leygardagur 20. november 2004síða 3

4 Nr. 223 - 20. november 2004 Nr. 223 - 20. november 2004 5 Eins og tey hava gjørt tað tey bæði seinastu árini, fara næmingar á Lærara- skúlanum aftur í ár at skipa fyri gøtusjón- leik í Miðbýnum í Havn. Talan er um næmingar á fyrsta lestrarárinum á Læraraskúlanum, og er talan um tvørfakliga verkætlan, sum fevnir um handverk og list. Heitið á sjónleikinum er »Jólavætrarnir koma til bíggjar«, og verða bæði vætratónleikur, vætra- dansur og vætragykl á skránni. Eisini verða djór at síggja, og í tíðinda- skrivi verður sagt, at talan m.a. verður um gæs, høsn og kaninir, eins og onkur seyður eisini verður at síggja. Umframt at vera men- nandi fyri fakliga før- leikan hjá næmingunum, er enda- málið við verkætlanini eisini at venja tey við tvør- fakliga ar- beiðsháttin, sum seinnu árini er vorðin alt meira nýttur innan skúla- gátt. Leikurin verur sýndur komandi fríggjadag kl. 16.00 á økinum millum Sparikassan og Kioskina á Vaglinum. Samstundis verða gøturnar í Mið- býnum stongdar. -jm Vætrar í Miðbýnum Hesar trý verða helst millum teirra, sum til ber at síggja í Miðbýnum í Havn komandi fríggjadag Her- mann takkar fyri seg 1. januar eitur for- maðurin í Búskap- arráðnum ikki longur Hermann Oskarsson BÚSKAPARRÁÐ Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Hann hevur verið mill- um mest umstríddu per- sónar í samfelagskjakin- um í 2004. Sum for- maður í Búskapar- ráðnum síðan 1999 hevur Hermann Oskars- son ikki fírt fyri at siga sína hjartans meining um føroyska búskapin, og tað hevur havt nógv- ar ákoyringar við sær. Hermann hevur nú tikið avgerð um at siga seg úr starvinum sum formaður í Búskapar- ráðnum, men hann fæst ikki at siga, at mongu ákoyringarnar er høv- uðsorsøkin til, at hann nú gevst sum formaður. Við Dimmalætting hósdagin segði Her- mann Oskarsson, at tað eru fleiri orsøkir til avgerðina. – Tað er sum so ikki krevjandi bara at vera formaður, men tað er krevjandi alla tíðina at verða konfronteraður. Tað krevur nógva tíð og orku, segði hann við Dimmalætting. Hermann Oskarsson varð valdur til skrivara í Búskaparráðnum 1. november 1997 og tvey ár seinni gjørdist hann formaður. Búskapar- ráðið er valt fyri trý ár í senn, og hetta er onnur setan hjá Hermanni Oskarsson sum for- manni. - Ein hin álvarsligasta forðingin fyri at Før- oyar kunnu røkka sama inntøkustøði sum grannalondini er, at almenna umsitingin í Fiskimálaráðnum, Fíggjarmálaráðnum og Vinnumálaráðnum framvegis er alt ov veik til at virka sum muna- dygg verja av áhuga- málunum hjá borgar- unum um hægri væl- ferð, mótvegis kradd- ing frá seráhugamál- um, sigur Búskapar- ráðið í nýggjastu frá- greiðingini BÚSKAPARFRÁ- GREIÐING Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Hósdagin kom seinni partur av árligu konjukturfrágreið- ingini hjá Búskaparráðnum. Seinnu partur snýr seg um inntøkustøðið í Føroyum, har nevndin í Búskap- arráðnum hevur sett sær fyri at kanna, hví føroyska samfelagið ikki er eins ríkt og onnur samfeløg. Eins og í fyrra parti av konjukturfrágreiðingini, leggur Búskaparráðið held- ur ikki hesaferð