fríggjadagur 20. august 1999síða 11

I ff NR. 156 - 20. AUGUST 1999 tíðindablaðið = jø når Náttúra og tøkni i i skålanum Føroya Skúlabókagrunnur hevur givið út fyrstu lærubókina til nýggju lærugreinina Náttúra og Tókni EIRIKUR LINDEDNSKOV Í nýggju fólkaskúlalógini, sum kom í gildi 1. august 1998, er ásett, at frá 1. aug- ust 1999 verður undirvíst í nýggjari lærugrein í fólka- skúlanum, nevnd náttúru/ tøkni. I år byrja fjórðu flokk- amir nyggju lærugreinina. Komandi skulaår byrja fimtuflokkarnir lærugrein- ina og í 2001 byra sættu- flokkarnir. Føroya Skúlabókagrunn- ur hevur gjørt undirvísing- artilfar til frálæruna í trim- um pørtum: Grundbók, ar- beiðsbók til grundbókina og ein amboðskassi. Tað er Hallur Ellings- gaard, lærari í Oyndafirði, sum hevur lagt bókina til rættis, og tær mongu og hugvekjandi tekningarnar hevur Janus Dam Guttesen teknað. Bókin, sum er 72 síður, er í níggju pørtum. Tann fyrsti parturin er um náttúr- una, um smákykt á landi og í áum og vøtnum, um gróð- ur og dyraliv í fjøruni og um fuglar. Annars eru evn- ini luft, vatn, landalæara, el, ravmagn, måt, magnet og sansir. I formælinum til békina sigur Føroya Skúlabóka- grunnur, at undirvísingin í náttúr og tøkni tekur stødid í landafrødiligu, alis-/evna- frødiligu og livfrødiligu umstødunum í heimstað- num, í Føroyum og um heiminum. — Næmingarnir sklu læra um tøkniligu menningina, ið er ein sjålvsagdur partur í okkara gerandisdegi. Ætl- anin er, at næmingarnir við sínum forvitni - við eygleið- ingum, kanningum og royndum - skulu læra at skilja heimliga umhvørvid og duga at seta tað í økis- og alheimshøpi. Næmingarnir skulu í nátt- úru og tøkni læra sjálvir at kanna og gera royndir. Ætl- anin er, at arbeiði vð einum evni verður gjørt í smáum bólkum ella einstaklingav- rik við møguleika at skipa undirvísingina við stødi í fortreytunum hjá tí einstaka næminginum. Skal undir- vísingin við royndum fáa næmingin at skilja evnid, má gloppið millum tað, sum hann kennir frammanund- an, og tað nýggja ikki vera Ov stórt. Ein onnur treyt fyri at undirvísingin skal eydn- ast, er, at næmingurin kenn- ir málið við tí, sum hann skal læra, at hann fær frið og stundir at hugsa um tað, ið hann hevur lært, og at hann eisini fær høvi at royna nýggju vitanina sam- Eitt sindur um meturin: Tá ið fólk mátðu long strekki, mátaðu tey í mílum. Milin var ymisk í teim ymsu løndunum. Ein mil í Róm- verjaríkinum var 1000 fet. 1000 eitur mille á látínskum, og haðani er orðið míl komið. Ein tílik míl er 1,609 km. Í Danmark var ein míl tann longdin, sum maður gekk í ein tíma. Hendan mílin er 7,532 km. Førovingar brúktu fjórð- ingar. Ein fjórðingur er 1,852 km, ið er tað sama sum ein sjómíl. I 1799 gjørdu frans- menn av, at teir skuldu brúka sjálva Jórðina sum mát. Teir mát aðu, hvussu langt er úr norðpólinum í miðkring og býttu alt strekkið í 10 milliónir. 