leygardagur 14. august 1999síða 13

VN NR. 151 - 13. AUGUST 1999 tidindabladid SOS Við nýggjum Peugeot til talvkapping í Italia Hóast F. P. Goldney hevði hernaðarliga útbúgving og hevði arbeitt sum her- yvirmaður, royndist hann væl sum handilsmaður. Hann hevði fleiri sóluum- boð og gjørdist harafturat ein kendur bilasølumadur í Havn við merkjunum Peugeot, Hillman og Commer bussum og vørubilum Magnus Gunnarsson Francis Packenham Goldn- ey varð føddur í enska bý- num Dover tann 29. januar 1897. Hann kom higar við bretska hervaldinum sum obert loytnantur, og bleiv næstovasti í herdeildini í Føroyum. Hann var av off- iserfamilju, og eins og brød- ur hansara var hann eisini heryvirmaður. Utbúgving fekk hann á einum av kend- astu hermannaskulum í Bretlandi. EP. Goldney hevði verið nógv í Indiu áðrenn hann kom hendan- vegin, har hann bleiv skadd- ur og misti lutvist førleikan. Hann hevði stóran áhuga fyri indiskari mentan og á- trúnaði. Goldney steypið Goldney heyði lætt við at koma í samband við fólk, og kendi fólk víða hvar um heimin. Hann treivst væl millum føroyingar og í Havnar Telvingarfelag má hann metast sum ein rættu- ligur kapasitetur. Hann bleiv limur í felagnum stutt eftir at hann kom til Før- oya. Tann 5. Juni í 1943 gav Goldney felagnum eitt ferð- asteyp, ið varð nevnt "Gold- ney steypið". Kappingar vóru um steypið til desem- ber 1947, og varð tað Johan Pauli Hendriksen ið vann tað til ognar. I 25 ára minnisritinum hjá Havnar Telvingarfelag sæst, at Goldney væntaði at fara aftur til Onglands eftir kríggið. Arsveitslan hjá talvfalagnum tann 11. mars 1944 var samstundis ein frå- faringarveisla fyri Goldney, har Johan Pauli Hendriksen takkar honum fyri åhugan, hann hevur vist felagnum, og at Goldneysteypid hevur stimbrað åhugan í felag- num. I rødu sini sigur Gold- ney, at felagid hevur havt stóran tydning fyri hann. Hann takkar eisini Valde- mar Andreasen og hansara hjartagóðu systur, ið hava verið honum ein hollur stuðul. Systurin var Oleva, sum hann seinni giftist vid. Tann 2. April 1945 er Gold- ney enn ikki farin, tí for- maðurin, Tórarinn Evensen, takkar honum fyri tíðina og Sigur, at teir gjøgnum hann hava lært at virðismeta bret- ar frá teirra bestu síðum. Wood borðið og nýtt felagshús Goldney fekk bretska meistaratelvaran, Baruch Harold Wood, hendavegin eftir kríggið. Undir vitjan síni í Havn í 1946 gav B. H. Wood ein heiðursprís til føroysk telvingarfeløg at kappast um eftir nærri ásett- um reglum. Hetta var tað tiltikna = “Wood-borðið", sum tað síðani hevur verið nevnt. Eftir kríggið kannaði nevndin í Havnar Telving- arfelag møguleikan fyri at útvega felagnum egin hús. Goldney sýndi hesum royndum stóran ans, og í juni 1945 vendi hann sær til nevndina viðvíkjandi einum húsum Yviri við Strond, sum bretar høvdu bygt. Hann útvegaði felag- num húsini fyri 3000,- kr. Vóru húsini lýst til sølu, høvdu tey farið fyri mangt I 1946 vóru Francis Gold- ney og Knud Lambaa kosn- ir til heiðurslimir í Havnar Telvingarfelag. Aðrenn tað, í 1941, var Arthur Brend vorðin heiðurslimur. Tað sum Goldney fekst við, gekk hann uppí við lív og sál. Í enskum fótbolti helt hann við Dover, Portmouth og Grimsby. Skuldi til Føroyar, men endaði í Portugal Einaferð Francis Goldney var í Onglandi, keypti hann ein ferðaseðil til Føroyar. Tá Flogfarið kom vegin fram, vísti tað seg, at hann var komin til býin Faro í Al- garve í Portugal. Flogfel- agið hevði gjørt eitt mistak, og tók sær alla ábyrgdina av hendingini. Teir høvdu tikið feil av Faroe og Faro (úttalast faru), og hann fekk