leygardagur 5. juni 1999síða 17
‹ fyrra síða allar 36 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Flere ed
Manningin å bretskum
trolara i eini friløtu
sama år frá tveimum trol-
arum, sum løgdu inn á
Havnini á veg á marknað
undan Islandi, at teir
vænta sær 7.200 krónur
fyri veiðuna, og at teir
hava fiskað í 14 dagar.
Blaðið leggur aftrat, at
bert fá føroysk skip hava
fiskað fyri tað sama alt
árið. Beint undan jólum er
ein týskari á Havnini.
Nr. 104 — 5. JUNI 1999
Hann hevur roynt undir
Føroyum i tríggjar dagar,
og eisini hann væntar sær
7.200 krónur, tá hann fer
at selja í Hamburg.
Føroyskir pengamenn
høvdu ongan møguleika at
leggja í vaði. Ein nýggjur
trolari kostaði um aldar-
skiftið 100.000 krónur, og
har afturat kravdi hvor
túrur stórar fløgur til kol,
tidindablad
is, vidlikahald og trol-
greidir. Småmadurin hevdi
bert tann eina møguleikan
at fara i part vid figgind-
an. Ongin fann gull og
ongin spann gull. Tað vóru
ikki fiskimenn, sum fingu
ágóðan av ránsveiðuni, og
teir flestu mundu klára at
spandera tey súrt tjentu
oyruni millum túrar. Men
okkara landsmenn har
niðri sluppu burtur úr
naggatódnini, um ikki
annað. Og sjálvt um teir
sjálvsagt ongantíð vóru í
landi samstundis, so vóru
teir ofta so nógvir saman í
senn, at tað bar til at fara
upp á gólv og sláa ring, og
mangan gekk dansurin
lystiliga
Tá Sørvågs Andras.
Víka Rasmus og Jógvan í
Innistovu komu til Grims-
by veturin 1900-1901,
vóru har longu ein rúgva
av føroyskum fiskimonn
um, og fleiri komu
Summir búðu har, meðan
aðrir sigldu fast út frá
»ynum. Niclas í Sjúrðhúsi
og svágur hansara Eiðis
Jóan Pauli. Hans Mikal
já Heindrikki, bróður
Eiðis Jóan Paula. Jóhan í
Toftum, Jóan Frederik í
eynum, Anton i Vík, fyri
bert at nevna nakrar, sum
seinni vóru við til at
eggja lunnar undir før
oyskari trolaravinnu, og
sum vit finna aftur um-
borð á Lord Alfred Paget,
Atlantu, Dannebrog. trol
arum hjá Christian Even
sen og umborð á suðuroy-
artrolarunum 1920 árini
Umframt teir, sum búðu
meiri ella minni fast í
Grimsby, komu eisini ein
hópur av føroyingum í
stytri ella longri tíð
Summir við eini saltfisk -
alast, aðrir við eini last av
livandi fiski. Ella fyri at
keypa eina slupp. Eitt nú
var sørvingurin Harald hjá
Elsu meiri enn ein túr í
Grimsby árið 1900 við
dammsluppini Livings-
tone. Hesar túrar niðri
kom hann í hóslag við ein
foreldraleysan 9 ára gaml-
an smádrong, sum plagdi
Teir tóma
trolið
at halda til niðri við havn
arlagið. Harald og drong-
urin gjørdust vinmenn, og
endin var, at drongurin
kom vid Haraldi til Sør-
vågs. Eisini hann varð
skrivadur å manntalslistan,
tå fólkateljing var í 1901
Drongurin varð verandi i
Sørvåg!i í fleiri ár
Flatfiskastovn-
arnir minka
Millum føroyingarnar i
Grimsby vóru navnframir
skiparar og deksfólk av
øllum slag, trol-, linu-, og
snørismenn. Og allir vóru
teir spesialistar á einum
øki, har ongilskmenn for
måddu sær lítið. Teir vóru
allir uttan undantak ser
kønir í kynstrinum at
flekja og salta fisk. Og
slíkum fólki fór at vera
brúk fyri, nú bretar nærum
høvdu oytt allar tær kendu
leiðirnar fyri flatfisk og
vóru trýstir at umleggja
veiðimynstrið. Streymurin
av know-how, sum tað fór
at eita nógv ár seinni, var
ikki bert einvegis henda
vegin, men sum í hesum
føri eisini hin vegin
Longu í mai mánað
1900 skriva Fóringatíð
indi, at "Nógv av tí unga
mannfólkinum fer við
eingilsku trolarum, sum
geva flekingarmonnum
góða løn - 100 kr. un
mánaðin aftrat parti av
livur og rognum - Av teim
góðu vónum um saltfiska
prís verður nú saltað tann
fiskur, sum trawlarnir fyrr
tveittu fyri borð, so at
hann ikki skuldi taka upp
rúmið fyri fiski, ið heyði
meiri virði til at ísa."
Hesir menn kundu sum
onki manna bæði ein og
tveir trolarar, um tað ikki
var fyri tann eina spurn-
ingin, sum lá í buktini
Her var ongin maskinmað
ur millum teirra. Hetta var
eini 4-5 ár, áðrenn menn
fóru í holt við motordrivn
an útróður, og tvøroyral
PP
at
PA
sluppin Ingrid fekk motor
Føringatidindi skriva í
januar 1899 - ikki uttan
stoltleika - at nú eru 5
dampmaskinur í landinum
og nevna hvgrjar tær eru
Sleipistødirnar í Vest
manna og í Trongisvági
hava "dragimaskinur, sum
ganga við guvukraft og
umframt maskinurnar á
guvuskipunum, “Smiril"
og "Føringur”, er ein guy
umaskina í fabrikshúsi
num í Rættarå.”
Havið kring Føroyar og
sjógvurin millum oyg
arnar íddi av dampdri
um fórum. Her stima
aftur og fram
útlendsku trolar:
linubåtarnir, og ter
ikki bara bretsl
og ferðamanna
1
og úr Føroyun
og tey voru
Norsku hvalabátarnir «
danska kan
tað varð kalla
skipið Guldborgsund, sun
tó gjørdi lítlar skreytir
if
Grani, kom
03. Mest va
ur sum fz
onkuntíð va
skap Grani hex ði spæ
umborð. tá hann varð
keyptur, men tað fyrsta
teir gjørdu, áðrenn båturin
fór í drift, var at skraða
spælið úr honum og fáa
tað í land
Heimildir:
Feringatíðindi 1899, 1900
Fuglaframi 1899, 1901
Løgtingstidindi 1898
Dimmalætting 1898
Siglingarsøgan
Skjalasavnid
Gils Gudmundsson
Fogaraøldin 1.