hósdagur 28. desember 2017síða 30

Fríggjadagur 29. desember 2017 14 Sosialurin Brot og bitar úr árinum, ið fór Stjórarnir halda stutt Eingin av seinastu seks stjórunum á Landssjúkrahúsinm hava sitið tíðina út, vísir uppgerð hjá Sosialinum. Tveir eru koyrdir úr starvi, fýra eru givnir fyri tíð. Samstundis hava stjórarnir á smærru sjúkrahúsunum sitið sera leingi í starvinum. Heri Ellingsgaard var settur í leiðarastarvið á Klaksvíkar Sjúkrahúsi í 1984, og Ronnie Midjord gjødist leiðari fyri Suðuroyar Sjúkrahús í 1986. Grindadráp er sum bumba í Bagdad Kaj Leo Holm Johannesen, løgtingsmaður og fyrrverandi løgmaður, heldur, at tað er skeivt, at føroyskir miðlar umaftur og umaftur vísa myndir av grindadrápi. – Fyri tey flestu er ongin munur at síggja mynd av eini bumbu, sum sprongd verður í Bagdad, og at síggja mynd av einum grindadrápi. Hjá teimum er tað ræðuliga ógvusligt at síggja, og nógv eru totalt sjokkerað, sigur Kaj Leo Holm Johannesen. Juni: – Viðhvørt haldi eg, at tað er lættari at seta meg niður og syrgja, og tað er tí, eg ikki havi tað gott, sigur Ása Klakkstein Danielsen, sum tríggjar ferðir í lívinum hevur upplivað at missa mann sín Fleiri enn 2300 føroyingar eru einkj­ ur ella einkjumenn. 73 ára gamla Ása Klakkstein Danielsen, sum er fødd og uppvaksin í Kollafirði, hev­ ur tríggjar ferðir upplivað at verða einkja. Fyrsta mannin hitti hon, tá ið hon var ung genta og fór til Klaks­ víkar at tæna. Har møtti hon John Richard Klakkstein. – Tá koyrdu dreingirnir bil og gent­urnar gingu á vegnum. Eg møtti honum, og vit fylgdust og gingu saman eina tíð, áðrenn vit vórðu gift í 1962, beint áðrenn eg fylti 20 ár, sigur hon. – Av tí, at eg hevði vitjað so nógv í Klaksvík, var tað natúrligt at búseta meg har. Eg veit ikki hví, men eg saknaði ikki heimbygdina tá, og foreldur míni dámdu væl, at eg valdi at búgva í Klaksvík, og har man byggur reiðrið verður heimið, sigur hon. Bert tveir mánaðir eftir, at hon og John Richard vórðu gift misti Ása pápa sín, sum ongantíð náddi at vitja hana har. Ása missir mann sín John Richard og Ása fingu fýra børn, og hann arbeiddi sum sjálv­ støð­ugur reiðari, og Ása var heima og ansaði eftir børnunum. Tey fingu tveir dreingir og tvær gent­ur. Hon var nógv virkin í sam­komu­ ar­beiði og á Zarepta um sumrini. So­leiðis gingu árini, og 32 ár inn í hjúna­bandið fingu tey mistanka um, at okkurt var galið hjá John Rich­ard, tí hann var so illa fyri. – Vit høvdu ein mistanka um, at okkurt var galið. Hann fór til lækna, men hann átti ongan journal hjá læknanum, tí hann hevði ongantíð gingið til lækna. Hann dugdi øgiliga væl at goyma tað, at hann var so illa fyri, greiðir Ása frá. John Richard fær tá staðfest krabba og tá hevði krabbin spreitt seg alla staðir, og tí fekk hann onga við­gerð. – Hann segði læknanum, at hann ikki skuldi siga sær, hvussu langa tíð hann hevði eftir at liva í. Tað gjørdi læknin heldur ikki, tí tað visti hann ikki, sigur Ása, sum greið­ir frá, at hann var øgiliga illa fyri og støðan bert versnaði teir 18 mán­að­irnar hann var sjúkur. – Seinastu nátt sína hevði hann so nógva pínu, og vit fóru á sjúkra­ húsið. Tað var ógvuliga hart at síggja hann svinna burtur, sigur hon. Nógvur missur og sorg Svár sorg omaná sorg hevði rakt Ásu hesi árini, tí áðrenn John Rich­ ard andaðist í 1996, bert 56 ára gamal, hevði Ása mist tveir beiggj­ar og eina systur. Trý ár gingu í mill­ um, at hvør teirra doyði og síðani doyði maður hennara. – Tá eg sá meg sjálva í speglinum, eftir at eg var komin heim aftur av sjúkrahúsinum hugsaði eg, at Vár­ harra veit hvat hann ger, tí eg havi onki eftir av orku ella styrki, stað