leygardagur 20. november 2004síða 10
‹ fyrra síða allar 27 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
18
Nr. 223 - 20. november 2004
Nr. 223 - 20. november 2004
19
Arbeiðsfólkið á
skipasmiðjuni hevur
aftur lagt arbeiðið
niður og boðað er frá
verkfalli seinni í
mánaðinum. Stjórin á
Strandferðsluni sigur,
at støðan er ógreið
NÝGGI SMYRIL
Áki Bertholdsen
aki@sosialurin.fo
Nú er aftur ógreitt, hvussu
verður við nýggja Smyril.
Arbeiðsfólkið á IZAR-
skipasmiðjuni hava meiri
og minni lagt arbeiðið
niður í alt heyst.
Men nú vóru viðurskift-
ini aftur fingin í rættlag.
Hesar seinastu dagarnar
hevur sostatt verið arbeitt
av fullari kraft upp á nýggja
Smyril og tilsamans hava
eini 400 fólk arbeitt upp á
skipið síðani.
Men viðurskiftini vóru
ikki meiri komin í rættlag,
so tók óvissa seg aftur upp
og arbeiðsfólkið hevur enn
einaferð lagt arbeiðið niður.
Og upp aftur verri er, at tey
hava boðað frá rættililigum
verkfalli frá 25. november
at rokna.
Nú viðurskiftini vóru
farin í rættlag aftur, hevði
Strandfeðslan annars fingið
eina nýggja tíðarfreist frá
skipasmiðjuni fyri, nær
nýggi Smyril skal verða
liðugur. Tey seinastu boðini
frá skipasmiðjuni vóru, at
nýggi Smyril skuldi verða
liðugur tann 15, apríl.
Men nú støðan aftur er
blivin ógreið, fer Strand-
ferðslan at spyrja skipa-
smiðjuna, hvørja ávirkan
hetta fer at fáa á bygging-
ina, men enn er svar ikki
komið.
Ruðuleiki
Tað hevur annars valdað
sannur ruðuleiki á skipa-
smiðjuni í alt heyst. Fyrr í
ár fekk IZAR krav frá ES
um at gjalda stórar upp-
hæddir aftur til spanska
landskassan, sum IZAR
skuldi havt fingið ólógliga í
stuðuli til skipabygging.
IZAR er ein samanbland-
ing av landsfyritøku og pri-
vatari fyritøku. IZAR sam-
takið hevur fleiri skipa-
smiðjur.
Onkrar
skipa-
smiðjur byggja herskip,
sum spanski landskassin
betalir. Aðrar skipasmiðjur
byggja vanlig skip, sum tað
er ólógligt at lata stuðul til.
Men á IZAR hevur skilnað-
urin ímillum skipasmiðj-
urnar sum byggja herskip
og tær, sum byggja vanlig
skip, ikki verið nóg greiður
og heldur ikki hevur nóg
greiður skilnaður verið
ímillum tað almenna og tað
privata. Sostatt er ES
komið til ta niðurstøðu, at
peningur,
sum
spanski
landskassin hevur goldið
fyri herskip, í veruleik-
anum er brúktur til stuðul
til skipasmiðjurnar, sum
hava bygt vanlig skip, og
sostatt hevurskipasmiðjan
útvega sær ein órættvísan
kappingarfyrimun.
Samstundis kravdi ES, at
greiður
skilnaður
varð
gjørdur ímillum skipa-
smiðjurnar, sum bygdu her-
skip og tær, sum bygdu
vanlig skip og ímillum stat-
in og tað privata, so at tað
ikki skuldi bera til at flyra
pening ímillum.
Hetta førdi til ruðuleika í
IZAR. Tað endaði við eini
ætlan um at onkrar skipa-
smiðjur skuldu lata aftur.
Ein av teimum, sum skuldu
lata aftur, var skipasmiðjan,
sum bygdi nýggja Smyril.
Hetta vildu arbeiðsfólkið
als ikki góðtaka og tey fóru
í eitt rættiligt stríð fyri at
varðveita arbeiðsplássini.
Og tað førdi til, at meiri og
minni verkfall hevur verið
á Skpasmiðjuni í næstan alt
heyst.
Sostatt varð eisini greitt,
at upprunaliga tíðarfreistin
fyri, nær Smyril skuldi vera
liðugur, fór í vaskið.
Fyrst skuldi hann vera
liðugur 12. oktober. So
varð tað broytt til 1. desem-
ber, men heldur ikki tað
helt og so leingi verkføllini
herjaðu, kundi ongin siga
nakað.
Men fyri stuttum fekst so
avtala í lag um at hendan
skipasmiðjan skal ikki lata
aftur, og tá fór arbeiðsfólk-
ið beinanvegin til arbeiðis
aftur.
Frá 1. desember kemur
skipasmiðjan undir dagbøt-
ur, sum eru næstan 100.000
krónur um dagin í fyrstuni,
men síðani hækka tær eitt
sindur fram til tann dagin,
Smyril kann latast Strand-
ferðsluni.
Kolldømdi avtaluna
Men nú vísur tað seg, at ES
hevur kolldømt avtaluna,
sum er gjørd um IZAR
skipasmiðjuna.