1/ 10.000.000 skuldi so verða I metur. Frans- menn sjálvir fóru at brúka hetta mátið um 1840. Seinni fóru fleiri og fleiri lond at brúka hetta mátið, eindina 1 metur. f Ur bókini Náttúra og Tøkni 1 Hallur Ellingsgaard hevur lagt bókina til rættis, og Janus Cam Guttesen hevur gjørt hugvekjandi tekningarnar Mynd: Jón Ingi Ejdesgaard an við f“ lokkinum og lærar anum. — Tilfarið er skorið eftir hesum leisti, sigur Skúla- bókagrunnurin. Sagt verður eisini, at bøk- urnar og amboðskassin eru samskipað á tann hátt, at sama evni verður uppaftur- tikið fleiri ferðir. Tí skal næmingurin íkki fara í dýpdina við hvørjum evni fyrstu ferð, ið evnið kem- Gå) hvort byggja á tað, ið hann frammanudan hevur lært. Undirvísingin kann eisini ganga frå ti itøkiliga til tað urtøkiliga - abstrakta. Tekstir og tekningar i békini venda sær til næm- ingin. Fyri hvørt evni er ætl- anin, at lærari og næmingar tosa saman um innihaldið og endamálið við und- irvísingini og somu- leiðis, hvat annað til- far skal nýtast aftur at hesi bókini. eee KIA CLAURUS Skrås.: 16-04-98 ur fyri, men so Í /N p | Km.: 11.900 NR Prisur: 126.600 Garanti: FORD KA Skrås.: 17-03-97 Km.: 30.000 Prisur: 78.000 Garanti:* TOYOTA HIACE 24 D langur Km.: 68.000 Garanti:** TTT Skrás.: 12-06-97 | Prísur: 156.600 ' BAÐ OPEL CORSA 1.4 REYNI SIL TOYOTA AVENSIS TOYOTA COROLLA SOL PLUS AUT. 1,6 LUNA L/B Skrás.: 12-08-98 Skrás.: 16-09-98 Km.: 11.500 Km.: 30.000 Prísur: 208.600 Prísur: 148.600 Garanti:" Garanti:” TOYOTA. TOYOTA CARINA STARLET 1.3 XLI 1.6 XLI L/B Skrås.: 16-07-96 Skrås.: 02-10-96 Km.: 38.000 Km.: 40.000 Prísur: 78.600 Prísur: 142 600 Garanti" Garanti: TOYOTA. TOYOTA CARINA COROLLA 1.6 XLI 1.3 TERRA Skrås.: 29-05-95 Skrås.: 09-10-97 Km.: 41.000 Km.: 19..000 Á lr" Prísur: 119.600 hs Garanti" ' AAA AA AA AAA AAA AAA AAA TOYOTA NISSAN PRIMERA COROLLA 2.0 SLX 1.3 XL/XLI Skrås.: 07-06-95 Skrås.: 05-04-89 Km.: 92.000 Km.: 200.000 Synadur: 15-09-97 Sýnaður: 10-08-99 Prisur: 128.600 Prisur: 45.600 Garanti: F FORD ESCORT FORD FIESTA 1. 3 1.8 DIESEL Skrås.: 13-02-96 Skrås.: 11-05-95 Km.: 9.000 Km.: 93.000 Prisur: 86.600 Synadur: 18-09-97 Garanti:* Prísur: 96.600 Garanti:* 28-04-98 Km.: 19.000 Prísur: 105.600 Garanti;* OPEL Skrás.: Km.:8 Prísur: CORSA 1.2 18-09-98 300 105.600 Garanti:* VØRUVOGNAR i TOYOTA ' NISSAN | HILUX ' KING VAN | EXTRA CAB | Skrås.: 01-10-95 4X4 Km.: 68.000 | Skrás.: 08-05-96 | Sýnaður: 17-06-98 Km.: 66.000 Prísur: 112.600 Prísur: 136.600 Garanti:* | Garanti;* * Brúktir bílar yvir 75.000 kr verða seldir við BRÚKTBILAVÁTTAN ” TOYOTA bilar hava 3 ára garanti frá fyrsta skrás.dato Vegurin Langi-180 Hoyvik-Tif. 313040