leygardagur 22. juli 2000síða 11
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
11
tíðindablaðið sosialurin
Nr. 139 - 22. juli 2000
gult cyan magenta svart
í 1993, tá farið varð undir
sethúsini, og hevur verið ar-
beitt eftir miðvísari ætlan ár
um ár, alt eftir tí fígging, ið
hevur verið tøk. Her eigur
at verða nevnt, at savnið
fekk eina gávu frá ónavn-
givnum gevara upp á
200.000 kr í fyrsta umfari
og aftur 50.000 kr í øðrum
umfarið - ein gáva, ið kom
sera væl við, og sum vit eru
sera takksom fyri.
Eg vil nevna, at í slíkum
arbeiði er sera umráðandi at
hava skilagóðar, hegnigar
handverkarar, ið tú kann
hava fult álit á. Harumframt
er neyðugt, at teir eisini
skulu vera áhugaðir í at ar-
beiða við gomlum bygning-
um og húsasmiði. Til alla
lukku hava vit verið sera
heppin í so máta, og eiga
hesir stóran heiður og stóra
tøkk uppiborna fyri útint
verk.
Viljva vísa ein bónda-
garð frá 1920-árunum
Kring landið finnast fleiri
hús og bygningar, ið við
teirra innbúgvi lýsa gamla
bóndasamfelagð. Í hesum
føri hava vit valt at lýsa ein
bóndagarð og eini bóndahús
frá tíðarskeiðinum í 1920-
árunum.
At endurskapa eitt heim
frá hesum tíðarskeiði hevur
ikki verið heilt lætt. Ein
meinbogi undir arbeiði okk-
ara hevur veirð, at savnið
als ikki átti nøktandi lutir,
innbúgv, ið kundu lýsa
nevnda tíðarskeið. Tí hava
vit verið noydd at lænt lutir
til framsýningina. Tíbetur
hava fólk verið so beina-
som, at fleiri hava lænt ella
deponerað lutir, sum í dag
eru at síggja í húsinum, og
tað eru vit teimum sera
takksom fyri.
Í nøkrum førum hava vit
verið so heppin, at vit hava
kunnað fingið ella lænt lutir,
ið upprunaliga stava frá hús-
unum - lutir, ið sostatt hava
verið í ættini á garðinum í
mong ár. Hetta er við til at
seta sín heilt serliga dám á
framsýningina, sjálvandi.
Við at kaga inn í úthúsini
vil hin vitjandi hava høvi at
síggja tað, ið hesir bygn-
ingar vórðu nýttir til og tað,
ið har varð goymt av eitt nú
føroyskum mati. Hetta fer
kanska at hava serligan á-
huga hjá útlendingum.
Tær heimildir, sum vit
byggja okkara vitan um for-
tíðina á - verið tær seg søgu-
ligar ella fornfrøðiligar -
loyva okkum bert at síggja
glottar av einum søguligum
veruleika - soleiðis er eisini
í hesum føri. Tað tíðarskeið,
vit her tosa um, eru tað tó
fleiri, ið eru okkara millum,
ið enn minnast, og tí enn er
verulieki fyri tey - í hvørt
fall í minninum. Men vit
yngru og fyri ikki at umtala
tey
yngstu
ættarliðini,
kenna lítið ella einki til hetta
tíðarskeið, og fyri okkum er
hetta søga. Hinvegin kann
eisini so væl vera, at onkur
tykkara metir, at onkrir av
lutunum, ið eru at síggja
her, eru heldur ungir ella
nakað gamlir í mun til
nevnda tíðarskeið. Hetta eru
vit vitandi um, og neyðugt
verður at skifta onkrar av
lutunum út, sum frá líður,
og savnið fær lutir, ið betur
umboða hetta tíðarskeið.
Eiga at flagga
við Dannebrog
Hetta at føra aftur til 20-
árini er ikki bara sum at siga
tað, tí alt skuldi jú vera so
ektað sum gjørligt. Til
bóndahúsið hoyrir ein havi,
ið skal fáast í stand. Og ett
nú hava vit í havanum eina
flaggstong. Hon er so at siga
burtur í dag, men vit ætlaðu
at endurreisaq hana, sjálv-
andi. Men her rendu vit
okkum í ein heilt serligan
trupulleika, tí nú varð so
spurningurin, ið nógv varð
tosað um, nevniliga: at í
1920-unum varð flaggað
við Dannebrog í Hoyvík!
Her hava vit rent okkum
í ein varðveitingar-etiskan
spurning, ið má vigast upp
við ein tjóðskaparligan. Tó,
tað víst seg, at vit fingu
onga flaggstong til dagin, so
enn er hesin heldur við-
kvæmi spurningurin lagdur
á ís, enn so fáa vit høvi at
umhugsa hann ímeðan!
Eitt eru teir reint fysisku
karmarnir og innbúgvið.
