hósdagur 17. oktober 2019síða 6

FRÍGGJADAGUR 18. OKTOBER 2019 SOSIALURIN 120 6 7 ára gamli Richard Skaalum Magnusson av Argjum varð føddur við einum breki, sum vísti seg við, at oyrini og hoyrnin ikki vóru sum hjá flestu øðrum. Men við serligum hoyritóli hoyrir hann og er ikki serliga darvaður av brekinum FRANTS JENSEN FRANTS@SOSIALURIN.FO – Tá ið Richard varð føddur, vistu vit einki. Vit sóu, at oyrini ikki vóru sum hjá øðrum børnum. Vinstra oyrað er hálvt og høgra oyra er misformað. Oyralæknin kundi eisini staðfesta, at har vóru ong­ar oyralustir (oyragongir), sigur mamman, Halla Skaalum. Tað vísti seg, at Richard Skaal­ um Magnusson var føddur við tí, sum á fakmáli, verður kalla mikroti. Tað merkir, at oyrini eru ikki ment, sum tey skulu. Tað sjón­liga er, at vinstra oyra er bara hálvt. Tað eru fýra stig av mikroti, og Richard Skaalum Magnusson hevur triðja stig av mikroti. Hoyritól fest á høvdið Tá ið Richard var tríggjar mánaðir gamal, fóru tey til Danmark, har hann varð kannaður nærri. Hann fekk eitt serligt hoyritól, sum verð­ur fest tvørtur um høvdið. Hoyritólið vibererar og sendir ljóðbylgjur til innara oyra, og tað ger, at hann hoyrir. – Hoyritólið er hansara oyrur. Um Richard ikki hevur hoyritólið, so hoyrir hann næstan einki. Um hann ikki hevur hoyritólið uppiá, er neyðugt at rópa, vera tætt hjá og hava eygasamband við hann, fyri at hann skal hoyra nakað, sig­ur mamman. Tá ið nú sjey ára gamli argja­ drongurin skal undir brúsu, svimja ella sova, verður hoyritólið tikið av. Annars hevur hann tað altíð uppá. Nýggj hoyritól Fyri einum mánaði síðani fekk Richard í eini skurðviðgerð sett skrúvur inn oyrabeinið í høvdið. Nýggj, framkomin hoyritól verða eftir sett á skrúvurnar, og tað skal gera, at hann fer at hoyra enn betur. Hoyritólini verða heldur ikki so sjónligt, sum tey núverandi eru. Skurðviðgerðin varð gjørd í Før­oyum, og hann er næsti før­ oy­ingurin, ið hevur fingið hesa við­gerðina í Føroyum. – Vit fara til oyrnalæknan í næstu viku, og tá vænti eg, at hann fer at fáa nýggju hoyritólini. Nýggju hoyritólini eru ein lítil telda. Hann kann innstilla ljóðið, til dømis í mun til, hvar hann er. Tað er til dømis munur á, um hann er í eini ítróttarhøll, um tað er í eini skúlastovu ella teir bara eru tveir vinir saman. Eg vænti, at hann fer at hoyra enn betur og at nýggju hoyritólini fara at hjálpa honum enn meira í gerandisdegnum, at hann fer at hoyra reinari og ikki eitt sindur ullint, sigur Halla Skaal­ um. Stuðul á dagstovni At Richard Skaalum Magnusson hevur mikroti, hevur ávirkað ym­isk viðurskifti í gerandis­degn­ um. Millum annað hevði hann taliráðgeva, tá ið hann var í barna­ garði. – Hann gekk í Dagstovninum í Hoyvík. Í vøggustovuni vóru 10 børn, og fleiri vaksin rundan um hann. Tað gekk rímiliga væl. Men tá ið hann fór í barnagarð vóru tey 19 børn, og ikki so nógv vaksin um hann. Og vit vita, at børn í hasum aldrinum larma nógv, so har vóru ymiskar avbjóðingar, sigur Halla Skaalum. Tey søktu um eyka tímar, so at tey fingu eyka stuðul til hansara. Tað fingu tey. – Hann hevði ikki so góða út­ talu, tí hann hoyrdi ikki so væl. Tað hjálpti væl, at hann fekk tali­ráðgeva. Hann orkaði heldur ikki, um tað var nógvur larmur. Hann fekk av og á ilt í høvdið. Hann fekk eisini loyvi at sova eitt sindur eyka. Sernám var eisini inn í myndini. Onkuntíð fóru tey ein túr ella at svimja við honum. Hann fekk heldur ikki altíð við, tá ið felags boð vórðu søgd til børnini. Tá var gott at hava stuðul, sum dugdi at geva boð, so at hann fekk tað við, sigur Halla Skaalum. Mamman fór eisini niður í ar­ beiðstíð, frá 32 tímum til 25 tímar um vikuna, so at hann kundi sleppa fyrri heim enn onnur. – Tey á Dagstovninum í Hoyvík gjørdu nógv fyri at fáa tað at rigga, so at Richard hevði tað gott. Tað eru vit glað fyri. Vit hava ikki upp­ livað, at hann hevur verið argað­ur vegna hansara brek, sigur mamm­ an. Í 1. flokki Richard Skaalum Magnusson er nú farin í 1. flokk í Skúlanum á Fløtum. Hann gongur í Kongagøtu í Havn. – Eg gangi í 1.A. Vit eru 24 næm­ ingar í flokkinum, og sum oftast eru tveir lærarar í flokkinum. Tað eru fleiri gentur enn dreingir í flokkinum. Tað er stuttligt at vera í skúla, serliga tá ið vit síggja tekni­film, sigur Richard Skaalum Magnusson. Í skúlanum hevur hann ikki nakr­an stuðul. – Vit hava tosað við floks­ lær­aran og eisini greitt hinum for­eldrunum frá støðuni hjá Rich­ard. Fyri at hann skal fáa alt við, er neyðugt, at hann sær og er tætt hjá tí, sum tosar. Tí slepp­ur hann at sita fremst, so at hann sær læraran og fær alt við, og lærararnir vita eisini, at um onkur boð skulu gevast, so er neyðugt at hann fær boðini greitt. Hann sleppur eisini at fara út úr Um hann ikki hevur hoyritólið uppiá, er neyðugt at rópa, vera tætt hjá og hava eygasamband við hann, fyri at hann skal hoyra PERSÓNSØGA Bara hálvt vinstra oyra: HOYRITÓLIÐ ER HANSARA OYRU Halla Skaalum, mamma Richard Skaalum Magnusson. Mynd: Álvur Haraldsen