leygardagur 10. apríl 1999síða 5

Nr. 67 — 10. APRÍL 1999 AKI BERTHOLDSEN Tað er nógv. sum bendir á, at samráðingarnar verða harðar Men um tað aftur skal enda við verkfalli. er 6 møguligt at siga. Vilhelm M. Johannesen, formaður í Føroya Arbeiðs gevarafelag, er so smátt far- in at fyrireika seg til sátt- málasámráðingarnar = við Føroya Arbeiðarafelag við Ingeborg Vinther á odda. Allir sáttmálarnir ímillum arbeidarafeløgini og ar- beiðsgevararnir eru sagdir upp og teir fara úr gildi Dýra biðidag 30. apríl. Tað størsta arbeiðarafel- agið, Føroya Arbeiðarafel- ag, hevur enn ikki gjørt krøvini upp. Men i Sosialinum herfyri bodadi Ingeborg Vinther frá, at eitt lønarkrav uppá minni enn 10% kemur ikki uppá tal. Men Vilhelm M. Johann- esen heldur, at tað er lítið sannlíkt, at tað vinnur frama. Formaðurin í Føroya Ar- beiðsgevarafelag heldur, at tað er ikki eitt óvanligt ynski. Men eitt er, hvat mann vil hava, eitt annað er, hvat ber til. Ivaleyst heldur formað- urin í Føroya arbeiðarafelag ikki, at hetta er eitt óveruligt ynski. Men eg má viðganga. at eg uppfati ikki støðuna soleiðis, at tað ber til at hækka lønirnar nakað ser- ligt Minni enn 2-3% Vilhelm M. Johannesen sig ur, at kappingarførid hjá okkum er so avbera vána- ligt, at ráðini eru ikki til at hækka lønirnar nakað ser- ligt I Sosialinum herfyri for- taldi Bjarni Joensen, for- maður í búskaparráðnum, at lønarvøksturin í løndunum. vit kappast við, er eini 2- 3% um árið. Tvs, at verða lønarhækk- ingarar í Føroyum stórri enn tað, versnar okkara kapp- ingarførid mótvegis útland- inum. Hesum er formaðurin í Føroya Arbeiðsgevarafelag ikki samdur í. Lønarvøksturin í lond- unum, vit kappast vid, er minni enn so. Tad vil siga, at lønirnar i Føroyum kunnu ikki so frægt sum hækka so nógv. uttan at tað rakar kappingar- førid. Tad almenna verdur ikki grundarlagið Vanliga verður sagt, at sátt málarnir á almenna arbeiðs marknaðinum verða brúktir sum grundarlag undir sátt málunum, sum fara at verða gjørdir á privata arbeiðs- marknaðinum seinni Tvs, at endar såttmålin hjá Starvsmannafelagnum við eini lønarhækking uppá eini 7 %, sum alt talar fyri. eins og hjá øllum hinum fel øgunum, so fara hesir sátt málarnir at verða brúktir sum jarnbrot fyri at fáa sátt málarnar á privata arbeiðs marknaðinum á sama stødi Men Vilhelm Johannesen hevur ikki hug til at brúka sáttmálarnar á almenna ar beiðsmarknaðinum = sum grundarlag fyri samráðing- unum, sum hann og Inge- borg skulu undir um 14 dagar. Hann vil heldur brúka gongdina á almenna ar- beiðsmarknaðinum sum rædidømi. Tá vil hann heldur brúka teir sáttmálarnar, sum ar- beiðsgevarar á privata ar- beiðsmarknaðinum framm- anundan hava gjørt við ymisk feløg. - Vit hava gjørt fleiri sáttmálar. M.a. gjørdu vit ein sátt- mála við Føroya Handverk- arafelag, sum gevur teimum eina lønarhækking uppá umleið 1,5% um árið - men tað var enntá ein fýra ára sáttmáli. Aðrir sáttmálar, vit hava gjørt. eru á nøkunlunda sama stødi, við ymsum frá- vikum. Størsti sáttmálin, vit hava gjørt, var við Skipara- á navigatørfelagid, sum gav teimum 2% um árið í tvey ár - men tað skuldi ikki eitt oyra útgjaldast, tí alt er farið til pensjónir. Hann vísir á. at formað- urin í Skipara- & Navigatør- felagnum alment boðaði frå, hvussu himmals fegin hann var fyri sáttmálan. Formaðurin í Føroya Ar- beiðsgevarafelag sigur, at hann kundi heldur hugsa sær, at onkur av hesum sátt- málunum verður stoðið undir