Men vit hava eisini roynt at
fingið fram nakað av tí dám-
inum, her einaferð var. M.
a. er okkum fortalt, at nakað
heilt serligt fyri garðin vóru
smákøkurnar, Marin, sum
var húsmóðir á garðinum í
nevnda tíðarskeiði, bakaði
og serveraði fyri fólki, ið
komu á gátt - her var serliga
talan um kleynur, jødakøkur
og tekøkur.
Lendið í Hoyvík
Sum áður nevnt varð tíðliga
víst á, at Hoyvíkin átti at
verið eitt framtíðar fríøki.
Tað er einki at taka seg aftur
í, at væl hevur verið hugsað
og fyriskipað, við ikki at
lata byggja út her, og at av-
gerð landsstýrisins um at
lata tey ymisku áhugamál-
ini, ið landsantikavrurin í
1983 vísti á, samskipa undir
Fornminnissavninum, var
røtt. Hetta fer at bera á-
vøkstur og verða okkum øll-
um at gagni í komandi tíð-
um. Hvønn týdning tað hev-
ur at hava henda grøna blett-
in, sum nú er heilt umgirdur
av býarlívinum, liggjandi
her í friði, er ikki ringt at
fáa eyga á.
Her er lætt at koma til hjá
fólki, ja, hann liggur so at
siga mitt í býnum. Serliga
merkist hetta, tá tað fer at
vára - ikki einans á djóra-
og plantulívinum, men tá
koma eisini børnini - barn-
agarðar, skúlaflokkar og
seinni aftur ferðafólk at
vitja, og fyri at nýta hetta
umhvørvið - tó so, nøkur
eru tey, ið vit, ið her hava
fingið tann framíhjárætt at
starvast, síggja mest sum alt
árið - eitt nú joggarar og so
grannarnar, sjálvandi. Vit
eiga at hava í huga, at trivn-
aður eisini eru mentan! Eis-
ini fer savnsvirksemið her
at liggja væl fyri í sambandi
við
framsýningarnar
í
Brekkutúni.
Tó so, enn er ikki rokkið
heilt á mál. Tosað hevur ver-
ið um eitt sokallað livandi
savn, har høvi eisini skal
vera at síggja føroysk hús-
djór, ið vóru vanlig á einum
garði. Hetta arbeiðið hongur
saman við einum øðrum ar-
beiði, og her hugsi eg um
álitið, arbeiðsbókur hevur
gjørt viðvíjandi varðveiting
av føroyskum húsdjórasløg-
um - eitt arbeiði, ið enn ikki
er komið heilt undir land.
Her kundi leiklutur forn-
minnissavnins verið for-
midlingin, kunningin, um
hesi djórasløg. Hyggja tit
tykkum í kring, so síggja tit,
at sjálv eru vit longu byrjað
at hava høsn, dunnur og gæs
á garðinum - til stóra gleði
fyri okkum og frægd fyir
tey vitjandi. Satt at siga
hevði garðurin og umhvørv-
ið verið eitt deytt landslag,
um ikki hesin fenaður hevði
verið.
Eisini er eitt nú nýtslan
og røktin av bønum tengd
at hesum spurningi - her í-
restar nógv, til ein endalig
loysn er fingin á øllum.
Parkeringsviðurskiftini
eru tíverri ikki greidd enn,
og heldur ikki eru allir
bygningarnir endurreistir
enn - eitt nú liggur sornhús-
ið sum toft, og niðast í Kúr-
dali stó myllan, ið ætlandi
verður farið undir at reisa í
næstum.
Eg fari at enda við at
takka
øllum
tykkum
mongu, sum á ein og annan
hátt eisini mentalt - hava
stuðlað hesum tiltaki, verið
tað seg við at veita tiltaki-
num fíggjarliga hjálp, tykk-
um handverkarum, gevar-
um, lánarum, og síðst men
ikki minst: starvsfólkunum
á savninum, sum øll hesi
mongu ár hava luttikið í ar-
beiðinum - ikki minst tykk-
um, sum seinastu tíðina og
seinastu dagarnar og longu
kvøldini, hava stíðst fyri at
fáa alt liðugt til upplating-
ina. Nú havi eg ikki nevnt
nakran við navni, men eg
fari at loyva mær at veita
eina serliga tøkk til Osvu
Olsen, savnvørð, sum við
fakligum kunnleika, hegni
og treysti hevur staðið á
odda fyri og myndað tað
arbeiðslið, ið hevur fingið
framsýningina til tað, tit nú
hava høvi at síggja her
Heima á Garði - stóra tøkk.
Eitt av sovikømurum í Hoyvíksgarði - sum tað sá út í 1920-unum
Mynd: jens Kristian Vang
Gullleinkjur
um arm og háls:
-10%
-20%
Lummaur úr 425 kr.
Knappaarmbond
úr 275 kr.
Stimar 225 kr.
og 525 kr.
-15%
Vit kunnu eisini…
Langa leygardagstilboð í Gullhorninum
Bringsnagøta 2 - 100 Tórshavn - Tlf. 314430
Harumframt fáast eisini
gullknappar
ááá tann deiliga Havn…
Spennir til damuskógvar
fyri parið 650 kr.
og harraskógvar 1.000 kr.
GULLHORNIÐ