mánadagur 17. desember 2018síða 7
‹ fyrra síða allar 24 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
7
Mánadagur 6. januar 2014 · Nr. 2
Sosialurin
Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000
Mánadagur 17. desember 2018 · Nr. 146
andi skula foreldrini vita tað,
sigur Anna Dalsgaard.
Lærarin er ein fyrimynd
– Tað er trupult sum lærari at
meta um, nær tað er rætt at
ringja til foreldur og ikki. Tað
ber ikki til at loypa framav og
ringja til foreldrini hvørjaferð
okkurt er áfatt. Summi foreld
ur eru møguliga ónøgd við tað,
meðan onnur eru ónøgd, um
lærarin ringir hvørjaferð okk
urt er áfatt. Tað er umráðandi,
at lærarin/skúlin finnir eina
javnvág ímillum, nær viður
skiftini verða greidd í skúlan
um og nær fráboðast skal til
heimini.
– Vit royna at finna loysnir
á konfliktum, sum henda í
skúlanum, í skúlanum. Tó er
tað so, at tá vit síggja at okkara
vitan og førleiki ikki strekkir
til, so er tað, at vit ringja til eitt
nú foreldur fyri at biðja um
hjálp at greina trupulleikan
við okkum, soleiðis at vit aftur
kunna skapa trivnað.
– Tað er eingin vegleiðing
um, hvussu man kann steðga
allari happing. Nógv er granskað
innan happing. Happing er ein
alt ov kompleksur problemat
ikkur til, at ein ávís ”uppskrift”
bara skal fylgjast, og so loysir
man happingina med alla. Vit
eru øll ymisk, og tað kann vera,
at man finnur eina loysn til
ein bólk av næmingum, men
so er tann loysnin kanska ikki
tann rætta fyri ein annan bólk
av næmingum, sigur hon.
– Sum lærari er tað umráð
andi, at tú skilur ábyrgdina, tú
hevur av menningini av børn
um, at tú sum vaksin setur
eina fyrimynd fyri, hvussu tú
uppførir teg. Hesin lærarin
sum gjørdi av at geva Beintu
hatta eyðknevnið, skuldi havt
bjargað hesum. Hon kundi
gjørt tað við at tikið ábyrgd av
trupulleikanum og sagt, at tað
hon hevði sagt ikki var rætt.
Møguliga
hevði
tað
bæst
trupulleikanum, áðrenn tað
bleiv so grovt, sum tað er
vorðið í dag.
– Tað hendir seg sjálvandi
av og á, at tú sum lærari gerst
ørg og onkuntíð beinleiðis ill
eisini. Um tú tá kemur til at
siga okkurt, sum var betur
ósagt, er umráðandi, at tú ert
tilvitað um tína stóru ábyrgd.
At tú fert afturumaftur við
eini umbering ella greiðir frá,
hví støðan útviklaði seg soleið
is, og at tað tú segði ikki var í
lagi. Tað er so umráðandi, at tú
vísir, at tað er í lagi ella menn
iskjansligt at gera feilir, men at
tú so eisini tekur ábyrgd og
viðurkennir feilin, sigur Anna
Dalsgaard.
Fyribyrging av happing
Eg vildi ynskt, at vit gjørdu
meira enn hesar generellu happi
kanningarnar, at vit settu til
tøk í verk fyri at síggja, hvat
riggar og ikki, hvussu vit røkka
næminginum betur. Eg var til
ein fyrilestur. Ein kvinna hevði
gjørt kanning um júst hetta,
hvat riggar og ikki.
– Hendan kvinnan tók so
eitt dømi um eitt tiltak, sum
ikki riggaði. Ein ókendur per
sónur kom inn í flokkin fyri at
samansjóða flokkin. Børnini
skuldu so seta seg í ein ring og
siga okkurt positivt um næm
ingin við sína høggru lið. Um
tú ert happaður, er tað trupult
at siga nakað positivt við nakr
an rundan um teg, sum tað
fyrsta. Tað næsta er, at tað er
umráðandi at børn kenna seg
trygg í einum umhvørvi, áðr
enn tey verða biðin um at vísa
seg fram soleiðis. Tað var fyrsti
feilurin, at tað var ein ókendur
persónur sum skipaði fyri.
– Ein genta sigur við gent
una við sína lið, at hon dugur
ordiliga væl at hoppa band.
Næsti persónur skal siga takk,
og spælið fer so víðari. Tað
sum lærarin ikki veit er, at tað
er alvorliga kiksað og barnsligt
at duga væl at hoppa band.
Tað vita allar hinar genturnar,
og tann sum segði tað við gent
una. Lærarin veit ikki, hvat
gongur fyri seg, tí hetta er eitt
kodumál millum børnini. Tað
er so komplekst. Tað er umráð
andi, at vit tryggja okkum, at
tað
tú
gert
hevur
góðan
virknað, sigur Anna Dalsgaard.
– Ístaðin fyri at seta tey í ein
stóran bólk, ber tað til at hava
næmingasamrøður, soleiðis at
man skapar eitt tryggari sam
band millum læraran og næm
ingin. Tað er so individuelt,
hvat kann fyribyrgja happing,
alt riggar ikki fyri øll, sigur
honn.
Hon sigur víðari, at heimani
frá er tað umráðandi, at vit
sum foreldur hugsa um barnið
fyrst, áðrenn vit hugsa um
okkum sjálv.
– Tað kann vera, at tú sum
foreldur sjálv/ur hevur verið
úti fyri happing, og at tá tú so
hoyrir at barnið er úti fyri
happing aftur, at tú setur tínar
kenslur frá tínum upplivingum
á trupulleikan hjá barninum.
Tað hjálpur ikki barninum í
verandi løtu. Tað er umráðandi,
at vit leggja kenslur okkara til
viks og hugsa um barnið fyrst
og fremst.
– Tað kemur ofta fyri, at tey
sum happa, eins og tann happ
aði, hava trupulleikar at stríð
ast við. Tað kemur ofta fyri, at
tey, sum happa, vera gloymd.
Tað er ofta soleiðis, at børn
ynskja at gera onkrum øðrum
ilt fyri at pakka nakað annað
inn sum tey stríðast við. Tað
nýtist ikki at verða tilvitað,
men tað er ofta tað, sum talan
er um, tá vit tosa um tann sum
happar, sigur Anna Dalsgaard
at enda.
RA
T GREINA
Savnsmynd
Tað er so
individuelt hvat
kann fyribyrgja
happing, alt
riggar ikki fyri
øll