týsdagur 30. november 2004síða 8

8 Nr. 229 - 30. november 2004 MARKNAÐARRÁK Í farnu viku kom lítið av búskaparligum lyklatølum. Í Týsklandi kom eitt vinnu- álitistal, sum var enn veikari enn væntað, og prísvøkst- urin var 1,8% lægri enn væntað, orsakað av lækk- ingini í oljuprísinum í okto- bur samt sterku evruni. Tá so fá lyklatøl vóru almanna- kunngjørd, var tað gjald- oyrismarknaðurin, sum hevði mest at siga á fíggjar- marknaðunum. Har helt amerikanski dollarin áfram at lækka í mun til flest onnur gjald- oyru. Sum viðmerkt í Marknaðarráki fyri einari viku síðani, er tað stóra undirskotið á amerikanska gjaldsjavnanum, sum er or- søk til veika dollaran. Am- erika hevur í løtuni tørv á 2 mia. dollarum av útlendsk- ari fígging um dagin. Í vikuni boðaði russiski tjóðbankin frá, at hann ætl- ar at broyta gjaldoyris- politikk, soleiðis at rubulin eisini verður virðissettur í mun til onnur gjaldoyru enn dollaran. Hetta fer at hava við sær sølu av stórum nøgdum av dollarum, og tað ger dollaran enn veik- ari. Haraftrat bórust tíðindi um, at kinverski tjóðbankin kann fara at selja dollarar. Um tað gerst veruleiki, viknar dollarin enn meir. Allur áhugin fyri dollara- kursinum í mun til evruna hevur ført við sær, at rent- urnar í Evropa og USA hava flutt seg hvør sín veg. Tær amerikansku eru hækkaðar orsakað av ótta fyri, at útlendskir tjóðbank- ar fara at minka um keypið av dollarum og tískil eisini keypa minni av amerik- onskum lánsbrøvum í framtíðini. Tær evropisku eru hinvegin lækkaðar. Tað er orsakað av, at sterkari evran bæði minkar um prís- vøksturin og kappingar- førið, tí útlendskar vørur gerast bíligari. Í farnu viku stóðu parta- brøvini seg aftur væl, so vís- italið fyri norðurlendsk partabrøv náddi sítt hægsta síðan apríl mánaða í 2002. 488 av 500 teimum størstu virkjunum í USA hava nú kunngjørt roknskap fyri 3. ársfjórðing. Roknskapirnir vísa, at heili 63% av virkj- unum hava størri vinning enn væntað, meðan 21% vóru verri. Hesa vikuna koma nógv lyklatøl. Tær týdningarmikl- astu hendingarnar eru, at amerikanska arbeiðsmarkn- aðarfrágreiðingin kemur fríggjadagin, og at ECB hevur rentufund hósdagin. Í hesum sambandi væntar eingin, at evropiska rentan verður broytt, men á tíð- indafundinum sum verður aftaná, fer at verða sitið undir hvørjum orði um doll- arkursin og framtíðar rentu- politikk í Evropu. Hetta fer at ávirka gongdina á bæði rentum og partabrøvum. Orsakað av høgu prísunum á parta- brøvum í løtuni, og at nú stundar til jóla, kann hugs- ast, at partabrævaíleggjarar fara at staðfesta vinning við minkandi prísum sum fylgju. Dollarin viknar alsamt Vika 49, 2004 www.kaupthing.fo Tað líkist enn eini brakandi succés, nú Trøllapætur og –omman aftur eru fløguaktuell. Hesaferð víð góðari hjálp frá fleiri øðrum persón- um UMMÆLI Jákup Mørk Enn hevur fløgan bara ver- ið í húsinum í lítla viku, men tað er eingin ivi um, hvønn sang tvey-ára gamli sonurin hevur sum favoritt. Tá Erling-politistur spyr heldur treiska Jógvan, um hann kann sleppa súkklitúr, er avgjørda hittið. Og so- mikið stórt er hittið, at eg sjálvur nú eisini gangi og murri sangin. Í øllum førum tann partin av hon- um, sum inniheldur annað enn »noy«, tí tann partin vil sonurin sjálvur syngja. At tað so eisini verður gjørt í besta klaksvíks-stíli ger neyvan stuttleikanum hjá tí partinum av familjuni minni. At hava ein lítlan havnarmann, sum soleiðis bregðir tann vegin í málbrúkinum. Rakar plett Júst omanfyri nevnda man um nakað vera kjarnin í øllum tí, sum hevur við Trøllapætur at gera. Tað tykist, sum hava persónar- nir aftan fyri trøllið - sum kanska átti at verið ræð- andi, men sum øll børn elska – hava rakt beint í hjartað. Ikki bara hjá teimum 2 ára gomlu, men so sanniliga eisini hjá okk- um vaksnu. Gaman í halda vit tað ikki vera heilt so stuttligt sum børnini, tá fløgan skal spælast fyri 50. ferð, ella tá sjónbandið enn einaferð skal koyra, men stuttleikin og innlivingin hjá børnunum fær meira enn einaferð foreldrini til at gloyma tær meira irriter- andi síðurnar av tí heila. Um nýggju útgávuna hesaferð er annars at siga, at hóast hon í nógvar mátar koyrir í sama spori, sum undanfarin verk hjá trøllun- um, so er so sanniliga eisini rúm fyri nýskapan. Um- framt løgini á fløguni, so er talan hesaferð eisini um eina søgu, soleiðis at fløgan í síni heild er mest átøk eini ljóðmynd, soleiðis sum tær fyrr vórðu spældar í Út- varpinum. Og sum Út- varpið nú eisini hevur endursent fleiri av. Hartil fevnir pakkin eis- ini um eina teknibók. Her ræður so um at leggja litir á tekningar av Trølla-Pæturi, Ommuni, Politistunum báðum, Jógvan og Erling, Kára handilsmanni, leika- mafiuni og nógvum øðrum. Samanlagt er helst einki at ivast í, at talan er um eina jólagávu, sum við mest sum 100% vissu verður tað heilt stóra hittið hjá yngsta ættarliðnum. Ja, ja, ja-ja, ja, ja-ja, ja, ja - Noy-Noy! Við bæði bók og fløgu er Trølla-Pætur hesa ferð vorðin eitt sindur meira pedagokiskt korrektur