hósdagur 11. juli 2019síða 24

FRÍGGJADAGUR 12. JULI 2019 SOSIALURIN 79 24 Óli Jacobsen NEPTUN KONGUR KEMUR UMBORÐ Ferðin var drúgv til veiðileiðirnar, og tá ið farið var um Ekvator, var hetta ein stórhending við linjudópi Hvalaveiðan í Suðuratlantshavinum: 3. partur T að kann ikki sigast annað enn at henda hvalaveiðuferðin hjá føroyingum var minnilig, ikki minst, tá ið farið varð um Ekvator. Hesum greiðir Mikkjal Gulklett eisini frá: Linjudópurin Sunnudagin 17. november var allarbesta veður. Tað trongdi til, tí seinnapartin skuldu vit sigla tvørtur um Ekvator. Tað vóru 128 fólk umborð, sum ikki fyrr høvdu siglt um linjuna. Tað varð nógv gjørt burtur úr. Kl. 2 kom Kong Nep­tun umborð. Hann sá gott út við krúnu á høvdinum við trýtindaðari hvísl í hondini. Skeggið rakk niður á øklar. Hann var fylgdur av havfrúgvum og havmonnum og hartil vóru tríggir politist­ar. Teir skuldu taka sær av teim­ um, sum ikki vildu vera doypt góðvilliga. Skiparin var og tók ímóti Neptu, fylgdi hon­um so fram á dekkið og hjálpti hon­um upp á trúnuna. Neptun helt so eina talu fyri teimum, sum doypast skuldu. Tá ið talan var liðug, byrjaði dóp­urin. Trý konufólk vóru við sum ferða­fólk, tey vóru fyrst doypt. Áðrenn tær vóru doyptar, vórðu tær smurdar við eini blanding av olju og sápu. So tók apotekarin og rakaði teimum við ein­um stórum brævknívi. Síðani vóru tær blakaðar upp í eitt stórt kar fult av vatni, og harí vóru tær doyptar. Aftaná konufólkini vóru mannfólkini doypt á sama máta fýra og fimm í senn. Tá ið doypingin var liðug, fingu øll tey doyptu dóps­attest við tí nýggja navninum á. Hetta var óføra stuttligt at síggja. Tað var dúg­liga fotograferað, meðan doypingin stóð uppá. Geologurin hevði sett eina línu út av reyv­ini á skipinum fyri at vita, um hann kundi fáa nakað fiskaskapilsi á. Línan var av klønum jarntráði. Kl. 11 fyri middag kom ein tunur á línuna. Hann vá 28 kg. 18. november. Kl. 3 í morgun sigldu vit um linjuna. Ein hvalabátur sigldi tætt fram við okkum í dag. Har var dópur um­borð hjá teimum, tað sóu vit. Um kvøldið var ymiskur sportur á dekkinum. Kapprenning og at hoppa í posa. Tað var stuttligt at síggja. Aftur gerandisdagur 19. november varð arbeitt á dekkinum - serliga við sverar manillatrossar at hava klárar at binda hvalabátar við, tá ið teir komu á borði at fáa sær vatn og olju og aðra útgerð. Tað frættist í dag, at hinir trígg­ir hvalabátarnir vóru komnir til Dakar høvuðsstaðin í Senegal. 20. november kl. 8 um morgunin komu hvalabátarnir, sum fylgdust við okk­um, á borði at fáa sær vatn og olju og alla ta útgerð, sum tørvar, fyri at teir kundu byrja at skjóta hval. Maskinan var steðgað, og so komu teir "Am 5", "Am 1", og síðst "Am 2", sum vóru nøvnini á hvala­bátunum. Teir vóru ikki lidnir fyrr enn kl. 7,30 um kvøldið. Tá var aftur farið at sigla víðari. Meðan skipið lá stilt, var fult av haium (hávum) rundan um skipið. Hollendarar royndu at fiska teir. Teir fingu sjey. 21. november varð ymiskt arbeiði gjørt á dekkinum. Til dømis spleysan av ymiskum veirum og at gera ketur til at binda um stertin á hvalinum, tá hann blívur hálaður upp á dekkið. Herlon skrivaði í síni dagbók: Eg hevði føðingardag, roykti cigar. 