í ordan, tí vit fáa ein undirsjóartunnil og ítróttahøll í staðin, og tað raðfesti eg hægri enn ein listaskúla, sig- ur Gerhard Lognberg FÍGGJARLÓGIN 2005 Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Í fíggjarlógaruppskotinum hjá landsstýrinum fyri komandi ár er eingin játtan sett av til Lista- og tón- leikaskúla Føroya, sum ætlanin er at byggja á Sand- oynni. Á fíggjarlógini fyri 2004 vórðu 500.000 krónur settar av til Listaskúlan, men samgongan hevur gjørt av strika játtanina til komandi ár. Gerhard Lognberg er samgongulimir og valdur á Sandoynni, og hann tykist ikki at hava ligið í andvekri, síðan játtanin til Lista- skúlan á Sandoynni varð strikað. – Jú hatta er í ordan, tí vit fáa ein undirsjóartunnil og ítróttahøll í staðin, og tað raðfesti eg hægri enn ein listaskúla. Tað ber ikki til at fáa alt, og tí kemur lista- skúlin í aðru røð, sigur Ger- hard Lognberg. Samgongan hevur sett 500.000 krónur til fyrireik- ingararbeiðið av undirsjó- artunnilinum til Sandoynna á fíggjarlógina fyri 2005, og Gerhard Lognberg vænt- ar eisini, at sandoyingar fáa ein part av játtanini, ið samgongan hevur sett av til at byggja nýggjar ítrótta- hallir fyri komandi ár. – Fólk á Sandoynni hava størri brúk fyri einum und- irsjóartunli og ítróttahøll enn einum listaskúla í løt- uni, heldur javnaðarting- maðurin Óvist við listaskúla Hóast eingin játtan er sett av til Lista- og tónleika- skúla Føroya komandi, væntar Gerhard Lognberg kortini ikki, at ætlanin dettur fullkomiliga niður- fyri. Hann dugir kortini ikki at siga, nær farið verð- ur undir arbeiðið, og úti- hýsir ikki, at tað kann taka fleiri ár. – Ein listaskúli kemur at kosta góðar 50 mió. krónur tilsamans, og í løtuni raðfestir samgongan undir- sjóartunnilin og ítrótta- høllina hægri, og tí fer tað óivað at taka fleiri ár, áðr- enn farið verður undir lista- skúlan, sigur Gerhard Lognberg. Undirsjóartunnil fyri listaskúla Illviljin staðfestur Tinglimurin hjá Tjóðveldisflokkinum á Sandoynni,Páll á Reynatúgvu,er ikki bilsin av avgerðini hjá samgonguni um at strika játtanina til Lista- og tónleika- skúlan á Sandoynni. – Samgongan hevur alla tíð havt illvilja ímóti ætlanini,sigur hann FÍGGJARLÓG 2005 Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Sandoyartingmaðurin hjá Tjóðveldisflokkinum, Páll á Reynatúgvu, er ikki bilsin av avgerðini hjá samgonguni um at strika játtanina til Lista- og tón- leikaskúla Føroya á fíggj- arlógaruppskotinum fyri komandi ár. – Avgerðin er burturvið, men hetta er eisini stað- festing av illviljanum hjá samgonguni fyri ætlanini, so fyri so vítt er einki broytt, sigur Páll á Reynatúgvu. Tjóðveldistingmaðurin greiðir frá, at í fíggjarlóg- aruppskotinum fyri 2004 vat heldur eingin játtan til skúlan, men undir fíggj- arnevndarviðgerðini var tað hann sjálvur, ið fekk játtanina á 500.000 krón- ur til Listaskúlan á endal- igu fíggjarlógina Einki hendir Páll á Reynatúgvu sigur seg ivast stórliga í um nakað fer at henda í mál- inum um Lista- og tón- leikaskúla Føroya, tí sam- gongan tykist vera støðu- føst í málinum. Hann vísir á, at hóast 500.000 krónur eru settar av, hevur hann ikki fingið nakra ábending frá lands- stýrismanninum, Jógvani á Lakjuni, um, at hann ætlar nýta peningin. Spurdur, um hann ætlar aftur í ár at strongja á í fíggjarnevndararbeiðin- um fyri at fáa eina játtan til Listaskúlan á fíggjarlóg- ina, svarar Páll á Reyna- túgvu, at tað er ætlanin, men so má hann eisini fáa vissu fyri, at glið kemur á málið, og at landsstýrið ger veruleika av ætlanin- um um at byggja skúlan. – Fólk á Sandoynni hava størri brúk fyri einum undirsjóartunli og ítróttarhøll enn einum listaskúla, heldur javnaðartingmaðurin, Gerhard Lognberg Mynd: Savnsmynd C M Y K 5 4