fríggjadagur 16. august 2019síða 25
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
FRÍGGJADAGUR 16. AUGUST 2019
SOSIALURIN 93
25
Komandi partur
Í komandi parti byrjar ein frásøgn hjá tí skjótt 92 ára gamla Evaldi
Johannesen í Fuglafirði. Hann hevur havt eitt hendingaríkt lív.
men tá teir skuldu fara út aftur til Nóls
oyar, brutu teir krumtapsaksilin so teir
noyddust at lata seg sleipað til Nólsoyar
av stórabáti.
...
Kl. 5 seinnapartin fóru vit við stórabáti til
Nólsoyar, og har var ferðin endað hjá okk
um fyri hesa ferð.
Hetta var endin á hesi áhugaverdu dag
bókini hjá Mikkjali. Um hann kann leggjast
afturat, at hann var framburðmaður á
fleiri økjum. Hann var við til at stovna ar
beiðsmannafelag í Nólsoy í 1940 og gjørdist
eisini formaður. Trupulleikin var bara
tann, at fremsti arbeiðsgevari í bygdini var
mammubeiggi hansara, Edvard Hansen.
Tíðindi úr Hollandi
Ein av manningini var Theodor Samuelsen,
seinni kendur sum kongaligur loðsur.
Hann var blivin so mikið væl við ein
hollendara, at hann í september 1948 fekk
eitt bræv frá einum av manningini, Hente
van der Lee. Hann var læknalesandi og
skrivaði heilt væl norskt. Hann lat sera
væl at føroyingunum, hann hevði verið
saman við og lat heilsa fleiri teirra, m.a.
Pollux, Villa, Nikkel, sum var úr Leirvík
og Absalon. Serliga lat hann heilsa Juleiv
Jacobsen úr Havn. Juleiv greiddi annars
frá í eini útvarpssending, at hann í Cape
Town var farin niður í maskinrúmið á ein
um skipi sum lá har, at síggja, hvussu har
sá út. Tá rennir hann seg í ein annan mann.
Teir koma í prát, tá vísir tað seg, at maðurin
er av Skála!
Hollendarin greiddi frá í brævinum,
at hann var blivin narraður av gentuni.
Men tað var kanska líka frægt ikki at vera
forlovaður, tá ið ein hevði fimm ár eftir at
lesa!
Theodor bleiv losur
Um Theodor Samuelsen kann annars
sigast, at hann var klaksvíkingur men kom
á ungum árum til Havnar, her hann tók
skiparaprógv.
Tíðliga var hann farin til skips, og hans
ara lívsstarv var á sjónum.
Tá ið norðmenn høvdu hvalabátar við
Áir var Theodor flaggskipari hjá teimum,
og hann gjørdist síðani kendur sum loðsur.
Sagt varð, at fáur var sum hann kendur
við Føroya strendur, og sum loðsur og sup
ercargo hevur hann væl og virðiliga ført
mong fremmanda skip millum havnirnar
í Føroyum.
Hann fekk eisini virðing frá hægsta
staði, tá ið hann frá kongi fekk enn tá tvær
“fortjenstmedaljur”. Theodor var sjálvsagdi
maðurin, sum kongaskipið hevði við sær,
tá ið vitjað var í Føroyum.
Theodor var eisini ein dyggur stuðul hjá
Sambandsflokkinum, og var hann javnan
valevni.
Theodor doyði í sínum starvi í 1961.
Hann var loðsur á einum hollendskum
skipi. Meðan teir lógu á Klaksvík datt
lossibummurin niður og rakti Theodor so
meint, at hann doyði. Hann bleiv bara 66
ára gamal.
Av stórhvalaveiðu í
fregnartænastu
Sum áður nevnt var ein av manningini
Tórbjørn Joensen, sonur tann kenda skó
makaran í Havn, Jóan Jakku, ættaður av
Viðareiði.
Poul Kamban greiðir frá, at Tórbjørn
flutti seinni til Danmarkar, har hann fekk
útbúgving sum fjarritari. Hann giftist við
danskari kvinnu. Sum fjarritari arbeiddi
hann í Grønlandi, og hann sigldi hjá DFDS í
sigling m.a. til Onglands og Suðuramerika.
Torbjørn var bæði musikalskur og hevði
gott “gehør”, hetta hevur uttan iva verið ein
fyrimunur sum fjarritari. Hann hevði eisini
góð evni fyri máli. Hetta gjørdi, at hann
kom at virka innan fregnartænastuna.
Hann fekk útbúgving í russiskum og
polskum í Danmark og í Washington.
Tey flestu árini virkaði hann í fregnar
tænastuni hjá løgregluni, men eitt skifti
undir kalda krígnum arbeiddi hann eisini
í fregnartænastuni hjá verjuni.
Tíverri kundi Tórbjørn ikki greiða
frá hesum sínum arbeiði, tí hann hevði
fullkomna tagnarskyldu. Men hann
kundi fortelja um síni upplivilsi í Suðurís
havinum. Tað dugdi hann so væl, at hann
seinni vann 3. premiu í eini skrivikapping.
Hann og Marius Kamban hildu fram við
sínum vinskapi á Willem Barendsz og teir
sóust ofta.
Um Willem Barendsz
Willem Barendsz helt fram sum hvala
móðurskip fram til 1955, tá ið bygt varð eitt
nýtt og størri skip til endamálið. Hann varð
seinni seldur til japanska hvalaídnaðin og
varð upphøgdur í 1966.
Hetta var søgan um hesa minniligu
hvalaveiðuferð. Takkað verður øllum sum
hava givið sítt íkast til, at henda frásøgn
bleiv sum umfatandi, sum hon bleiv.
Á manningarmyndini i 2. parti stendur nr.
19 at vera Hans Zachariassen í Hesti. Tað
skal vera Johan.
Hvalabátarnir hava skotið hesar hvalir frá
17. desember 1946 til 8. apríl 1947:
"Am.1" 55 bláhvalir, 45 finnhvalir, 2 spermar
"Am.2" 53 bláhvalir, 52 finnhvalir, 0 spermar
"Am.3" 79 bláhvalir, 84 finnhvalir, 8 spermar
"Am.4" 79 bláhvalir, 59 finnhvalir, 2 spermar
"Am.5" 30 bláhvalir, 26 finnhvalir, 0 spermar
"Am.6" 49 bláhvalir, 48 finnhvalir, 2 spermar
"Am 7" 15 bláhvalir, 18 finnhvalir, 1 spermar
"Am.8" 41 bláhvalir, 22 finnhvalir, 0 spermar
401 bláhvalir, 354 finnhvalir, 15 spermar
Tilsamans 770 hvalir.
Hartil koma 9 hvalir, sum eru slitnaðir frá skipinum av
óveðri og soknir ella horvnir í myrkri ella kavaroki.
Tilsamans 779 hvalir. Í minsta lagi 80.000 føt av lýsi.
Á veg inn í Amsterdam,
togaðir avsleipibáti.
Nógv fólk tók ímóti teimum í Amsterdam
Nú eru teir í Keypmannahavn. V.f. Aksel Tórgarð, sum las til prest, Viljálmur
Joensen, Johannes Heinesen, Martin Tórgarð og Óli Kristian Jacobsen.