ES heldur framvegis, at
tað almenna hevur ov stór-
an leiklut í skipasmiðjuni
og at tað er ein forðing fyri
fríari kapping.
Beinanvegin hesi tíðind-
ini bórust, legði arbeiðs-
fólkið aftur arnbeiðið niður.
Samstundis eru tey farin i
mótmælisgongu og tey
hava formliga boðað frá, at
tey fara í verkfall frá 25.
november at rokna. Tað er
mikudagin.
Familju-
konsertir
Føroya Symfoni-
orkestur fer til
jóla fyri fyrstu
ferð at hava so-
kallaða familju-
konsert
konsert
tíðindaskriv
Konsertin verður í
Norðurlandahúsinum
leygardagin 4. og í
Ítróttarhøllini í Runa-
vík sunnudagin 5. des-
ember, báðar dagarnar
klokkan 1600.
Hetta verður eitt
áhugavert tiltak, sum
vit vóna fær undirtøku
av børnum, ungdómi
og
foreldrum.
Ì
orkestrinum eru ung-
dómar úr ymsum pørt-
um av landinum. À
skránni verður ikki
vanligur symfoniskur
tónleikur, men fjøl-
broyttur, lættur og
undirhaldandi tónleik-
ur. Vit kunnu nevna, at
har verður framførd
ein
ævintýrsøga,
Kavamaðurin,
har
Eyðun
Johannessen
verður frásøgumaður,
og har eisini trettan ára
gamla, Conny Kass,
ársins songrødd 2003,
fer at syngja solopart-
in úr nevnda verki
saman
við
stóra
orkestrinum.
Har
verður eitt barnakór
við 150 børnum, sum
fer at syngja jólaløg,
ein unglingi, Heini
Andreasen,
fer
at
spæla
Trumpeter´s
Lullaby, ein syrpa av
kendum
jólaløgum
(Jingle Bells, Gleðilig
jól v. m.) verður at
hoyra, og tónleikur úr
Star Wars, har ivaleyst
øll børn og ung kenna
høvuðslagið; og á eini
konsert tætt upp undir
jól
slepst
neyvan
undan at hava kenda
Sleigh Ride, Sletu-
túrurin, av Lee Roy
Anderson við á eini
tílíkari
framførslu.
Onkur
felagssangur
verður eisini á skránni.
Dirigentur er Bern-
hard Wilkinson.
Aftur óvissa um
nýggja Smyril
Arbeiðið upp á nýggja Smyril var ikki meir enn tikið uppaftur í farnu viku, so var aftur galið. Nú er arbeiðið niðurlagt enn einaferð
og støðan viðvíkjandi byggingini, er ógreið. Hetta er seinasta myndin av nýggja Smyrli. Hon varð tikin í september og síðani er ikki
so nógv hent
Samskip setti í september á
stovn skrivstovu í Havn.
Felagið hevur gjørt av at
hækka tænastustøðið. Frá
og við 13. desembur fara
bingjuskipini Arnarfell og
Helgafell at sigla vikuliga á
Havn á veg millum Evropa
og Reykjavík. Fyrsta skipið
verður á Havnini tann 13.
desember.
Hetta verður gjørt fyri at
hækka um tænastustøði,
sum Samskip bjóða innflyt-
arum og øðrum viðskifta-
fólkum. Felagið fer undir
vikuliga beinleiðis rutusigl-
ing til Havnina frá Europa
og Skandinavia. Soleiðis
kann vøra, sum verður flutt
um borð í skip hjá Sam-
skipum fríggjadag í Aarhus
verða í Føroyum tíðliga
mánamorgun.
Góðir seks mánaðir eru
síðani Samskip fóru undir
rutusigling til Klaksvíkar á
leiðini til Bretlands og
europeiska meginlandið.
Skaftafell og Akrafell sigla
á Klaksvík hvørja viku, og
eru
ongar
broytingar
ætlaðar á hesi rutusigling.
-jm
Arnarfell og Helgafell á Havnina hvørja viku
Seinnapartin hósdag-
in var hugnalig sam-
koma í nýggja eldra-
sambýlinum í Gøtu,
sum hevur fingið
navnið, Gøtubrá. Býl-
ið er nú alment tikið í
nýtslu, og fyribils eru
trý fólk komin inn at
búgva. Búfólkini
verða 10 í tali, áðrenn
langt um líður. Í kjall-
arahæddini er gjørt
klárt til seks fólk
aftrat
MÓTTØKA
Vilmund Jacobsen
vilmund@sosialurin.fo
Tað var borgarstjórin í Gøtu
kommunu, Haldóra Rang-
hamar, sum handaði leiðar-
anum fyri Heimarøktini í
Eysturoy, Ásu Hanuson,
lyklarnar til Gøtubrá, sum
áðrenn langt um líður verð-
ur býlið hjá 16 brúkarum
undir bestu umstøðum, ið
hugsast kunnu.
Haldóra segði, at navnið
"Gøtubrá" nú verður fel-
agsheitið fyri bæði sam-
býlið og dagtilhaldið.
