týsdagur 19. desember 2017síða 60

23 Mánadagur 6. januar 2014 · Nr. 2 Sosialurin Mikudagur 20. desember 2017 Jólablaðið 2017 min uttir høvdu tey klárað at hild ið sam an. Men tey sum lógu í kirkju garð inum, høvdu ligið leingi. Hjá teimum vóru trígg ir minuttir sum túsund ár, og túsund ár sum trígg ir minuttir. Tey høvdu verið her á Guðs grønu jørð, men høvdu ikki verið til roynd hjá Sofusi og ikki var tað Johanna, ið helt vakt yvir teimum. Nei, tað var øll Havnin, ið lá yv ir tí stilla kirkjugarðinum og gav teimum deyðu frið­ sælt glámlýsi úr Vágsbotni og Skipasmiðjuni. Nøk ur gøtuljós stóðu við Dala gøt una og mongdaðu seg upp í døkka, dimma glámlýsi og præd ikaðu Guðs frið á jørð og í menninskjunum góð ur tokki og vælsignaðu tey deyðu í tí myrku grøvini.. Hetta vardi fleiri ferðir tríggj­ ar min uttir, meðan sitið varð framm an fyri gluggan í Jó­ annes Pat urs sonargøtu aft an á ein strævn an dag sam an við Sofusi og Johannu Jen sen. Løturnar fóru at fækk­ ast framm an fyri vind eyg að dygst við Gamla kirkju garð in. Nið ur teljingin var byrjað. Her stóð eingin Johanna Jen sen framm an fyri tær og hugdi at klokk uni. Tað var ó neyðugt, tí stund ar løturnar drógu seg sjálv ar opp á tráð. Tær høvdu ver ið nógvar og góð ar. Absalon og Gertrud vóru tvey musisk menniskju, hann sum handverkari og hon sum góður sangari. Onk un­ tíð trampaði hon í gólv ið fyri at fáa okkum upp at syngja. Hon hevði eitt gott klaver í stovuni. Hetta kvøldið upp und ir jól 1966, nú blómubúðin Ork idé hjá Gertrud og Abs­ alon hevði fett sær á í Jó ann es Pat urssonargøtu, var ein boð­ ann ar dagur av teimum frægu. Henni dámdi sera væl sang og somuleiðis okkum. Hon bað okkum hetta kvøld 14. des embur 1966 koma upp at syngja. – Nu skal við synge jule­ salm er. Gertrud var donsk.. – Vi skal også synge den der: Der flyver så mange fugle. Jóannes Nolsøe setti seg við klaverið, og vit sungu jóla løg og ikki at gloyma: Fra Hal um til Bælum, Nonnen hun sang i det hellige kor, Der flyver så mange fugle, Barn Jesu, sum í krubbu lá og ikki at gloyma: Teir heil agu kongarnar og Kúrur tú lítli sangfuglur mín. Her var róm ur og Himm­ alin var á Guðs grønu jørð, sjálvt við Gamla kirkjugarð. Gertrud og Absalon bros­ aðu. Tey vóru kanska eitt sind ur sorg blíð, tí tey vistu, sum var, at hetta var tann síðsta jóla kon sertin við Gamla Kirkju garð við okkum sum sang ar um: Eigil, Mortan, Jó­ ann es, Hans Olaf, Jógvan Óla ­ son og greinskrivarinum. Vit sungu so tað gnelti í. Kenslu­ borna løtan rann av stað. Eitt lag, sum ofta var á lofti, tá hýr­ ur uin var av tí besta var: Sig nær m er tiden, da jeg må væk, jeg hør er vint er ens stemme; thi også jeg er kun her på træk, og haver andensteds hjem me. Blómuangin frá Orkidé salv aði løtuna í turkis og blóm u anga av Bethlehems fløt um. Absalon vildi altíð hava Ger t rud at syngja: Fa der vor upp undir endan. Tá vistu vit, at nú vóru tríggir min uttir eftir til henda kon sert fór at enda. Gertrud reisti seg úr stóli, og settist við klaverið og sang: Fader vor. Hvør tónasmiðurin var, veit greinskrivarin ikki. Sama ger. Tá var stilt í høll og Absalon mundi óivað minn ast farnar løtur saman við Gertrud í ungdómsárum, man dóms árum og nú, har tann styttra tíðin var eftir á hesi fold. Vakra jólaprýðið á borði num við tí bleiktrandi ljósi num sælaði løtuna, og vit takk aðu Gertrude og Abs a­ lon fyri frá gerð argóðu stund­ ina her upp undir jól 1966 og ynsktu teimum gleði lig jól. ­ Ja, somuleiðis, varð svar að. » – Ja, de synger godt, de dren ge det må jeg sige. De burde lære at synge. Nej hvor var det dejligt.