22. november var ð dekkið ruddað fyri epla­kassar og aðra útgerð, sum lá á dekki­num. 23. november. Kl. 4 var boksikampur á dekkinum millum ein hollendara og Johan við Stein, Tórshavn. Johan var við yvirlutan. Síðan var togtogan mill­ um tvey hold av føroyingum uppá 4 mans hvørt móti hollendarum. Bæði tey føroysku holdini vunnu. Johan fekk eina barbermaskinu í premiu. Hini bæði hold­ ini fingu 50 sigarettir pr. mann. Sunnudagin 24. november var alt kvirt og friðarligt umborð. Um náttina var skipið vent aftur til ein hvalabát, sum lá við motorskaða. Hann var tikin upp á sleip, og so helt ferðin fram. 25. november var mesta arbeiði at rekja upp gamalt manilla til at beklæða veirarnar við, so teir ikki skuldu skam­ fílast. Skipið siglir níggju míl við einum hvala­báti upp á sleip. Veðrið er gott, men tað er kaldari nú, so nú fer eingin at sólbrennast meira. 26. november. Á middegi var báturin slept­ur leysur, sum vit hava sleipað. Hann var í ordan og vísti seg at ganga væl. 27. november var sama arbeiði gjørt á dekkinum sum vanligt. Tað var mest spleis­an av veiri, ruddan av dekkinum og annað. 29. november. Tað vísir seg soleiðis, sum vindurin altíð er vaksandi móti kvøld­ið, men hann dettur burtur aftur móti morgni, og um dagarnar er altíð gott veður. 30. november var arbeitt til kl. 1 um dagin. Tá eru hollendararnir vanir at hava “weekend”, og tað er tað sama her um­borð. Vit sóu ljósbíløt í kvøld, tey vóru góð. Sunnudagin 1. desember var veðrið av tí allarbesta. Ein hvalabátur fekk maskin­skaða, men tað var skjótt, teir fingu hann í ordan aftur. Eitt samfelag á havinum Hvalakókaríið Villem Barensz var ein risa fyritøka, nærmast ein flótandi býur. Undir arbeiðsdekkinum var umframt maskinrúmið ein stóra verksmiðja at tilvirka veidda hvalin. Umframt matgerð var eisini bakarí, klippistova, fleiri kanningarstovur, eitt sjúkrahús, mannað við lækna og sjúkrarøktara. Eisini var stórur handil umborð. Hannis legði merki til, hvussu nógv hollendararnir keyptu inn undir seg av klæðum. Tað høvdu teir eisini grund til, tí teir vóru nógvir, sum ikki áttu uppá kroppin, tá teir fóru úr Hollandi. Eisini var eitt blað við journalisti og myndatakara. Umframt at skriva til blaðið, góvu teir seinni út eina bók um alla hesa ferðina. Blaðið kom út reglu­ liga og var skrivað á hollendskum. Men vanliga var eisini ein partur av blað­ num skrivaður á norskum, kallað Det norske Hjørne, so norðmenn og før­oy­ ingar kundu fylgja við, hvat ið hendi úti í heimi. Her var eisini skrivað um leyst og fast, hvat ið hendi í samband við hvalaveiðuna. Tíðindini uttan frá komu frá fjarritaranum. Tað varð eisini hugsað um tað andaliga, tí var eisini ein hollendskur prestur við. Siðsøga Nakrir av manningini. V.f. Jóhannes Danielsen, Havn, Martin Hentze, Sandur, Bjarki Skaale, Havn, Torbjørn Joensen, Havn og Thomas Pauli Thomsen, Nólsoy