hósdagur 18. oktober 2018síða 7

FRÍGGJADAGUR 19. OKTOBER 2018 SOSIALURIN 121 7 Guðrun við Rættará: PERSÓNSSØGA Tað er hugnaligt við livandi jólatræ SÓLVÁ LINDENSKOV RÓADÓTTIR E g havi altíð havt livandi jólatræ, tað er so hugna­ligt við luktinum av granni, man kemur ordeliga í jólahýr av tí, sigur Guðrun við Rættará, sum starvast í Nips í SMS og rek­ur bólkin “Íblástur til okk­ara heim” á Facebook. Ein partur av at hava livandi jólatræ er tó, tá tað livur “ov nógv”, sigur Guðrun við Rætt­ar­á. Eg havi hoyrt um fleiri sum hava upplivað at skriðdjór koma úr trøunum, tíbetur havi eg bara upplivað at mariu­høn­ur eru komnar úr mínum. Tað kann oyleggja stemningin eitt sindur, um man finnur eitt óynskt skriðdjór, sigur Guðrun við Rættará. – Eg elski livandi jólatrø, men tey seinastu fýra árini havi eg havt óektað jólatræ. Tað er Ikki tí eg havi hoyrt um skriðdjór osv. at eg tók avgerð at skifta yvir. Tað er av tí einkultu orsøk, at eg pynti jólatræ so tíðiliga, at eg havi verið noydd at skift út áðrenn jólini koma, sigur Guðrun við Rættará. Tað loysir seg betur at hava óektað jólatræ, arbeiðið tekur so nógv av mínari tíð, tá vit koma inn í jóla­mánaðin, so eg pynti altíð áðrenn. Og tá eg pynti áðrenn, vil eg helst sleppa und­an at pynta einaferð afturat, tá vit eru komin inn í jólamánaðin, sigur Guðr­un við Rættará. - Arbeiðisplássið fer í jólahýr, eg fari í jóla­ hýr, og mítt hús fer í jólahýr eitt sindur áðrenn jóla­mánaðin byrj­ ar, sigur Guðr­ un við Rættará. Instagram: @Gudrunvidrættara EINKI EFTIRLIT VIÐ INNFLUTNINGI AV PLANTUM SÓLVÁ LINDENSKOV RÓADÓTTIR H eilsufrøðiliga starvs­stovan umsitur lóg­ir um djóra­sjúk­ ur og inn­flutn­ing av vanda­ miklum djór­um, hetta bæði fyri at verja móti smittu og fremm­ and­um ver­um sum kunna ávirka vist­ skip­anina í Føroyum. Reglur fyri innflutningi av djórum eru rættilga strangar. Langt frá øll djóra­sløg sleppa til landið. Tey djór, sum sleppa inn, skulu bæði vera kannað, kopp­sett og við­ gjørd fyri sník­ar, sigur Birna Mørkøre, lands­djóralækni. Eisini skulu lógirnar tryggja, at djór, sum ikki eru heima­hoyrandi í Før­oy­ um, kunnu breið­ast og órógva før­ oysku nátt­úruna. - Til dømis skula lógirnar virka so vit ikki fáa “villan” mink, sum kann oyði­leggja fugla­stovnar, ella ymisk smá­kykt, sum kann órógva nátt­úr­ligu vist­skipanina í Før­oy­um. Hesi djór fáa ikki inn­flutn­ings­loyvi, um so er at tey kunnu nørast í før­oysku nátt­úrini, legg­ur Birna Mørk­øre afturat. Men eftirliti við innflutn­ingi av plant­um er so at siga einki. Hesar kunnu hava smá­kykt við, sum kunna órógva før­oysku náttúruna, og tað er spell, sigur Birna Mørkøre at enda. Umhugsin Nærverandi Ítøkiligur MIÐFLOKKURIN SJÁLVANDI hvørt vikuskifti í Sosialinum Fiskivinnan ÚR STEVNUSKRÁ MIÐFLOKSINS UM FISKIVINNUNA “Ágóðin av sølu av tilfeingisrættindum eigur í eini líðandi tilgongd at gerast av inntøkum landskassans, tó uttan at beinleiðis tilfeingisrenta verður løgd á vinnuna” Fiskurin á grunnum okkara er ogn hjá øllum føroyingum í felagsskapi. Tí eigur rætturin at gagnnýta tilfeingið at verða latin fyri ávísan prís, sum verður goldin í landskassan. Hesin prísur er í dag voðin alt ov høgur og er vorðin eitt haft um beinini á vinnuni. Tí vinnan rindar ikki einans fyri tilfeingisrættindi við kassa eitt. Vinnan rindar eisini fyri síni rættindi við at lúka lógarásett krøv, sum almenni mynduleikin setir sum treyt fyri rættindini. Sostatt gjalda reiðaríini fyri rættindi millum annað við at: · Skip ikki sleppa at landa uttanlanda til høgri prís enn í Føroyum · Tey skulu gjalda hýrur sambært menningarsátmálunum · Allur fiskur skal um føroyskan kaikant · Partar av veiðu skulu um uppboðssølu í Føroyum · Tey eru avmerka av anti-trust reglunum · Útlendskur kapitalur skal út úr vinnuni Øll lógarkrøv og allar avmarkingar fyri vinnuligum fralsi í tilfeingisvinnuni eru ásett fyri at verja landsins virð mótvegis reiðarínum. Allar avmarkingar minka um møguleikan hjá vinnuni at vinna meiri pening; hetta fyri at verja landsins almennu áhugamál. Sostatt er gjaldið fyri at gagnnýta tilfeingið samansett av beinleiðis gjøldum og almennum lógarásettum avmarkingum Miðflokkurin heldur tí, at beinleiðis tilfeingisgjøldini eru vaksin upp um øll sømulig mørk og eiga at minkast aftur, Hetta tí vinnan frammanundan er bundin av mongum avmarkingum fyri at tryggja m.a. føroysk arbeiðspláss og virksemi. Avleiðingin av, at til dømis allur fiskur fer um føroyskan kaikant hevur seinastu árini skapt sera stórt virksemi á landi. Hetta virksemi hevði als ikki verði, um skip landaðu uttanlands. Miðflokkurin heldur, at við at stýra vinnuni politiskt við lógarásettum krøvum og avmarkingum, sum ganga samfelagnum øllum, rinndar vinnan sína tilfeingisrentu. Tí er ongin orsøk til at leggja eyka tilfeingisrentu á vinnuna. Heldur eiga vit at lóggeva soleis, at um vinnuni verður áløgd tilfeingisrenta, eiga almennau lógarkrøvini samsvarandi at linka. Ta er skilaleyst at taka vinnumøguleikarnar frá vinnuni. Tá verða øll taparar; vinnan tapir, landskassin og vælferðarsamfelagið tapir, arbeiðs plássini hvørva Fiski- og alivinnan kappast ikki innanhýsis við hvønnannan í Føroyum: tær kappast á heimsmarknaðinum. Miðflokkurin vil tryggja vinnuni kappingarførar treytir og karmar bæði skattliga og viðvirkandi lógar- krøvum. www.midflokkurin.fo MIÐFLOKKURIN