– Vit eru takksom fyri, at
vit sluppu at brúka hetta
navnið, og vit halda, at tað
hóskar til stovnin.
Borgarstjórin segði, at
ein av teimum fyrstu av-
gerðunum, sum sitandi
bygdaráð í Gøtu tók, var at
arbeiða víðari við ætlanini
um at byggja eitt sambýli.
Undanfarna
bygdaráð
hevði gjørt ávísar fyrireik-
ingar og hevði eisini sett
nakað av peningi av til
endamálið.
– Hetta var ein stór upp-
gáva hjá eini kommunu at
fara í holt við, men tað var
eitt samt bygdaráð, sum
stóð aftanfyri ætlanina.
Tað var um várið í 2001,
at Gøtu bygdaráð heitti á
Teknistovuna við Gøtu-
gjógv um at kanna, hvat
best egnaða staðið í komm-
ununi til eitt sambýlið var.
– Vit ynsktu, at økið var
so mikið stórt, at møgu-
leikar eisini vóru kundu
vera fyri øðrum alternativ-
um til tey eldru. Tá ið
saman um kom, varð mett,
at hetta var best egnaða øk-
ið. Hetta sambýlið er partur
av eini størri verkætlan,
sum vónandi so við og við
kann verða førd út í lívið.
Vit hugsa okkum, at her
verða eldraíbúðir, og aðrir
møguleikar kunnu eisini
koma uppá tal.
Haldóra helt, at økið, har
heimið nú liggur, kann
tykjast eitt sindur avsíðis,
men í framtíðar útstykking-
ar ætlanum verður vegur
bygdur niðan hendanvegin,
og tá verður einfaldari og
lættari at koma niðan.
Hon vísti á, at útsýnið úr
sambýlinum er avbera gott,
bæði inn á Varmakeldueið-
ið, yvir til Gøtugjáar, Syðru-
gøtu og heilt niðan á Gøtu-
eiði. Sera gott útsýnið er
eisini omaná havnaøkið, og
hiðani kunnu tey eldru eyg-
leiða skipini, sum koma og
fara. Gott útsýnið er eisini
yvir ítróttarøkið, har virk-
semið hjá teimum ungu er.
– Tá ið farast skuldi undir
at byggja sambýlið, varð
gjørt av at seta eina byggi-
nevnd – og eisini hildu vit
tað vera umráðandi at fáa
tey, sum varða av einum
slíkum sambýli, at vera við
frá byrjan av. Umboð fyri
brúkarar og starvsfólk vóru
soleiðis tikin við uppá ráð,
so innrættingin kundi ger-
ast so góð sum gjørligt.
Haldóra
Ranghamar
segði, at tað hevur verið ein
stórur fyrimunur at kunna
seg við køn fólk, og hetta
hevur so sanniliga verið
viðvirkandi til, at vit nú
hava fingið eitt gott sam-
býli.
– Sum umboð fyri starvs-
fólkið hevur Ása Hanuson,
leiðari fyri Heimarøktini,
luttikið, og Rigmor Thom-
sen og Niclas Mikkelsen,
sáli, hava umboðað brúkar-
arnar. Tá ið Niclas doyði,
kom Leif Pedersen í hans-
ara stað. Vit vilja takka
teimum fyri beinasemi,
segðI borgarstjórin.
Í bygginevndini hava sit-
ið Oluffa Joensen, formað-
ur, Steintór Jacobsen og
Haldóra Ranghamar. Skriv-
ari hevur verið Måns Pers-
son.
Ása Hanuson, sum tók
ímóti lyklunum til nýggja
eldrasambýlið, fegnaðist
um, hvussu væl árið 2004
hevur hildnast á eldraøki-
num í Eysturoy.
– Hetta er triðja sam-
býlið, sum verður tikið í
nýtslu í oynni í ár, og har-
umframt er heim latið upp
fyri minnisveik, og sam-
býlið á Eiði er útbygt við
fimm búplássum aftrat.
Hon segði, at nú árið
2004 er farið at halla, eru
sambýlisplássini í øki 3 økt
úr 25 uppí 61, umframt tey
átta plássini, sum eru á
heiminum fyri minnisveik.
Ása Hanuson endaði við
at siga, at spennandi verður
nú at síggja, um næsta
byggistig hjá kommun-
unum verða eldraíbúðir.
Gøtubrá – ein vala sambýli í Gøtu
Nøkur av starvsfólkunum í
nýggja sambýlinum í Gøtu
Mynd: Vilmund Jacobsen
Rúmligt er í Gøtubrá; her er vítt til veggja
Mynd: Vilmund Jacobsen
Tá ið sjálv hátíðarløtan var av, fóru fólk oman í kjallaran til
væl dekkað borð
Mynd: Vilmund Jacobsen
Umstøðurnar í Gøtubrá eru tær bestu, ið hugsast kunnu
Mynd: Vilmund Jacobsen
Haldóra Ranghamar, borgarstjóri og Ása Hanuson, leiðari fyri Heimarøktini í Eysturoy
Mynd: Vilmund Jacobsen
C
M
Y
K
19
18