týsdagur 30. oktober 2018síða 7

7 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Mikudagur 31. oktober 2018 · Nr. 126 TÍÐINDI orkuskipan, missa tey eitt viðskiftafólk. –  Verður tað eisini í áhuga hjá Magn og Effo sjálvum at menna grønar orkuskipanir, skulu tey eisini nokk finna út av at menna góðar skipan­ ir til fólk, tí øll vilja fegin sleppa at selja. Magni Laksáfoss sigur, at tað er hetta sum krevst fyri at flyta samfelagið rættiliga skjótt fram á Og tað heldur hann er til­trongt, tí eftir hansara tykki hendur alt ov lítið. Hann er heilt ósamdir við tey, sum føra fram, at tað er gongd í ælanini at leggja um til grøna orku. Hann vísir á, at tvørtur ímóti er oljunýtslan vaksin og útlátið er vaksið, men tað hendir einki –  uttan at nakrar frágreiðingar eru skrivaðar – Í 1997 var 95 prosent av orkunýtsluni olja, í dag er oljan 94 prosent av orku­nýtslu­ni, so tað er synd at siga, at tað er hent tað stóra, helt hann fyri. Áki Bertholdsen –  Skulu vit gera okkum vónur um at gera Føroyar grønar, mugu vit gera tað so lagaligt sum gjørligt hjá teim­um, sum kunnu veita grønar orkuskipanir av yms­um slagi. Tað helt Ingolf S. Olsen, ting­maður fyri Tjóðveldi á pallborðsfundinum á fólka­dundinum um viku­ skifti. – Skal tað verða hugs­ ing­ur um at fáa fólk í stór­um tali at leggja um til grøn­ar orkuskipanir, hevur tað avgerandi týdning, at brúk­arin hevur ráð til at leggja um, heldur Ingolf S. Olsen. Tí heldur hann, at tað stóran týdning, at onnur enn Sev, sleppa fram at at gera streym. Men hann leggur kortini dent á, tað skal vera ein fyri­munur hjá brúkarunum, annars er einki endamál í tí. Sam­ stundis má tað vera eitt politiskt krav, at øll skulu fáa streym fyri sama prís, sama, hvar í landinum tey búgva, sigur tjóðveldismaðurin. – Og hava teir, sum nú selja olju, hug at verða við til at menna eina grøna um­legging, eiga vit ikki at forða teimum í tí, leggur hann afturat. Gularót og pískur Ingold S. Olsen heldur eisini, fyri at seta ferð á skiftið til grønari orkukeldur, er tað eisini neyðugt at finna røttu javn­vágina ímillum gularót og písk. Og ein máti kann rætt og slætt vera, at seta ein dag á, har tað ikki longur er loyvt at brúka oljufýr. Hann er eisini sann­ førdur um, at tað ber væl til at gera fiskiflotan um­ hvørvis­vinar­ligari. Eitt nú er tað ikki óvanligt uttanlands, at skip brúka nattúrugass. Tað er ikki púra grøn orka, men kort­ ini nógv reinari enn olja. Hinvegin ivast hann í, hvussu nógv tað nyttar at gera elbilar og grønar orku­skipanir, mvg fríar, og av­gjaldsfríar. Hann heldur nevni­liga, at gongdin hevur víst, at í slíkum førum hava seljar­arnir bara lyndi til at taka sær so mikið størri vinn­ing og tí fær brúkarin ikki ágóðan av tí kortini. Men hann afturvísir kort­ini ikki, at tað kann seta gongd á eitt skifti. Annars hava bilakøn for­talt honum, at um fimm ár eru elbilar kappingarførir við bensin- og dieselbilar, so tann menningin kemur av sær sjálvum. Tað skal verða so lagaligt sum gjørligt GRØN ORKA Tað er óvist í, hvussu nógv tað hjálpir at gera grønar orkuskipanir mvg fríar Í slíkum førum hava seljar­ar­nir bara lyndi til at taka sær so mik­ ið størri vinn­ing Áki Bertholden Fyrst og fremst hevur tað týdning at vit halda fast um málið um, at í 2030 skal øll orku­nýtsla á landi vera um­hvørvis­ vinalig. Og so verður neyðugt at finna tær polit­isku semjurnar, sum krevjast fyri at røkka máli­num. Tað staðfesti Kristi­ anna Winther Poulsen, ting­kvinna fyri Javn­ aðar­flokkin, á pall­borðs­ fundi á fólkafundi í Havn um vikuskiftið Men hon heldur, at tað verður eisini neyðugt, bæði at eggja, og at tvin­ ga fólk at leggja um til grønar orkuskipanir. Hon heldur, at ein máti kann vera at seta sum krav, at tá ið eitt olju­fýr skal skiftast, skal tað vera við eina grøna orkuskipan, tí tað skal ikki vera loyvt at seta nýtt oljufýr ístaðin. Sam­stundis eigur tað verða ásett við lóg, at í 2020, ella ella eitt sindur seinni, skulu øll ný­bygd hús hava grøn­ar orku­ skipanir. Harafturat heldur hon eisini, at tað skal vera ein treyt, at eftir 2030 skulu allir bilar í Føroyum verða elbilar. Hon vísir á, at tað hava dan­ir gjørt eftir áheitan úr ES, og tað haldi eg, er eitt mál, vit eisini skulu seta okkum. Og hennara áheitan er, at tey kepa ein elbil, næstu ferð tey keypa el. Nógv er eftir Harafturat heldur Kristi­ anna Winther Poulsen, at vit eiga altíð at krevja av okkum sjálv­um, at vit geva okkum undir al­ tjóða krøv av hesum øki­ num. Hon vísir á, at ein or­ søk til, at tað ikki er so stór framdrift í ætlanini at leggja um til grøna orku, er, at tað er nógv ferð á bú­skapinum og fólka­vøksturin hevur verið stórur. Hon vísir eisini á, at av­gjøldini eru avtikin, tá ið fólk keypa elbilar og hita­pumpur, men tað er nógv eftir at gera. – Er tað ein fyrimunur fyri brúkaran at av­taka einkarrættin einkar­rætt­ in hjá Sev, er tað sjálvsagt ein møguleiki, sum eigur at verða kannaður. Men kravið má verða, at trygd má fáast fyri, at prísurin á streymi er tann sami um alt landið. Kristianna Winther Poul­sen vísir eisini á, at reiðarar eru rætti­liga afturhaldandi at legg­ja um til um­hvørvis­vinar­ ligari tøkni, og tað er alla­ staðni, ikki bara í Før­oy­ um, Men hon heldur eisini, at politiski myndugleikin eigur at umhugsa at geva reiðarum eina gularót fyri at eggja teimum at leggja um, akkurát sum at húski á landi eru eggja at leggja um við at fáa tað mvg frítt. Um 12 ár skulu tað bara vera elbilar í Føroyum GRØN ORKA Vit eiga at áseta ein ávísan dag fyri, nær bann skal setast fyri at brúka oljufýr og at koyra í bilum sum brúka bensin og diesel Gagnar tað brúkarunum, havi eg einki ímóti at einkarrætturin hjá Sev at gera streym NÓGV ER EFTIR Nakað er gjørt, men nógv er eftir, sigur Kristianna Winther Poulsen, tingkvinna fyri Javnaðarflokkin