hósdagur 31. januar 2019síða 15

FRÍGGJADAGUR 1. FEBRUAR 2019 SOSIALURIN 13 15 tað er óneyðugt at lækka val­ald­ ur­in tí at ung ikki hava stórvegis áhuga í politikki. Tað er hann grund­leggjandi ósamdur í og vísir á, at tey tvørturímóti koma við nýggjum tonkum í politikki. - Tað kann væl vera, at tey ungu hugsa eitt sindur øðrvísi og hava sjálvandi ikki somu royndir, men tey kunnu umboða nøkur týðandi sjónarmið ella áhugaverd politisk mál, ið kanska ofta mangla í kjak­ in­um, sigur lektarin. Fyri politikarar hevði ein slík broyt­ing merkt, at tey fingu ein nýggjan bólk í samfelagnum at fyrihalda seg til. Og tað kann hava eina jaliga ávirkan, metir Firouz Gaini. - Tað ávirkar politiska kjakið og valstríðið, tá ein nýggjur bólk­ur telist millum veljararnar. Út frá tí kann man eisini siga, at tað ávirkar okkurt slag av symbolskum valdsjavna, tí harvið koma fleiri mál á breddan, ið eru meira viðkomandi hjá ungum og ung/vaksnum. Tá tosa vit um tey 16 til 28 ára gomlu, sigur hann og leggur afturat. - Tey hava serliga áhuga fyri við­urskiftum ella málum, ið eru avgerandi fyri teirra framtíð og lívsstøðu. Harímillum kann nevnast bústaðarstøðan í land­in­ um. Ein lægri valaldur kann gera, at tey málini fáa hægri raðfesting og verða tikin í størri álvara. Eitt gott tíðarskeið Firouz Gaini vísir á, at tað eisini er mangan júst í hesum aldrinum, at politiski áhugin verður kveiktur hjá nógvum. Harumframt er talan um eitt tíðarskeið í lívinum, har hóast nógv hendir, so eru tey rætti­liga kjølfest í familjuni. - Júst í hasum aldrinum eru tey ungu ofta á markinum mill­ um fólkaskúla og miðnám. Tað er eitt tíðarskeið, har man bæði í útbúgvingarhøpi og gerandis­ lív­inum kemur meira og meira í sam­band við tað politiska, sigur hann og heldur á. - Tað er eisini ein stabil tíð í mun til hvar man býr og gerandislívið. Samanborið við tá man er 18-19 ár, so eru tey flestu heimabúgvandi hjá foreldrunum. Tá tey gerast 18-19 ára gomul føla mong, at tey ikki hava so nógva tíð ella orku at hugsa um at luttaka politiskt, tí man er í ferð við at flyta av land­inum ella byrja eina nýggja út­búgving. So tað kann vera eitt gott tíðarskeið at fáa atkvøðurætt, tá man er um 16 ára aldurin, sigur hann. Og um ein slík broyting verður framd, kann tað vera við til at økja um áhugan hjá ungum fyri pol­it­ ikki. Og jú fyrr tað verður vakt, jú betri fyri restina av samfelagnum. - Um tey 16 og 17 ára gomlu sleppa á val, kann tað vera við til at vekja, økja og menna teirra politiska tilvit og siðvenju. Hædd skal tó takast fyri, at tá kvinnur fingu valrætt, tók tað nokk so nógv ár áðrenn ein týðandi meiriluti av kvinnum brúkti rættin, ið tær høvdu vunnið. Tað sigur okkum, at eitt er at vinna rættin, men man skal eisini venja seg við at brúka hann. Men um man byrjar at velja sum 16 ára gamal, kann tað føra til, at man fyrr í lívinum fær eina góða politiska mentan og skilur týdn­ingin av at gera sína ávirkan gald­andi á valum, sigur Firouz Gaini. LUM RGD Firouz Gaini hevur í mong granskað innan føroyska ungdómsmentan og vardi í 2007 sína doktararitgerð um ungdómsmentanir í Føroyum - Í mun til búning og politiskan áhuga er kanska ringt at siga hvar skeringsmarkið er, men man skal ikki so øgiliga nógv ár aftur í tíðina, tá man helt at tey sum vóru 25 ár als ikki vóru egnað at luttaka í fólkaræðinum.