leygardagur 28. august 1999síða 13

NR. 162 - 28. AUGUST 1999 tíðindablaðið SOS'2 Tr 13 Nú Kemur tað til ska rpskeringar um lýnarsáttmálan: Handverkarar fara at nokta at arbeiða yvir Eftir sáttmálanum skal lónin fyri yvirtíð lækka 5%, frá I. oktober, men tað fer Landsfelag Handverkaranna ikki at góðtaka AKI BERTHOLDSEN Ongi tekin eru til, at 6 semjan um lønarsåttmålan hjå handverkarunum er far- in at linka. Tvørturim6ti er lagt upp til uppgerð ímillum hand- verkarar og meistarar 1. ok- tober. Ti eftir såttmålanum skal lønin fyri teir fyrstu yvir- tidina lækka 5% tann fyrsta oktober i år. Sum er, skulu 40% leggj- ast afturat timalønini fyri teir fyrstu yvirtimarnar frå klokkan 17 til klokkan 21. Men eftir fyra åra sått- málanum, sum varð gjørdur imillum Føroya handverk- arafelag og Føroya Hand- verksmeistarafelag, skal gjaldið fyri teir fyrstu yvir- tímarnar frá klokkan 17 til 21 lækka niður í 35% aft- urat timalønini frá 1. ok- tober at rokna. Men hetta fara ikki allir handverkarar at góðtaka. Tí Landsfelag Handverk- aranna ger greitt, at teirra Handverkarar fara heldur at nokta at arbeiða yvir, heldur enn at teir fara at selja sína fritid biligari, enn teir gera nú. Sostatt er lagt upp til uppgerð ímillum landsfelag Hand- verkaranna og Føroya Handverksmeistarafelag. Savnsmynd limir fara ikki at góðtaka, at yvirtíðargjaldið fer at lækka. Eyðfinn Petersen, sum er talsmaður hjá Landsfelag Handverkaranna, sigur, at teir fara ikki at góðtaka at selja sína frítíð bíligari enn gjørt verður nú. - Tí fara vit heldur at nokta handverkarum at ar- beiða yvir fyri minni enn 40% afturat lønini fyri teir fyrstu yvirtímarnar, sigur hann. Góðtaka ikki sáttmálan Eyðfinn Petersen er eisini formaður í Havnar Hand- verkarafelag. Og hann sigur, at bæði Havnar handverkarafelag, og hini bæði felggini í Landsfelagi Handverkar- anna, tey eru Vágs Hand- verkarafelag og Tvøroyrar Handverkarafelag, vilja verða leys av tí fýra ára sátt- málanum, sum varð gjørdur ímillum Føroya Handverk- arafelag og Føroya Hand- verksmeistarafelag i 1997 og sum ikki gongur út fyrr- enn 1. oktober 2001. Eyðfinn Petersen sigur, at sáttmálin varð gjørdur i ill- varni, tí m.a. gjørdi Havnar handverkarafelag greitt, áðrenn sáttmálin varð gjørdur, at tað vildi ikki verða umfatað av honum, men vildi sjálvt sleppa at samráðast um nýggjan sátt- mála. Síðani hevur Landsfelag- ið togast við at verða leyst av sáttmálanum, men enn hevur tað ikki eydnast. M.a. hevur felagið arbeitt við at leggja sak. Men tað málið er fyribils lagt á hyllina, tí síðpani nýggj leiðsla er komin í Før- oya Handverkarafelag, eru tey bæði meginfeløgini aft- ur farin at nærkast hvørjum øðrum. Eitt úrslit av tí er, at nú eru Landsfelagið og Føroya Handverkarafelag farin at samráðast um at loysa tví- dráttin ímillum bæði feløg- ini. Og ímeðan tær samráð- ingarnar eru, vil Eyðfinn Petersen ikki greiða frá, hvussu tær ganga, ella akkurát, hvat samráðst verður um. Men hann avdúkar so mikið, sum at tað m.a verður samráðast um at fáa Føroya Handverkarafelag at leggja sáttmálan fyri gerðarrætt fyri at fáa staðfest, hvønn hann er galdandi fyri Hann sigur, at ongar regl- ur eru um, hvussu ósemjur ímillum lokalfeløgini og Føroya Handverkarafelag skulu loysast og ti kann Havnar handverkarafelag ikki sjålvt fara i gerdarrætt - Men eydnast tad ikki, fara vit vidari vid målinum, soleidis, sum vit uppruna- liga ætladu Tys, at vit leggja sak fyri at sleppa leys av sáttmál anum, leggur hann afturat Fáa onki gjørt Nú hava meistararnir bjóða sær til at hækka lønirnar mitt í sáttmálaskeiðnum Men í Sosialinum ígjár segði stjórin í landsins stórsta handverkara ar- beiðsplássi, Gunnar Mohr á Skipasmiðjuni, at tey høvdu ikki tikið stóðu til um tey fóru at fylgja áheitanini frá meistarafelagnum um at hækka lønirnar? - Fer skipasmiðjan ikki at fylgja áheitanini frá Handverksmeistarafelag- num um at hækka lønirnar |. oktober, fáa vit ikki gjørt nakað við tað. Vit kunnu bara vísa á. at vit halda, at tað er logið, at meistarar tvíhalda um sáttmálan, tí tá ið teir bjóða okkum meiri í løn mitt í