hósdagur 15. november 2018síða 10

FRÍGGJADAGUR 16. NOVEMBER 2018 SOSIALURIN 133 10 HALLUR AV RANA T að var tá Hillary Clinton í 2008 mátti viður­kenna, at hon hevði tapt valið um at gerast forsetavalevni hjá Demo­ krat­un­um til Barack Obama, unga senatorin úr Chicago við gud­g­ivnum talugávum, at hon bar fram eina av sínum kendastu talum. - Hóast vit ikki megnaðu at knúsa tað hægsta og sterkasta glas­loftið hesaferð, so megnaðu vit, við tykkara hjálp, at gera 18 milliónir rivur í tað og ljósið skínur nú ígjøgnum sum aldrin áður. Tað fyllir okkum við tí vón og tí vissu, at vegurin verður eitt sindur lættari næstu ferð, segði Hillary Clinton, tá hon gav skarvin yvir í 2008. Myndatalan um eitt glas­ loft, ið helt kvinnum aftur frá at koma upp í toppin í amerikanskum politikki, er ein boðskapur, ið vann frama í al­menna orðaskiftinum. Ein ósjón­lig forðan í politisku mentan­ini, ið gevur monnum ein fyri­mun og heldur kvinnum aftur. Ein ósjónlig forðan, ið tá hon einaferð bleiv knúst, fór at vera knúst fyri alla tíð. Átta ár seinni kom hon eisini tætt upp á, at knúsa glasloftið, tá hon gjørdist fyrsta kvinnuliga for­setavalevni hjá einum av stóru politisku flokkunum í amerikanskum politikki, men tapti heldur óvæntað til Donald Trump, ríkmannin úr New York við ongum politiskum royndum. Eitt úrslit, ið fyri mong prógvaði, at glasloftið er veruligt. Hillary Rod­ham Clinton nýtti eisini høvi enn einaferð at vísa á hetta glasloftið, tá hon ásannaði ósigurin. - Eg vil gjarna, at allar kvinn­ ur, og serliga tær ungu kvinn­ ur­nar, ið hava sett sítt álit á mítt valstríð og meg, vita, at tað eg eri mest errin av, er at vera tykkara forsprákari. Eg eri væl greið yvir, tað eri eg, at vit enn ikki hava knúst tað hægsta og sterkasta glasloftið, men ein dag, fer onkur at gera tað, segði hon í røðuni, tá ósigurin var veruleiki fyri tveimum árum síðan. Marita og glasloftið Meðan Hillary Clinton og aðr­ ar kvinnur í amerikanskum poli­tikki enn stríðast fyri at knúsa hesa ósjónligu forðan, ið heldur kvinnur frá toppinum av amerikanskum politikki, eru tað nú rættiliga nógv ár síðan, at tað føroyska glasloftið bleiv brotið. 24. apríl 1993 bleiv Marita Peter­sen úr Javnaðarflokkinum søgu­lig, tá hon tók við starvinum sum løgmaður í Føroyum. Hetta hendi, meðan landið var í eini djúpari fíggjarligari kreppu og viður­skiftini millum Danmark og Føroyar vóru upp á tað ringasta. Tað var fyrstu ferð, at ein kvinna sat í einum av hægstu politisku sessunum í føroyskum politikki og sat hon í starvinum til 10. september 1994. Marita Petersen var tó ikki liðug at skriva søgu, tí aftaná at hon legði frá sær sum løgmaður, bleiv hon fyrsta føroyska kvinn­ an, ið tók við sessinum sum løg­ tings­formaður í Føroya løgtingi. So­statt hevði hon upp á tvey ár tikið við teimum báðum størv­ unum við hægstu tign í politisku skipan­ini og skrivað føroyska søgu tvær ferðir. 24 ár seinni Merkisvert er tó, at hóast tað eru 24 ár síðan, at fyrsta før­ oyska kvinnan var løgmaður og løgtingsformaður, og harvið knústi tað glasloftið, ið er ein forðan fyri, at kvinnur sleppa á hægstu politisku tindar, so er tað eingin kvinna, ið hevur gingið í fótasporunum hjá Kvinnur í politikki TEMA: Kvinnur í politikki GLASLOFTIÐ ER ENN ÓSKALAÐ - Vit eru ikki komin so langt, sum vit billa okkum inn. Tað er gott, at vit hava eina fyrimynd sum Maritu Petersen, men eg haldi ikki, at hon prógvar, at vend kom í føroyskan politikk, tí tað kom einki vend í aftaná tað. Glasloftið er absolutt ikki brotið. Tað er akkurát líka óskalað enn, sigur Marna K. Jacobsen, forkvinna í Demokratia, tá hon verður spurd hví ongin kvinna síðan Marita Petersen hevur verið løgtingsformaður ella løgmaður Marna K Jacobsen er forkvinna í Demokratia