fest­ir hon. Fyri Ásu hevur trúgvin á Gud verið tað, sum hevur hildið henni uppi allar tær ferðirnar, hon hevur mist ein av teimum, sum hon elskar allar mest, og so hevði hon børnini nær at sær. – Tá var tað gott at hava børnini, og tað er tað enn. Tað er ein stór sign­ing fyri meg, at tey øll búgva í Føroyum, sigur hon. Nýggjur kapittul Ása arbeiddi í heimahjálpini í Klaks­ vík í hálvtannað ár, tá hon møtti Richard Danielsen úr Fuglafirði. Tey gjørdust góð og giftust í 1998. – Eg kendi meg hepna, at eg fyri aðru ferð hevði møtt einum góð­um manni, sigur hon. Hóast børn­ini vóru vaksin tá, so tók hann tey til sín sum síni egnu, og var ómeta­liga góður við tey, greiðir Ása Klakk­ stein Danielsen frá. Tá hjúnini í 2013 høvdu verið gift í 15 ár, rakti sorgin aftur Ásu. Tey vóru á veg til Suðuroyar við ommu­soninum, sum hevði verið á vitjan hjá teimum. Richard var sum hann plagdi, hóast kanska eitt sind­ur troyttur eftir langa túrin. Tá tey komu til dóttur Ásu, sparkaði Rich­ard bólt inni við tí lítla, tey fingu ein drekkam­unn og fóru so til songar. – Eftir at vit fóru í song, høvdu vit hvør sína bøn, og so hendi tað svára, at hann knappliga sløknaði, beint áðrenn eg skuldi sløkkja ljósið. Eg rópti á dóttir mína, sum leyp inn í kam­arið, men hann kom ongantíð fyri seg aftur, sigur hon syrgin. Ása Klakkstein Danielsen búði í Fuglafirði í eina tíð eftir at Richard var deyður, inntil hon hálvt triðja ár seinni møtti kærleikanum á triðja sinni, tá hon summarið 2015 møtti Børga Joensen úr Klaksvík. – Eg kendi ikki Børga, áðrenn hann setti seg í samband við meg, men stutt eftir fall eg fyri honum. Vit høvdu tað ómetaliga gott saman. Ása fekk tó ikki nógva tíð sam­an við triðja kærleika sínum, tí hálvt­ annað ár eftir, at tey komu saman, fekk hann krabba, og hann doyði 27. febr­uar 2017. Nú hevur Ása keypt sær eitt lítið heim í Klaksvík. Ása hevur mist tríggjar menn Bjargaðu neyð­ støddum báti – Tað gekk væl við bjargingini, og vit komu í so góðari tíð til menninar, at teir vóru rímiliga væl fyri, tá ið vit fingu bjargað teimum umborð. Tað sigur Fríði Danberg, skipari umborð á føroyska frálandsskipinum Thor Magna, sum bjargaði tveimum neyðstøddum bulgarskum monnum við Nýfundland, tá ið seglbáturin hjá teimum fór at leka í illveðri. Virki upp í royk Fríggjadagin 11. juni kom eldur í uppsjóvarvirkið Varðin Pelagic á Tvøroyri. Eldsbrunin var so stórur og álvarsamur, at Tvøroyri var evakuerað í fleiri tímar, og sløkkiliðsfólk máttu taka seg aftur eitt skifti. Tá ið eldurin slóknaði, var greitt, at virkið var brent í grund, og at nýtt virki mátti byggjast ístaðin. Alt fleiri skiljast Talið á hjúnaskilnaðum í Føroyum hevur verið støðugt vaksandi seinastu 20 árini. Fimm ára skeiðið frá 1991 til 1995 vóru 218 hjúnaskilnaðir, fimm ára skeiðið frá 2011 til 2015 var talið 403. Í níti árunum vóru vanliga millum 30 og 50 hjúnaskilnaðir, síðani 2010 hevur talið vanliga verið millum 70 og 90. – Gjøgnum tíðirnar er hjúnaskilnaður vorðin ein nýggjur normalur, og tað er ikki longur skomm knýtt at tí at velja at fara hvør til sítt, sigur Jógvan Zachariassen, pastorur í Lívdini, sum ráðgevur fólki við parlagstrupulleikum. JUN 2017 Føroyingar eiga at lesa bøkur alt árið. Tað er ikki rætt, um vit bara lesa bøkur millum jól og nýgg jár, vit mugu eisini lesa bøkur millum nýggjár og jól. Um vit ynskja at vera eitt mentað og lesandi fólk, so lesa vit bøkur alt árið. Steintór Rasmussen, rithøvundur Eg havi sterka floksdisiplin og haldi meg havi sjónarmið, sum ganga út um meg sjálva. Summi mál er størri, enn tú sjálv og tað, sum tú verður útsett fyri. Óluva Klettskarð, løgtingskvinna