hósdagur 5. juli 2018síða 7

FRÍGGJADAGUR 6. JULI 2018 SOSIALURIN 76 7 veðr­ið í GMF er gerandisdagurin hjá honum broyttur í ein ávísan mun, tí nú verður hann steðgaður í heilum fyri at tosa um veðrið. - Tað eru øgiliga nógv fólk, ið lurta eftir tí. Eg kann næstan ikki long­ur fara út um eina hurð, uttan at fólk koma yvir til mín. Um eg fari í Keypssamtøkuni í Hoyvík, oman í SMS ella onkra heilt aðrastaðni í býn­um, so koma fólk til mín at tosa um tað, ið eg havi sagt. Tað eru serliga veðurtekinini, ið eg altíð endi við, ið fólk fegin vilja tosa um, sigur Petur Hans Dahl, ið eisini upplýsir, at veðurtekinini ikki eru nakað, ið Kringvarpið bað hann um, men nakað, ið hann sjálv­ ur tók við, tí hann helt tað vera áhuga­vert. Veðurtekin Áhugin fyri veðurteknum hevur hann fingið frá pápa sínum og umhvørvinum í heimbygdini Vági, har tað dagliga yrki var tengt at veðri­num. - Vit høvdu nógva jørð í Vági og tá vit hoyggjaðu var veðrið alt­av­ ger­andi. Tí kendi pápi mín til nógv veður­tekin og nøkur teirra havi eg eisini havt í útvarpinum. Meg eg havi eisini altíð havt stóran áhuga fyri útróðri og í tí sambandi hugdu menn eisini eftir tekin um hvussu veðrið fór at vera næsta morgun, sigur Petur Hans Dahl, ið metir at tað mundu vera millum 40-50 bátar og sluppir í Vági, ið fóru út at leggja línur hvønn morgun, tá ið hann var smá­drongur. Aftaná at hann er farin at lesa veður­tekin upp í morgunsendingini eru tað fleiri eldri menn, ið hava sett seg í samband við hann at greiða frá hvørji veðurtekin teir hava fingið frá sínum forfedrum, umframt at Fischer Heinesen eisini hevur skrivað eina bók við veður­ teknum. Okkurt teirra hevur hann eisini brúkt í sendingini, men hevur hann eisini eitt annað serligt mið. - Eg hoyrdi um, at Fróð­skap­ar­ setur Føroya miðskeiðis í sjeyti­ talinum útskrivaði eina rit­gerð­ ar­kapping, ið kallaðist Kaga upp í himmalin, tí tey ynsktu at fáa veður­tekin frá fólki. Tíggju rit­ gerðir komu inn, ið aldrin hava verið brúktar til nakað sum helst. Tær liggja á sama stað, sum tær blivu skjalgoymdar tá, greiðir Petur Hans Dahl frá. Tá hann hoyrdi um hesar bað hann um loyvi at fáa atgongd til tær, so at hann kundi ogna sær meira vitan um veðurtekin. - Tað var gaman í, eg kundi sita og blaða og lesa alt tað eg vildi, men av tí, at tað aldrin er givin út, so er upp­havsrætturin hjá teimum, ið sendu inn ella avvarðandi. Tí kundi eg ikki kopiera síðurnar, men eg kundi skriva av. So eg sat í einar tríggjar tímar og skrivaði av, tí har var nógv áhugavert at lesa. Og har er nógv eftir enn, sigur Petur Hans Dahl. Dagbókin Áhugin fyri veðrinum sum heild hevur Petur Hans Dahl eisini fingið frá barnsbeinum av og byrjaði hann longu at skriva dagbók um millum annað veðrið, tá ið hann var smádrongur. - Eg havi verið áhugaður í veðri­ num síðan eg var smádrongur og byrjaði skriva dagbók sum átta ára gamal, har hvør dagur byrjaði við veðrinum tann dagin. Har upplýsti eg ættina og um tað var turt, sól ella annað. Tað var serliga áhugavert, tá man hoyggjaði ella um veturin tá farið var til útróður. Eg havi enn tær dagbøkurnar, ið eg skrivaði frá 1952 til 1957, sigur Petur Hans Dahl. Síðan hevur veðrið verið ein partur av yrkisleiðini hjá vágbinginum. Fyrst sum sjómaður, men vitanin kom eisini væl við, tá hann gjørdist lærari á Vinnu­há­ skúla­num í 1982. Í 35 ár undirvísti hann komandi skiparum og stýri­ monnum í millum annað veður­ læru Kenna ikki ættirnar Í sínum 35 árum sum lærari í Vinnu­háskúlanum var tað tó eitt rák, ið hann beyt merki í og sum hóvaði honum sera illa. - Tað er so mikið galið í dag, at tey ungu, ið koma í skúla í dag, ikki kenna ættirnar. Og spyrt tú ung fólk úti á vegnum í dag, fólk upp til 20 ár og væl eldri, so kenna tey heldur ikki ættirnar. Tey vita ikki hvar landsynningur, útnyrðingur, land­nyrðingur og útsynningur er. Tað haldi eg er spell, tí Føroyar eru einasta land í verðini, ið brúka hesi gomlu heitini, ið stava frá gamla norrøna málinum, sigur Petur Hans Dahl. Tí metir gamli lærarin, at hetta er nakað, ið man eigur at gera meira við. Og tað skal gerast longu í fólka­skúlanum. - Haldi avgjørt, at skúlarnir áttu at gjørt meira við tað. Tað er minsta krav, at skúlarnir læra børnini ættir­nar. Høvuðsættirnar, vestur, norður, suður og eystur, duga tey flestu, men tað er verri við hálv­ ætt­unum. Útvarpið nevnir tær hvønn einasta dag, men hvussu ólukk­an kunna hesi ungu vita hvar vindurin kemur frá, um tey ikki kenna ættirnar, spyr Petur Hans Dahl. HALLUR@SOSIALURIN.FO - Vit høvdu nógva jørð í Vági og tá vit hoyggjaðu var veðrið altavgerandi. Tí kendi pápi mín til nógv veðurtekin og nøkur teirra havi eg eisini havt í útvarpinum