hósdagur 8. november 2018síða 22
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
FRÍGGJADAGUR 9. NOVEMBER 2018
SOSIALURIN 130
22
SÓLVÁ LINDENSKOV RÓADÓTTIR
S
einastu fimm árini hevur
Árni Nicolajsen framleitt
ein heimildarfilm um
føroysku listakvinnuna
Ruth Smith. Árni Nicolajsen
hevur altíð havt áhuga fyri list
og vil vera við, at Ruth Smith er
ein serligur dýrgripur fyri før
oyska list.
- Hon er so óluksáliga følsom,
men sterk samstundis. Um man
hyggur at litunum í hennara list,
sær man, at hon hevur ótrúligt
stýr á litunum, hon nýtir – teir
fortelja eina søgu. Ruth Smith
ber prísin innan føroyska list,
tað meini eg, sigur Árni Nicolaj
sen.
Ruth Smith var úr Vági, men
giftist til Danmarkar, eftir hon
fór niður at leita sær útbúgving.
Ruth Smith vaks upp í trongum
umstøðum, pápi hennara doyði
av tuberklum, tá Ruth bert var
nýggju ára gomul, og eitt sindur
seinni misti Ruth eisini systir
sína til tuberklar.
Tað var ein hvít dúgva
- Eg veit ikki heilt hvussu eg
kom í tankar um at framleiða ein
heimildarfilm um Ruth Smith
akkurát, tað er eitt sindur ringt
at greiða frá. Eg plagi at siga, at
tað var ein hvít dúgva, sum hana,
sigur Árni Nicolajsen flennandi.
– Tað er møguligt, at tað
stavar frá tíðini, tá eg var ungur.
Eg hevði ein vinmann, tá eg var
umleið 11 ár, vit gingu til violin
tímar saman úti í Grønlandi, og
Ruth Smith var fastur hansara.
Ruth Smith var deyð stutt
áðrenn hetta, so vit tosaðu nógv
um hana, tað gjørdu øll - eingin
visti heilt, hvussu hon var deyð.
So møguliga tað er komið fram
aftur brádliga, eg havi altíð havt
áhuga fyri hennara list, hon er
ein dýrgripur í føroyskari list,
sigur Árni Nicolajsen.
Ein sonn tulking
– Við einum dokumentari gevur
søgan seg sjálv. Søgan er til, tað
manglar bara onkur at fortelja
hana fyri øllum, og tað er so tað,
vit hava gjørt við hesum filmi
num. Vit hava tosað við fólk
og sett saman filmin burtur úr
samrøðunum við fólkini, sjálv
andi hava vit pynta uppá ymiskt
fyri at fáa boðskapin fram, sigur
Árni Nicolajsen.
- Maður Ruth Smith var dani
og kallaðist Poul Morell Nielsen.
Beiggi Poul fortelur í dag, at
Ruth Smith hjálpti beiggjunum
at tosa saman aftur. Hetta var
ein boðskapur, vit fegin vildu
vísa fram, og vit gjørdu so ein
part, har Ruth og Arni telva,
Ruth flytur Drotningina, soleiðis
at hon kemur í vanda, men
broytir meining og flytur hana
aftur. Hetta peikar Arni út, at tað
ikki er í lagi, Poul traðkar so til
fyri at forsvara Ruth, og soleiðis
byrja teir at tosað aftur, greiðir
Árni Nicolajsen frá.
- Ein heimildarfilmur er ein
listarlig frágreiðing av veru
leikanum, tað er ein tulking av
sannleikanum, soleiðis at søgan
gerst meira samanhangandi og
lættari at skilja.
Hjálpin var góð
– Nú er hetta mín fyrsti filmur,
og eg trúði bláoygt, at hann
kundi gerast uppá eitt hálvt ár.
Upprunaliga var ætlanin við
heimildarfilminum at skifta
millum at vísa samrøðu við
heimildarfólki, og brot úr leiki
num, sum spælir tað, ið greitt
frá verður. Men av tí at sam
røðurnar vóru upptiknar við
einum kamera, sum hevði verri
myndagóðsku enn góðskan
í kameranum, sum varð nýtt
til leikirnar, varð avgjørt ikki
at blanda ymiskar tøknuligar
dygdir saman. Í staðin fyri
bóðu vit Eivind Weyhe verða
frásøgufólk og siga tað sum
heimildarfólkini høvdu at siga,
sigur Árni Nicolajsen.
– Eg fekk hjálp frá fleiri fólk
um at framleiða filmin, eg havi
tikið størsta partin upp sjálvur,
men Eiríkur Bjørnsson hevur
eisini hjálpt mær at tikið okkurt
upp. Eisini hevur Dagfinn S.
Højgaard hjálpt mær at skrivað
heimildarfilmin niður til leik
fólki. Leikfólk hjálpti Beinta
Zachariassen mær við at finna,
og tað eydnaðist ótrúliga væl.
Tað hevur tikið langa tíð at gjørt
filmin, av tí at man má fáa alt
at hanga saman millum leikarar
og okkum, men nú er filmurin
klárur. Eg eri heilt nøgdur við
úrslitið, og eg gleði meg at vísa
filmin fram nú komandi dagar
nar, sigur Árni Nicolajsen.
- Eitt skifti hugsaði eg, at eg
sjálvur kundi klipt filmin og
eftirviðgjørt ljóðsíðuna. Men til
alla lukku fekk eg filmklipparan
Jóhannus Elias Johansen og
ljóðeftirviðgerðarmannin Sámal
Jákup Jakobsen at gera hetta
arbeiðið. Annars hevði filmurin
verið nógv seinni liðugur, ella
kanska ongantíð, og hann hevði
í hvussu so er ikki nær námind
so góður, sum hann nú er blivin,
sigur Árni Nicolajsen.
Eftir ætlan verður heimildar
filmurin vístur runt alt Føroyar.
Fyrsta sýning verður sunnu
dagin í Vági, sum er heimbygdin
hjá Ruth Smith. Klokkan trý
verður sýningin víst fyri inn
bodnum gestum, og klokkan
sjey verður filmurin fyri fyrstu
ferð vístur fyri almenninginum.
RUTH VAR
FØLSOM
MEN STERK
– Ruth Smith er ein dýrgripur í føroyskari list,
sigur Árni Nicolajsen, sum hevur framleitt
heimildarfilm um listakvinnuna úr Vági.
Filmurin verður frumsýndur sunnudagin
Filmurin um Ruth Smith verður frumsýndur í Vági sunnudagin
– Nú er hetta mín fyrsti filmur, og eg trúði bláoygt, at hann kundi
gerast uppá eitt hálvt ár, sigur Árni Niolajsen, sum nú gleðir
seg at vísa heimildarfilmin um Ruth Smith fyri føroyingum