frítt uppihald á fínum gist- ingarhúsið og ferðaseðilin goldnan til føroyar. F. P.Goldney hevdi gott innlit i føroyska søgu. I bók- ini "Føroyar undir frium handli i 100 år”, sum Før- oya Landsstyri saman vid føroyskum handilsfeløgum gav ut i samband vid, at 100 år vóru liðin síðan Her er Martin Poulsen við í Italiu til eina talvkapp- ing. Aftanfyri síggja vit Peugeot 403 bilin, ið teir høvdu við. F.P.Goldney var giftur vid mostur til Martin, sum andaðist í 1970, 39 ára gamal Myndaeigari: Valdemar Poulsen Francis P.Goldney (1897-1987) kom higar við bretska hervaldinum sum oberst loytnantur í byrjanini av seinna heimsbardaga. Hann treivst so væl millum førovingar at hann varð verandi her einahandilin varð avtikin í 1856, skrivar hann tvær greinar á enskum. Onnur er ein samandråttur um før- oyska handilsmonopolið, har hann greiðir frá søgu- ligu gongdini frá 1200-tali- num fram til 1856. Hin er um tíðina frá tí at einahand- ilin bleiv tíkin av í 1856 fram til 1956. Bilasølan “Oleva og Francis Goldney" Francis Goldney giftist við Olevu Andreasen úr Gamla Danmark i Havn. Hus teirra vóru við Hoyviksvegin, nærhendis Kongaminnið, og vóru nevnd "Villa Dov- er” eftir heimbýi hansara. Eftir kríggið innflutti hann hessian beinleiðis úr Indiu, ið bleiv brúkt til fisk- apakning her hjá okkum. Eisini keypti Goldney í samstarv við Knud Lambaa, trolaran "Boyne" brúktan úr Onglandi. Hóast F. P. Goldney hevdi hernaðarliga útbúgving og hevði arbeitt sum heryvir- maður, royndist hann væl sum handilsmaður. Hann hevdi fleiri sóluumboð, um- framt at hann bleiv ein kendur bilasglumaður Bilasølan hjá Olevu og Francis Goldney seldi nógvar bilar, og tey skriva í einum brævi frá 10. novem- ber í 1965, at tey fyri 7 árum síðan, í 1958, fingu umboð fyri Peugeot frá Nordisk Karrosserifabrik A/S í Svendborg og umleið tvey ár seinni fingu tey umboð fyri Rootes Group frá Brit- ish Motor A/S í Keypmann- ahavn. Rootes Group var ein konsern í Onglandi sum gjørdi bilarnar: Humber, Sunbeam, Singer og Com- mer. Frá 1958 til 1965 høvdu tey selt yvir 80 bilar, harav teir 70 vóru Peugeot hýruvognar, nakrir Hillman persónbilar og Commer bussar og vørubilar. Myndaeigari: Valdemar Poulsen Nýggjan Peugeot við til talvkappingar Tá Goldney saman við gðr- um fór av landinum til talv- kappingar, fekk hann sær ofta ein nýggjan Peugeot bil frá danska Peugeot umboð- num, og koyrdi niður til Sveits ella Italiu. Av tí at bilurin var nýggjur, koyrdi hann ongantíð ov skjótt, og fór ikki upp um 90 km/t, so hýruvognseigarin í Føroy- um skuldi fáa ein væl til- koyrdan bil. Hesir bilar høvdu grensunummarplát- ur, ið vóru skiftar út við føroyskar tå eigarin fekk bilin. Peugeot var ein nógv seldur hyruvognur í Føroy- um. Sera vælegnaðir vóru stationcar útgávurnar, við 3 rekkjum av setrum, sum øll vendu frameftir og vóru tí heilt nógv brúktir til rutu- bilar millum bygdir. Tey fyrstu árini høvdu tey sjálvi eykalutagoymsluna um hendi, men tað vísti seg at blíva ein ov stór arbeiðs- byrða fyri tey. Í 1965 yvir- tekur Auto Service hjá Óla Arge eykalutagoymsluna. Teir høvdu eisini avtalu um at gera eftirlit og tænastu- veitingar fyri kundarnar hjå Goldney. Tå Goldney gavst vid at selja bilar, yvirtók Auto Ser- vice søluna av Peugeot bil- unum í Føroyum. Francis Goldney andaðist 26. september 1987. 90 ára gamal, og konan, Oleva andaðist 20. november 1993, 84 ára gomul. Keldur: Axel Mortensen Signar Dalfoss Rubek Rubeksen Valdemar Poulsen Mogens H. Damkier Havnar Telvingarfelag 25 ára minnisrit S.Merkistein: Feroysk telving í 20. eld