fingrarnar í millum. Politiski myndug- leikin fær enn einaferð av at vita frá Búskaparráðn- um. Ráðið finst harðliga at politikarunum fyri geva vinnuligum seráhugamál- um ov stóra ávirkan, tá vinnupolitikkurin skal orð- ast. Sambært Búskapar- ráðnum er hetta ein álvar- som forðing hjá føroyska samfelagnum fyri at røkka sama inntøkustøðið sum okkara grannalond. - Ein hin álvarsligasta forðingin fyri at Føroyar kunnu røkka sama inntøku- støði sum grannalondini er, at almenna umsitingin í Fiskimálaráðnum, Fíggjar- málaráðnum og Vinnu- málaráðnum framvegis er alt ov veik til at virka sum munadygg verja av áhuga- málunum hjá borgarunum um hægri vælferð, mótvegis kradding frá seráhugamál- um, sigur Búskaparráðið. Serliga fiskivinnan Búskaparráðið heldur, at tað er serliga áhugabólkar- nir innan føroysku fiski- vinnuna, sum alt ov lætt hava fingið kvørkratak um politiska myndugleikan. Fremsta orsøkin til, at ser- liga áhugabólkarnar í fiskivinnuni hava so stórt vald á politiska myndug- leikanum er illusjónin um, at fiskivinnan er einasta beini, føroyska samfelagið hevur at standa á. – Statiska illusjónin( um at fiskivinnan er okkara einasta grundarlag, blðm) gevur áhugabólkum í út- flutningsvinnuni og serliga í fiskivinnuni góðar møgu- leikar fyri lobbyvirksemi, tað vil siga fyri at avírka al- mennar uppfatanir av, hvussu búskapurin er hátt- aður. Tað einasta tey skulu sannføra veljaran um er, at av tí at "fiskivinnan er bein- ið, føroyski búskapurin stendur á", er tað neyðugt at tryggja, at vit hava ríkiligt av skipum, sjómonnum, flaka- fólki, alifyritøkum, slát- urvirkjum o.s.fr. Um neyðugt má hetta tryggjast við studningum, bæði við generellum studingum, so sum skattafrádrátti og al- ment tryggjaðari minstuløn, og harafturat við meira spe- cifikkum studningum til út- valdar fyritøkur, til dømis fiskiloyvir, "skattaafturber- ing" ella "tollendurgjald", stendur skrivað í frágreið- ingini um inntøkustøðið í Føroyum. Búskaparráðið heldur, at politikararnir í alt ov stóran mun leggja seg eftir at lurta eftir vinnuni. – Í Føroyum er tað ein stórur trupulleiki, at ofta verður lurta eftir, hvat ver- andi luttakarar á einum marknaði hava at siga um ymisk viðurskifti. Verandi luttakarar hava sjálvsagt virðismikla vitan um marknaðin, og harafturat hava teir ein demokratiskan rætt at leggja síni sjónar- mið fram. Men minnast má, at hesir luttakarar á markn- aðinum arbeiða fyrst og fremst fyri egin áhugamál, sigur Búskaparráðið Búskaparráðið fýlist eisini harðliga á, at sjónar- miðini hjá seráhugamálun- um í fiskivinnuni sleppa at kveistra árligu metingarnar hjá Fiskirannsóknarstovuni, sum er stovnurin, sum skal tryggja, at áhugamálini hjá tí almenna verða varðveitt á haldgóðan hátt. – Umframt at fáa til- feingið ókeypis frá landin- um avgera verandi aktørar í vinnuni eisini sjálvir, hvussu teir fara við tí. Landið hevur ein ráðgeva á økinum, nevnliga Fiski- rannsóknarstovuna, men hesin ráðgevi verður konse- kvent settur til viks, og sjónarmiðini hjá seráhuga- málunum vinna frama. Tað er enntá komið so langt, at politiska magtin hjá