samráðingunum, sum nú verða við Føroya Ar- beiðarafelag. Tí meiri heldur hann ikki, at tað eru ráð til at hækka lønirnar, um kappingarførid ikki skal versna. Hava onki yvirskot Vilhelm M. Johannesen sig- ur, at sagt heilt stutt, er stød- an hjå føroyskum vinnu- lívið tann, at tað er onki yvirskot at hækka lønirnar við. —Alt tað føroyska vinnulivid, sum tað var, gav ikki meiri enn 600 milliónir í yvirskoti tilsamans. Av teimum mundi Før- oya Banki eiga helvtina einsamallur, tí hann hevði einar 300 milliónir í yvir- skoti. Sostatt gav alt annað vinnulív ikki meiri enn ein ar 300 milliónir í yvirskoti Og tað haldi eg. at Fiskavirking saktans kundi brúkt einsamalt til endur nýggingar av ymsum slag, tí bara tú hyggur inn á eitt av teirra virkjum, sæst týði- liga, hvussu hardliga til- trongt tað er vid endurnýgg- tíðindablaðið Roknar við hørðum dysti ímóti Ingeborg Formaðurin í Føroya Arbeiðsgevarafelag sigur, at vinnulívið hevur ikki ráð til nakra serliga lónarhækking, tí kappingarfórið er so vánaligt ingum og ábótum So hóast næstan alt vinnulív er farið á húsagang minst einaferð. ekur tað enn á knóunum. og er so útarm að. at tað klárar ikki at visa á eitt yvirskot sum er meiri enn 300 milliónir Og so skal leggjast aft urat, at árið í fjør var metár í allar mátar Vilhelm M. Johannesen sigur tað sigur meiri enn nokk um okkara kapping arføri. Vilhelm Johannesen sig ur, at eftir hansara tykki vis- ir stødan í vinnulivinum, at kreppan er yvirhøvur ikki avhæsad, og hann er yvir- høvur ikki samdur vid teim- um, sum siga, at tad er so stor framgongd i samfelag- num. Og fara vit at hækka lønirnar nakað nevnivert, fer tað at raka kappingar- førid. Og versnar okkara kappingarførid, verður av- leiðingin, at tað verða færri arbeiðspláss, tí tey bæði hanga neyvt saman Harðar samráðingar Vilhelm Johannesen sigur. at hann væntar, at samráð Ingarnar hesuferð verða narðar. Um tað endar við verkfalli, er ilt at siga. Men ann heldur, at tað er væl lugsandi Partarnir á arbeiðs marknaðinum eru blivnir merkiliga ágangandi. Tað er agt hart út, og tað er ikki nakar fyrimunur. Vilhelm Johannesen sig ur, at vanliga plaga „bara“ lónin at verða eftir, tá ið semingsmenninir = verða boðsendir. Men nú vísir tað seg, at semingsmenninir Skulu finna semjur í næstan øllum málum, og tað er ein stór broyting Hann sigur, at honum dámar betri, at partarnir tosa saman av og á alt sáttmála- skeiðið, og at teir fáa sam- ráðst seg fram til semju um -helst øll- men í hvussu so er tey allarflestu málini, áðr- Tórsgeta 16 Postboks 44 Vilhelm M. Johannesen sigur. at stóðan hjá førovskum vinnu lívið er tann, at tað er onki yvirskot at hækka lønirnar við enn tað er neyðugt hjá semingsmanninum at koma uppí Formaðurin i Føroya Ar beiðsgevarafelag sigur, at sjálvandi hevur tað ávirkað samráðingarnar, at tinglimir hækkaðu sína egnu løn beint uppundir samráðing arnar Tí tað verður brúkt í sam ráðingunum Eg sigi ikki, at lønin hjá tinglimum er ov høg nú Men vit mugu staðfesta. at tað var taktiskt óklókt at hækka tær so nógv beint nú. sigur Vilhelm Johannesen Nú tað kortini er TRYGD, ið ásetir prísirnar á føroysku tryggingunum, er lagað manni at tekna sínar tryggingar har. Soleiðis tryggjar ein sær, at prísirnir verða verandi rættir. Hevur tú goldið ov nógv, átti tú eisini at tekna nýggjar tryggingar hjá TRYGD Rættar tryggingar fyri rættan prís RYGD … eitt fet fremri 110 Tórshavn er Tel 31 16 77 Fax 31 72 11