hósdagur 12. september 2019síða 17

FRÍGGJADAGUR 13. SEPTEMBER 2019 SOSIALURIN 105 17 Vil fáa greiðu á fíggingina - Sum er hava kommunurnar bara persónsskattin. So um útreiðslurnar vaksa, er bara eitt stað at fara eftir pengunum, og tað er frá teimum, ið arbeiða. So onkursvegna er neyðugt at endurskoða hvussu kommunurnar verða fíggjaðar í framtíðini. Harímillum má støða takast til, um skattagrundarlagið skal breiðkast, sigur Eyðun Christiansen, stjóri í Kommunufelagnum HALLUR AV RANA HALLUR@SOSIALURIN.FO E itt løgtingsvalstríð kann vera ein ørkymlandi tíð hjá teimum, ið varða av før­oysku kommununum. Tí meðan politisku flokkarnir, ið stríð­ast við hvønn annan um at vinna álitið frá veljarunum, yv­ir­ bjóða hvønn annan við skatta­lætt­ um, frádráttum, dýrum íløgum og øðr­um vallyftum, er tað skjótt at rokna út, at tað er onkur, ið skal rinda gildið. Tað fekk Kommunufelagið at senda eina áheitan út undir val­ stríðnum, har heitt varð á polit­ isku flokkarnar, um at tá teir nú lov­aðu ymiskt, at tað bleiv lovað úr røttum kassa. - Kommunufelagið vil tí heita á politisku flokkarnar og val­ evni at vísa hesum ans og koma við heildarloysnum, sum taka hædd fyri bæði inntøkum og út­reiðslum, heldur enn bert at koma við uppskotum, sum minka um inntøkurnar og økja um út­ reiðsl­urnar hjá kommununum. At raðfesta grundarlagið und­an kommunukassunum er lítið virði­ ligt, skrivaði Komm­unu­felagið í ein­ari áheitan. Endurskoða fíggingina Valstríðið er av og samgongu­sam­ ráð­ingarnar eru byrjaðar, men áheit­anin hjá Kommunufelagnum stend­ur enn við, vísir Eyð­un Christiansen, stjóri í Komm­unu­ fel­agn­um, tá hann skal nevna hvørji mál felagið metir er neyð­ ugt at tríva í hjá eini komandi sam­gongu. - Í valstríðnum vóru vit úti og søgdu millum annað, at um man gevur skattalættar um­vegis kommunukassarnar, so má man á ein ella annan hátt end­ur­skoða fíggingina av komm­un­un­um og møguliga breiðka skatta­grund­ar­ lagið, sigur hann og leggur afturat. - Tað er bara blivið meira aktuelt eftir, at Búskaparráðið kom út við nýggjastu búskaparfrágreiðingini, har víst verður á hvussu nógvar útreiðslur verða knýttar at eldra­ øk­inum og heilsutænastum í fram­tíðini, tá vit verða so nógv fleiri eldri. Og um tað verður so sum Bú­ skap­arráðið vísir á, er neyðugt at endurskoða allan leistin fyri hvussu kommunurnar fíggja sítt virk­semi. - Sum er hava kommunurnar bara persónsskattin. So um út­ reiðsl­urnar vaksa, er bara eitt stað at fara eftir pengunum, og tað er frá teimum, ið ar­beiða. So onkursvegna er neyð­ugt at end­urskoða hvussu komm­un­ ur­nar verða fíggjaðar í fram­tíð­ ini. Harímillum má støða tak­ast til, um skattagrundarlagið skal breið­kast, sigur stjórin í Komm­ unu­felagn­um. Normering Eitt annað vallyfti, ið var frammi undir valstríðnum, og hevur bein­leiðis ávirkan á virksemið og fígg­ingina hjá kommununum, er møgu­leikin fyri áseta eitt minsta mark fyri normering innan eldra- og dagstovnaøkið. - Nakrir flokkar hava tosað um at áseta eitt minsta mark fyri normering innan eldraøkið og dagstovnaøkið. Hetta eru alt økir, ið eru kommunal, og sum eru undir ábyrgd av kommunum og komm­unustýrum. Tí mugu vit fáa greitt at vita, hvussu neyvt man ætlar at stýra teimum yvirtiknu mál­søkjunum úr løgtinginum, sig­ ur Eyðun Christiansen. At fleiri kommunur hava verið ónøgdar við tann leist, ið er brúkt­ ur til at veita kommununum fígg­ing í samband við eldraøkið, er eingin loyna, og vísir stjórin í Komm­unufelagnum eisini á hetta, sum nakað, sum má hyggjast nærri eftir. - Síðan er tað eldraøkið sum heild. Hvussu vil man fíggja tað? Tær inntøkur man fekk við fíggj­ ar­leistinum, tá økið bleiv lagt út til kommunurnar, sam­svar­ar ikki við tær útreiðslur, ið kommunurnar hava. Hetta er eitt av tí, ið vit ynskja verða endurskoða í hesum val­skeiðinum, sigur hann.