hósdagur 12. apríl 2018síða 15

FRÍGGJADAGUR 13. APRÍL 2018 SOSIALURIN 42 15 um, at ein stríðist við angist. Gurið Simonsen heldur, at hóast vit eru komin væl áleiðis, so er enn langt á mál, tá talan er um sálarsjúku. – Tað er ikki lætt hjá fólki at tosa um sínar “veikleikar”, og lættast er at láta sum um, ein hevur stýr á lívinum á øllum økjum. Hóast hetta, so tosa fólk meir opið um kropsligar sjúkur enn sálarligar, hóast tað ikki eru allar kropsligar sjúkar, sum líka lætt er at tosa um. Eg haldi, at vit eru komin langt við at normalisera sálarligar trupulleikar sum heild, men enn er torført at siga, at ein stríðist við eina sálarliga sjúku. Tað er, sum verður tað tulkað sum ein kroniskur veikleiki í persónsmenskuni heldur enn ein støða, sum ein er í, sigur sálarfrøðingurin. – Tað er umráðandi at normalisera hetta og vita, at til ber at gera okkurt við tað. Tað eru nógv amboð, ið kunnu nýtast, tá ein fer í hernað ímóti angistini. Eisini er umráðandi at tosa um líðingina við tey, ið standa einum nær. Nógv kenna støðuna, og eins egna lív verður lættari, tá ein hevur sagt frá. Onki ringt hendir, tá ein greiðir frá støðuni, men ístaðin skilja tey, ið eru rundan um ein, nógv betur, hví man er, sum man er, sigur Gurið Simonsen. Tey nærmastu kunnu hjálpa Kennir man onkran, sum stríðist við angist, so ber til at hjálpa viðkomandi við at kunna seg um evnið. Gurið Simonsen sigur, at hon ofta biður makan hjá viðkomandi koma við til eina samrøðu, so hon fær greitt frá, hvat angist er. Ofta verða tey nærmastu ørkymlað, tí tey ikki skilja, hví tann líðandi altíð sigur nei til ymiskt. Men verða tey nærmastu vónbrotin, so verður truplari hjá viðkomandi við angist at broyta støðuna. – Angist er ikki ein støða, ein velur at vera í. Tað er ein veruligur trupulleiki. Tey, ið stríðast við tað, vildu fegin sloppið burturúr tí. Best er at vera har og ikki royna at loysa trupulleikan, staðfestir hon. ANNIKA@SOSIALURIN.FO Visti tú? Kropsliga líkist angist nógv strongd, men tankarnir eru øðrvísi. Í stuttum kann sigast, at strongd snýr seg ofta um tað, ið ein hevur tíð til. Angist snýr seg meira um ymiskt, ið kann ganga galið. Tað snýr seg um tað, vit eru bangin fyri ella stúrin um. Visti tú? Tað eru fleiri hættir at arbeiða við angistini. Gurið Simonsen nýtir mest kognitiva terapi og mindfulness. Sum samfelag hava vit eina hugsan um, hvussu ein vælskipaður og sosialur persónur eigur at bera seg at. Vit skulu til til­tøk, føð­ing­ ar­dagar, tosa við vinir og so framvegis. Er ein intro­vert­ ur ella kenslu­ samur, so er orkan til tað sosiala minni