týsdagur 25. juni 2019síða 22

Mikudagur 26. juni 2019 · Nr. 72 22 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Skrivað hevur Eilen Anthoniussen – Útgivið í Atlantic Review 24. apríl 2019. Myndir: Eyðbjørn Jacobsen Tær eyðkendu gulu súkklurnar hjá Team Rynkeby eru oftari og oftari at síggja á før­oysku vegunum, nú tað er far­ið at vára. Súkkluliðið, sum á hvørj­ um ári sendir 50 før­oyskar súkklarar til París fyri at savna inn pening til børn við álvars­ ligum sjúkum. Millum teir 50 súkklararnar, ið eru valdir út til Team Rynke­ by Føroyar, er eitt par. Tað er í sjálvum sær ikki óvanligt, at pør luttaka í Team Rynkeby. Í hesum førinum er kortini talan um ein innanhýsis mun. Hann hevur nevniliga luttikið tríggjar ferðir fyrr, men súkk­ lingin er spildurnýggj fyri hana. -So tað er nógv nýtt at læra hjá mær. Til dømis at súkkla í klikkskóm, greiðir Eyð Matras frá, og tey bæði flenna inn­for­ stað­ið. -Klikkskógvarnir sita fastir á pedal­unum, og tú skalt nýta ein ser­ligan teknikk fyri at sleppa leys. So ein kann rokna við at detta nakrar ferðir í fyrstuni, greið­ir maðurin,Tummas Joen­ sen, smílandi frá. Nakað, sum Eyð hevur stríðst við tá ið hon fór at venja. Fyri ein óroyndan súkklara á landsvegnum er nógv nýtt at læra. -At súkkla í rað, at brúka gearini, at fara upp í ferð, at lata fara, tá ið ein fer í undan­ brekku. At flyta seg millum bilar og at ansa eftir ferðsluni. Ein má ikki líta á ein bilførara, fyrr enn ein er vísur í at hava eygnasamband, leggur Tummas áherðslu á. Hann tosar bókstavliga av roynd­um. Í 2014 súkklaði hann til Havnar, har hann skuldi í galla­veitslu hjá Team Rynkeby. Tá ið hann kom í Gundadal, stóð ein bilur klárur at koyra út á høvuðs­vegin. Tummas helt, at bilførarin sá seg, men tað gjørdi hann ikki, og Tummas rendi inn í síðuna á bilinum við nógvari ferð. Hann varð syftur av súkkluni og fór bóltandi gjøgn­um luftina. Tummas slapp við einari brotnari hond, einum brotnum splintri í mjødn­ini og varð blóðmeltaður um allan kroppin. -Her varð ongin veitsla hjá mær hetta kvøldið. Eg eri ikki vorð­in bangin fyri at súkkla, men eg havi lært at ansa betur eftir. Trygd á vegnum Trygdin er umáðandi, og tí verður nógv gjørt burturúr at kunna súkklararnar um vand­ar á vegnum. Súkkling er ein nýggj ítrótt í Føroyum, og tí krevst eisini, at bilførararnir venja seg við gulu súkklararnar á lands­ vegunum. Ein tilvenjing, sum er í umbúna, heldur Tum­mas. -Nú eru alsamt fleiri, ið súkkla, og eg upplivi tað, ið hvussu so er, sum at bilførarar taka meir atlit í dag. Eisini millum súkklararnar er trygdin raðfest frammarlaga. Av teimum 50, ið sleppa við á liðið, er helvtin royndir súkklar­ar. Undir venjingini verða luttakararnir býttir upp í tvær røðir, har ein royndur súkklari hevur ein óroyndan und­ir liðini, so hann kann veg­ leiða og hjálpa. -Tað krevur hugsavning at sita á súkkluni gjøgnum ein so langan tein. Tí um ein dettur, kann hann taka fleiri aðrar súkklar­ar við sær í fallinum. Sjúka tætt inn at lívinum Tað eru nógvir fyrimunir við at melda seg til Team Rynke­ by. At íðka, at koma í form, merkja náttúruna í øllum veðri og at hitta onnur, ið eisini vilja gera ein mun fyri seg sjálvi ella onnur. Og so er tað høvuðs­ enda­málið við súkk­ling­ini: At savna inn pening til børn við álvarsligum sjúkum. Og júst hetta er serligt fyri Eyð og Tum­ mas. Tey hava nevniliga havt álvars­liga sjúku tætt inn at lívi­ num. -Dóttir okkara Tóra livdi við sjúkuni, frá hon var 1½ ár. Tú kanst siga, at vit høvdu eitt vanligt lív, til hon varð 14 ára gomul. Tá kom vend í. Hon misti spakuliga sínar førleikar, til hon doyði einans 17 ára gomul,” sigur Eyð. Tá ið Tóra var 1½ ára gomul, funnu læknarnir ein svull í heila­num á henni, og hon varð skurð­ viðgjørd. Trý ár seinni var aftur galið, og Tóra varð aftur løgd undir skurð. Tá ið tey hildu, at tað nú endiliga fór at verða friður, kom krabbin aftur, og hesa ferð fingu tey at vita, at hon fór ikki at gerast frísk. -Eftir tvær krevjandi skurð­ við­gerðir dag um dag misti hon næstan allar førleikarnar og mátti læra seg at tosa og ganga av nýggjum. Hon var sterk, og hon var alla tíðina í gongd. Hon hevði bara eitt ynski, og tað var at gerast frísk. Tóra doyði 13. september í 2015. Ræðast at tosa um deyðan Eyð og Tummas lýsa Tóru sum sterka og treiska, og hóast mót­ gongd stríddist hon fyri lívi­ num heilt til tað síðsta. -Hon var altíð í gongd, hóast hon var ógvuliga merkt av sjúkuni. Hon var kreativ, seymaði, teknaði og málaði. Okkara heim er enn so merkt av hennara nærveru. Sum familja livdu vit í einari bobblu. Hóast syrgi­ligu umstøðurnar høvdu vit ein góðan gerandisdag sam­an við okkara deyðasjúku dótt­ur. At missa eitt barn kann illa lýsast við orðum. Tíðin aftaná var merkt av tómrúmi og einsemi. Tað eru ikki nógv børn í Føroyum, sum gerast álvars­liga sjúk, og enn færri, sum doyggja. Tí kann hendan støðan kennast sera einslig fyri tey av­varðandi. -Hetta var okkara stríð. Vit vóru einsamøll um stríðið, og ein­semið merktu vit eisini aftaná. Fólk tora illa at tosa um deyðan og tey deyðu, serliga tá ið talan er um børn. Rætt skal vera rætt, vit høvdu eisini fólk, sum traðkaðu til, men tey flestu hildu seg burtur. Eyð heldur, at kvinnur og menn eru ymisk í sorgar­ gongd­ini. Hon hevur størri tørv á at tosa um sínar tankar og kenslur. Hann hevur ikki havt somu trongd til at práta, Gulu súkklurnar, ið venja til París-túrin, eru so smátt farnar at síggjast aftur á føroysku vegunum. Høvuðsendamálið er at savna inn pening til børn við álvarsligum sjúkum, men verkætlanin fevnir eisini um familjur, sum hava verið í djúpari kreppu. Tí hava Eyð Matras og Tummas Joensen meldað seg til Team Rynkeby 2019 GULU SÚKKLURNAR VIÐ TÍ GÓÐA ENDAMÁLINUM TEAM RYNKEBY FØROYAR