hósdagur 25. oktober 2018síða 7

FRÍGGJADAGUR 26. OKTOBER 2018 SOSIALURIN 124 7 um, ið dagliga koma á gátt í Mænd­ enes Hjem, eru tað bara umleið 5 pro­sent av persónunum, ið megna at lyfta seg úr aftur tí støðu, ið tey eru endað í. - Tey hava eina familju, arbeiði, halda seg burtur frá tí skaðiliga um­hvørvinum og eg kann møta teim­um til ein dýst á einum fót­ bólts­vølli. Tað eru hesi, ið gera, at man heldur út. At man trýr upp á hetta. Ikki bara tað, at eg skal nøkta tín tørv í dag, men at tað er ein møguleiki fyri, at tú kemur burturúr hesum og fær eitt annað lív ein dag. Tað eru tey fimm pro­ sent­ini, ið gera, at eg haldi á, sigur Tummas Olsen. Endurtaka mynstrið Um tað eru fimm prosent, ið meg­ na at bróta burtur úr tí skaðiliga mynstri­num, ið hevur ført til, at tey eru endaði úti á gøtuni, so merkir tað, at tað eru 95 prosent av teimum, ið ikki megna tað. 95 prosent, ið verða verandi í mynstri­ num og ikki megna at bróta úr skaði­liga umhvørvinum og skapa eina nýggja tilveru. At síggja tær lagn­urnar kann vera øgiliga tor­ ført. - Tað er ræðuliga hart at síggja fólk endurtaka somu feilirnar. Men um tú skalt arbeiða við hesum, so mást tú góðtaka hetta, tí annars brennir tú út. Fólk hava tørv á ein­ um fjórða, fimta ella sætta kjansi fyri at tað kanska lukkast eina ferð. So man er noyddur at hava eitt fyrigevandi lyndi og skilja teirra støðu so gott tú kanst. Man má hava í huga, at hetta eru fólk, sum eru svikin av allari skipanini og familjuni. Tað er orsøkin til, at tey eru heimleys, sigur Tummas Olsen. Talan er um fólk, ið liva eitt øgi­liga hart lív á gøtunum í Keyp­ manna­havn og tað er eingin trygd fyri, at tey eru her í morgin. Tað er eisini ein sannroynd, ið Tummas Olsen má fyrihalda seg til í arbeiði­ num, men tað merkir ikki, at tað er ser­liga lætt. - Tað hendir javnan, at onkur man hevur roynt at hjálpt í longri tíð, ikki er her longur. Men tað er ein partur av arbeiðinum. Tað má man bara góðtaka. Man ynskir altíð tað besta fyri øll, men man veit, at tað er so skjótt, at tey fáa ein yvir­dosis ella doyggja úti í kulda­num. Og tað rakar ein. Men tað sum harmar meg mest er, at tá tey doyggja, so eru vit mangan tey nærmastu. Tað sigur nokk so nógv um teirra støðu, sigur hann. Vil hjálpa landsmonnunum Ein hending, ið serliga hevur brent seg í minnið hjá Tummasi Olsen er, tá hann nýliga var byrjaður at ar­ beiða í Mændenes Hjem. - Ein ung svensk kvinna plagdi at vitja okkum. Hon var heimleys í Keyp­mannahavn og livdi eitt øgi­ liga hart lív. Ein dagin ringdi løg­ regl­an til mín, tá eg var til arbeiðis, tí teir høvdu líkið av einari gentu á sjúkra­húsinum, men eingin kendist við hana. Men teir vistu, at hon var komin inn hjá okkum. Tí bleiv tað mín uppgáva at identifisera hana, so at teir kundu boða familjuni frá. Tá var tað hendan svenska gentan, sig­ur hann og leggur afturat. - Tað vísir hvørja støðu hesi fólk­ ini eru í. Hetta eru fólk, ið ikki eru kend og vilja kanska ikki finnast. Og tey doyggja einsamøll. Tá er tað okkara uppgáva at geva boð­ini víðari, um hvørji tey eru. Tað var øgiliga hart, men eg skilti skjótt, at hetta er mítt arbeiði. Hend­ingin vísti mær eisini hvussu lítið sam­ band tey hava við nakran. Og tað er júst ein slík støða, ið hann vónar, at hjálpa sínum lands­ monnum úr. Av og á hendir tað, at ein føroyingur kemur á gátt hjá teim­um, og tað fyllir beinanvegin meira hjá honum enn restin. - Ikki tí eg vil gera mun á, men tá tað er ein landsmaður, ið kemur inn, so fyllir tað meira. Tað kann fyrst vera pínligt hjá teimum at møta einum føroyingi, tí vit ken­ na øll hvønn annan. Men eg havi tagnar­skyldu og tað finna tey skjótt út av, sigur Tummas Olsen. Hann vísir á, at tá man hevur við heim­leys at gera, so er tað týdn­ ing­ar­mikið at minnast, at eingin hevur valt hendan lívsstílin. - Man kann ikki siga um hesar føroyingar, at teir hava valt at vera heimleysir, tí tað er eingin, ið sigur sum barn, at tey vilja vera heimleys, tá tey verða vaksin. Tey hava øll eina syrgiliga lagnu. Mín dreym­ur er, at eg kann hjálpa teim­um so nógv, ið eg kann í gerandis­degnum. At eg kann veita teimum tað eyka, so at tey fáa eitt nøkulunda lív. Vónin er, at tey ein dag megna at koma burt­ ur úr harða umhvørvinum á Vestur­ brúgv og fáa eitt normalt lív. Tað er dreym­urin. At hesir føroyingarnir eru millum tey fimm prosentini, sigur Tummas Olsen. Síðan 1960 hevur Mændenes Hjem hildið til í Istedgade. Mændenes Hjem er bygninginum á vinstru hond MYND: SCANPIX/RITZAU