hósdagur 12. juli 2018síða 21

FRÍGGJADAGUR 13. JULI 2018 SOSIALURIN 79 21 B úskapargrunnur Før­ oya var uppruna­liga eitt mál, sum setti kílar millum flokkarnar í Løg­tinginum. Serliga var tað loysingar­vong­ urin, sum helt fast um, at hesin grunnur skuldi vera eitt stig á leið móti loysing og ikki bert tryggja sjálvberandi bú­skap. So hvørt sum arbeitt hevur verið við lógini um grunnin, er semjan blivin størri. Tá ið málið var til viðgerðar í fíggjarnevndini var semja um alt, burtursæð um eina broyting um endurfígging av lánum land­sins. Kortinii spøkti eitt sindur av politikki í álitinum, tí umboðini fyri Javnaðarflokkin, Sam­bands­ flokkin og Miðflokkin løgdu afturat, at tey eru av teirri áskoðan, at búskapargrunnurin skal tryggja samhaldsfesti millum ættarlið og gera før­oyska búskapin haldføran og tálma sveiggini í búskapinum. -Endamál okkara er ikki at spara pengar saman í ein grunn at fíggja loysingina, skrivaðu um­ boðini fyri hesar tríggjar flokkar. Tjóðveldisumboðið Umboðið fyri Tjóðveldi, Pauli Trond Petersen, hevði eisini sína egnu viðmerking til uppskotið. Tað er av alstórum týðningi, at Búskapargrunnur Føroya nú er farin at virka. Málið við­ víkjandi Búskapargrunni Føroya er eitt langtíðarmál fyri okk­um í Tjóðveldi. Hann skrivaði í álitinum: Hetta er startskotið til ta frælsu tjóð­ina, næst kem­ur fólka­at­ kvøðan um stjórnar­skipanina og tað síðsta er tann endaliga atkvøðan um sjálva loysingina. Búskapargrunnurin skal verða eitt amboð til at lækka ríkis­veitingina, so hon at enda verður heilt burtur úr føroyska búskapinum, vónandi innan tey næstu fimm árini. Sjálvstýrisrøddirnar í teim­ um ymisku flokkunum eru um at tagna av teimum ramandi skugga­kastandi sambands­ rødd­unum á tingi, sum av øllum alvi royna at niðurtýna frælsis­ røddir­nar. Vit frælsisrøddir eiga nú at samlast og krevja, at vit sum land og fólk bera okkara egnu byrðar og kann ein sterkur bú­ skapargrunnur verða við til at styrkja. So hvørt búskapurin veksur, fær landskassin størri inn­tøkur. Fyri hvørja krónu eyka, ið landskassin fær inn, tá bú­ skapurin veksur, átti helm­ ing­urin at farið til at minka blokk­stuðulin og helmingurin til konsolidering og aðrar rað­ fest­ingar. Vit trúgva sjálvandi fult og fast uppá, at vit megna væl og virðuliga at skipa ein bú­ skap uttan stuðul. Tað sóu vit, tá ið vit minkaðu blokkin við einum triðingi. Síðan er okkara bú­skapur nærum tvífaldaður. Pauli Trond Petersen at­kvødd, sum tann einasti, ímóti, tá ið seiansta atkvøðugreiðslan var um broytingarnar í lógini í vár. Politiska stríðið um Búskapar­grunnin Upprunaliga setti Búskapar­grunnurin kílar millum í tinginum, men nú er semja um, at hetta er skilagott átak Pauli Trond Petersen, Tjóðveldi, hevði sínar egnu viðmerkingar í fíggjarnevndarálitinum. Hann atkvøddi heldur ikki fyri uppskotinum javnað á tann hátt, at útgjaldið verður tað, sum svarar til meðal­ vøksturin seinastu fimm árini. Hitt útgjaldið kemur frá til­ feingis­gjaldinum frá fiski- og ali­vinnuni. 240 milljonir í til­ feingis­gjaldið frá fiskivinnuni fer bein­leiðis á fíggjarlógina og 150 milljónir frá alivinnuni. Tað sum er omanfyri hesar upp­ hæddir fer inn í grunnin og verður so goldið útaftur yvir sjey ár í sjey líka stórum upphæddum. Lógin er altso broytt í vár og eftir atkvøðugreiðsluni at døma, so er semja um at fáa grunnin at virka. 240 milljónir frá fiskivinnuni far beinleiðis á fíggjarlógina - restin í Búskapargrunning 150 milljónir av tilfeingisgjaldinum frá alivinnuni fer á fíggjarlógina - tað sum er omanfyri fer í Búskapargrunnin