sáttmálaskeiðnum, má tað vera besta prógvið um, at teir sjálvir halda, at sáttmál- in er eitt stórt mistak — Men vit fara so ikki nið- ur í løn og fara ti at nokta okkara limum at arbeiða yvir fyri minni enn 40% aft- urat timalønini, sigur Eyð- finn Petersen Á Utróðrarmenn vilja hava betri inntøkutryg AKI BERTHOLDSEN Útróðrarmenn eru aftur farnir at ressast við króvum um betri sømdir frå ti al- menna. Landsfelag Vinnurekandi Utróðrarmanna hevur havt aðalfund og har varð stung- ið út í kortið, hvat felagið skal arbeiða við komandi ár. Og eftir tí at dóma, fær nevndin í útróðrarfelagnum og landsstýrismaðurin í fiskivinnumálum ikki so lítið við hvønn annan at gera í komandi tíðum. Essa Petersen, formaður í felagnum sigur, at eitt mál, sum felagið fer at gera nógv við, er at krevja betri inntøkutrygd frá tí almenna. --Okkara innntøkutrygd er heilt afturútsigld afturímóti inntøkutrygdini hjá fiski- monnum. — Fiskimenn fáa yvir 19.000 krónur um mánaðin í inntøkutrygd. Hann vísir eisini á, at inn- tøkutrygdin hjá fiskimonn- um verður roknað fyri hvønn túr sær. — Tvs, at ein fiskimadur kann vera ein lodnutúr og fåa 20-30.000 uppå eina viku, og kortini fåa fulla inntøkutrygd fyri triggjar vikur, um hann fer við gðr- um báti, sum onki fiskar. — Men vit útróðrarmenn fáa bara 8.200 krónur mán- aðarligum minstavinningi. Essa Petersen sigur, at hann dugir ikki at síggja nakra orsøk til, at so stórur munur skal vera á inntøku- trygdini hjá hesum báðum sløgunum av fiskimonnum. Essa Petersen sigur, at Landsfelag Vinnurekandi útróðrarmanna ætlar sær at tosa vid Jørgen Niclasen, fiskimálaráðharra um hesi viðurskifti. — Tað líkist ongum, at tað skal vera so stórur munur á. Inntøkutrygdin hjá út- róðrarmonnum má í hvussu so er upp á einar 14.000 krónur um mánaðin, sigur Essa Petersen Vilja hava persónligar fiskidagar Men tað eru eisini onnur viðurskifti, sum útróðrarfel- agið ætlar at umrøda við fiskimálaráðharran. Formaðurin í felagnum sigur m.a., at tað er ógvuliga umráðandi, at eisini teir, sum hava útróður til høv- uðsvinnu við bátum undir 15 tons fáa persónligar fiskidagar. --Sum er, hava vit felags fiskidagar, saman við teim- um, sum hava útróður til hjávinnu og stuttleikafisk- arum. Av tí sama hava vit yvirhøvur onki tamarhald á støduni. Tí sum er, eigur landið dagarnar, og kunnu geva einum partrolara teir, uttan at vit fáa gjørt nakað við tað. Fiskidagarnir hava onki virði, tå ið vit ikki eiga teir sjålvir. Hugsa tit í hesum sam- bandi um at sleppa at keypa og selja dagar á - Nei, tað er ikki hetta, vit hugsa um, men tað er sjálvandi ein partur av fiski- vinnuni nú á døgum. Vit eru framvegis hart ímóti, at tað skal bera til at keypa og selja fiskidagar, men hetta er nakað, sum landsins stýri hevur kroyst niðuryvir okkum og so gerst onki uttan at fylgja við. Somuleiðis vilja útróðrar- menn sleppa undan skip- anini, sum nú er, at teir skulu noyðast at søkja um fiskidagar hvørt år. — Nú noyðast vit at søkja um fiskidagar hvørt år. Tå 10 vit so hava søkt, skal mål- ið kannast hjá toll og skatt at vita, um vit hava for- vunnið meiri enn 20.000 krónur í eitt hálvár frá oðr- um enn útróðuri. Og ikki fyrrenn tað er staðfest, at vit ikki hava tað, kunnu vit fáa fiskiloyvið. Essa Petersen sigur, at vit mugu sleppa av við slíkan órætt, tí tað kunnu verða ymisk viðurskifti sum gera, at tað ikki ber til at rógva út við smábátum ávísar tíðir, og tá er neyðugt at fáa onkra aðra inntøku Tað er Orættvist, at bara vit, skulu kannast fyri eyka- inntøku, tí tað eru so mong. sum hava eykainntøkur um- framt tað vanliga arbeiði ikki minst løgtingslimir sjálvir. Essa Petersen sigur, at Jørgen Niclasen hevur mangan víst seg at hava for- stáilsi fyri viðurskiftunum hjá fiski- og útróðrarmonn- um. Og hann vónar, at hann eisini í hesum málum fer at visa sama forstailsi mótveg- is útróðrarmonnum, sum undanmaður hansara, John Petersen ofta vísti. Umframt Essa Petersen, siga hesir í nevndini í Landsfelag Vinnurekandi Utr6drarmanna: Kjartan Jo- hannesen å Sandi, Bjørn Due Hansen i Havn, Bjørn Bjarnason i Søldafirdi og Heri Danielsen i Porkeri.