ser- áhugamálunum í fiski- vinnupolitikkinum er stovnsfest við Fiskidaga- nevndini. Gjøgnum hesa nevnd áseta ymsu reiðara- bólkarnar í veruleikanum sjálvir, hvussu nógvar fiskidagar limirnir í bólk- unum skulu hava, tí tilmæl- ini frá Fiskidaganevndini vera altíð fylgd meira ella minni nágreiniliga Borgarin burtur Eins og í fyrra partið av konjukturfrágreiðingini vísir Búskaparráðið í sínum frágreiðing um inntøkustøð- ið í Føroyum á, at avgerð- irnar hjá politiska mynd- ugleikin í alt ov lítlan mun byggja á, hvussu vælferðin hjá einstaka borgaranum í Føroyum kann hækka. – Almenna uppgávan er at umboða borgaran í hes- um spælinum, tað vil siga í øllum samskifti við fyritøk- ur og aðrar seráhugabólkar at umboða áskoðanina um, at tað er vælferðin hjá øll- um føroyskum borgarum sum telir, og ikki einstakar fyritøkur, vinnubólkar, ar- beiðspláss ella líknandi. Tað almenna skal í hesum viðurskiftum verja áhuga- málini hjá øllum borgarum, ikki bara núlivandi, men eisini hjá komandi ættarlið- um, skrivar Búskaparráðið. Politikararnir hjúkla um privat áhugamál – Almenna uppgávan er at umboða borgaran í hesum spælinum, tað vil siga í øllum samskifti við fyritøkur og aðrar seráhuga- bólkar at umboða áskoðanina um, at tað er vælferðin hjá øllum føroyskum borgarum sum telir, og ikki einstakar fyritøkur, vinnubólkar, arbeiðspláss ella líknandi. Tað almenna skal í hesum viðurskiftum verja áhugamálini hjá øllum borgarum, ikki bara núlivandi, men eisini hjá komandi ættarliðum, skrivar Búskaparráðið í feskastu frágreiðingini. Búskaparráðið er sett sambært løgtingslóg nr. 120 frá 1995 við seinni broytingum um búskaparráð. Tað ráðið sum nú situr er sett at virka frá 1. januar 2003 til 31. desembur 2005. Sambært grein 3 í lógini um Búskaparráð, skal ráðið minst eina ferð árliga greiða úr hondum frágreiðing um búskaparligu gongdina í Føroyum Limirnir í Búskaparráðnum Hermann Oskarsson, cand.polit, stjóri á Hagstovu Føroya, formaður Óli Samró, cand.polit., stjóri á FAREC Una Joensen, cand.oceon., Føroya Tele Marner Jacobsen, cand.oecon., forstjóri í Føroya Sparikassa Gunnvør Balle, cand.merc., søluleiðari á Tórshavnar Skipasmiðju Anna Kass, M.Sc. í búsk., fíggjarfulltrúi í Undirvísingar- og Mentamálastýrinum Skrivari: Jóannes Jacobsen, cand. oecon Endamál: Landsstýrið skipar Búskaparráð við upp- gávu at fylgja búskaparliga gongdin og ráðgeva um búskaparlig viðurskifiti. FAKTA C M Y K 5 4 g NY ISTID! Med Origo is-systemer Luft-issørpe Origo har levert 12 issørpe-anlegg fra april 04 Vi takker for oppdragene I Enkel å bruke I Kompakt størrelse I Holder kvaliteten på råstoffet I Sparer energi I Lavere investering I Vedlikeholdsvennlig I Leveres etter ønske fra kunden I Vi kan tilby finansiering CE sertifisert Øk kvalieten på råstoffet med Origo issystemer - luft-issørpe Det finnes ikke noe kjølemedium som er KALDERE, RENERE, MINDRE OG RASKERE enn Origo sin luft-issørpe blanding. Produseres av mikroskopiske iskrystaller, bittesmå luft- eller vannbobler Postboks 152 - 8509 Narvik - Tlf. 76 94 77 50 - Faks 76 94 77 51 E-post: n.f.t@online.no - www.floice.com