« Hoyrdu vit Gert r ude siga við Absalon. ­ Ja det synes jeg også. Kirkjugarðurin lænti tær æv ig ar løtur í sur re al ist isk­ um stíli. Ímillum greinar og stein sett an garð flættaði ljós ið seg í bíbilskar lyndir av blinkstr andi ljóstinnum. Vát ar greinar og vátir steinar lósu stillisliga Faðir vár sam an og vælsignaðu tey, ið búðu so nær teimum sovandi deyðu. Niðri á Áarvegnum stóð jóla træ ið. Tað hevði fest røt­ ur á eini flotoyggj, ið rak við vindi og streymi á Áar­ veg num. Oyggin var Lítla oyggj. Træið hugdi at sín­ um bý arbørnum og helt tey vera væl dæmd upp und ir jól. Sjálvt Jóa og Jó annes við trillu børini vóru kinn a reyðir, nú jólini nærk að ust. Purp­ ur hinna lá um kjálk a r nar á børn unum í tí frost kláru luft­ ini, ið spældi sær aftan fyri Gamla Bókhandilin. Har vóru eis ini purpurreyðar lind ir, sum nálg aðust upp í vi o let t­ um og turkislittum dún támi úr glógvandi himna tinn um. Jóla hýrurin var í trøum og grein um, í and lits brøgd um á eldri og yngri og í húsa tekj um víða um í Havnini. Frelsunnarherurin kom om an eftir Áarvegnum við Kalla á odda og Ólavi í Horni við stórutrummu. Hann slerdi so taktfast á trumm­ una, ið gnelti ímillum stein og múr og fekk træið á Lítlu oyggj at hella vanga av hes­ um hvølla bresti. Træið visti um frelsunnarherin og stóru trummu hjá Ólavi í Horni og frøddi seg yvir henda sermerkta, eggjandi tón leik. Fólk steðgaðu á og vildu hoyra horntónleik og eitt orð á vegnum frá obert i­ num í hesum lítla hópi. Hon var norsk og læt lívsorðið tóna millum manna, sum norð menn gera, ið hava ein boð skap at bera. Teir ljóða, sum um teir píska seg sjálv ar upp í skúm við einari kenslu­ born ari gráturødd … og løg ið tyk ist tað, hetta dámar før­ oyi ng um. Lúðra svein ar nir í frels unn ar her i nunm við tí hvítu nótataskuni og teim um myrku klæðunum, kvinn ur­ nar undir kýsa og menninir und ir kasjetti, lótu tónarnar fara um Vaglið: Once in Royal Dav id City. Her stóðu vit nakrir lær­ ar a skúla næmingar av bygd, og tugdu hesa løtu. Vit høvdu hildið saman allar hes ar dag­ ar og vóru drignir at hes­ um orðum og tónleiki. Her stóð Mort an, Eigil og Jó ann­ es sunnan av landi. Her var Jógvan, Hans Olaf og grein­ skrivarin norðan av landi og skuldu nú brynja seg út til at fara undir læraryrkið kom­ andi ár. Oman eftir Áarvegnum kom ein serlingur, væl úr hond um greiddur sveinur í koti, reyðhúgvu, knæbuksum og húða skóm, og leiddi eitt ross. Hann hoyrdi ikki til rit­ høv und ar nar, ið plagdu at steðga á Lítlu oyggj, men var ein heim fødd ur heims borg­ ari, ein oyggja búgvi. Í honum var væl av skaldskapi. Hann plagdi at vitja á Støðini í Fugla firði og var katolikkur. Her las hann katólskar bønir, tá ið hann legði seg. Hetta var The o dor. Hann hevði altíð mynd av Mariu moy við sær, sum hann hongdi upp á veggin, har hann svav. Hetta gav honum trygg­ leika og kenslu av, at and in frá krubb uni eisini kundi røkka til Tofta gøtu í Fugla firði. Tann einsamalli oyggja­ búgv in við rossinum ­ "asn að­ i num" flutti seg millum mann­ a múgv una og fór beina leið til Bethlehem. Tær myrku, rundu brill­ ur nar bóru brá av, at síggja okk urt for borgið. Hann sá… hann sá stjørn una mitt á Áar veg num ….. hann sá barn­ ið í krubbuni og var á veg at tilbiðja tað. Hann vildi fella á knæ og lesa nakrar katólskar bøn ir við krubbuna. Navnið The o dor ­ hugsi eg­ merkir Guðs gáva. Hann vildi hella av anda sínum út yv ir hesa himm alsku Guðs gáv una í Havnini eitt myrkt des em­ burkvøld 14. des em bur 1966… hann hugdi nið ur fyri seg og var á veg… og sá, at hann um nakrar min utt ir var við krubb­ una. Ja, kanska vóru bert tríggir min ut t ir eftir, so kundi hann lesa sínar katólsku bøn­ ir við staðið, har barn ið lá. Ja, um tríggjar min utt ir…. Frits Johannesen Havnin er nógv broytt hesi seinastu fimmti árini. Fyrra myndin sýnir Havnina fyrst í sjeytiárunum –seinna myndin er tikin í Niels Finsensgøtu, gongugøtuni, fyrst í sekstiárunum. Vit síggja býráðshúsini, sum tá hýstu Føroya Læraraskúla, Meiningheitshúsið, sum nú er býráðssalur og handilin hjá Thomas Dam. Tey bæði ovastu húsini máttu dvína fyri tíðarinnar tonn...