fríggjadagur 1. oktober 1999síða 6

6 tíðindablaðið S082; Nr. 186 "1. Oktober 1999 Ordabokin teldutøk Tann 14, juli i fjør kom Móðurmálsorðabókin út. Nú er hon eisini teldutøk og Inn í tøknifrødina Vegna ritstjórnina beyð Jógvan í Lon Jacobsen vælkomin á samkomuni í Nóatúni mikudagin fæst á fløgu. Fólkini aftanfyri bók og fløgu fegnast um stigið inn í tøknifrødina, ið ivaleyst verður mongum munadyggur stuðul DAGFINN OLSEN IK Og fæs øge } ' på k kk } beið } } } H : K o MOS € 1 KK Q en K ert an e i ) ikki Á st 5 ) S rsaka0 SC S JOKI S in nst g ts Abe y 1 M kk Jógvan í Lon segði vegna tey. ið arbeitt hava við orða bókini, at tey fegnast um nú at hava tikið stigið inn í tøknifrødina. Tað hann visti, so er hetta fyrsta foroyska orðabók á fløgu Petur Zachariassen. ið r verkstjóri og teldufroði igur stuðul í orðabóka beiðinum, vísti síðani. VUSSI eldutøka útgávan rkao Hann gav Jógvani í Lon rætt i, at hetta helst er fyrst yska orðabókin í KO ØK Jus Issen Pe egði fløguna i teld L e visti, hvussu farast SKul n tå teldutøka ro verdur løgd inn e Loyniorð er við er við allan vegin - á føroyskum - so ein nn neyvan fara skeivur í Telduútgár ri 1 1 1,4 an er bert til stakteldur. ikki net. Tó kann t.d. ein fyritøka Cegingin fløguna á fleiri teldúum MYNDIR: JENS KRISTIAN VANG Jógvan Andrias seinkaður Fløgan við Jógvan Andrias Joensen er seinkað. Fløgan átti at verið komin, men ymsir trupulleikar hava gjórt, at útgávan er seinkað DAGFINN OLSEN Nú eru eini 14 dagar síðani, at Jógvan Andrias og norsk/føroyska tónleikamanning hansara ferðaðist í Føroyum i samabndi við, at fløga við løgum hjá Jógvan Andriasi var á veg. Konsertirnar vóru væl fagnaðar og løg vóru eisini spæld í Utvarpinum. Men enn er fløgan ikki komin. Orsøkin er, at ymsir trupulleikar hava stungið seg upp við húsanum. Jógvan býr í Noreg og ar- beitt verður við at fáa kon- floguna við orðabókini í telduna, meðan Jógvan l Lon Jacobsen spentur geir við faast við skrivligt avrik dagliga ella heima við hús mongum ið Limirnir í ritstjørnini vóru á samkomuni mikudagin og fyledu áhugað við, tá greitt varð frá møguleikunum við at hava orðabók a flogu. Frá vinstru Jóhan Hendrik W. Poulsen, Marjun Simonsen og Anfinnur Johansen sertir á beinini har, ið m.a. Norsk/Færøsk lag skipar fyri í Oslo, men áhugi er eisini í Tromsø, har norsku tónleikararnir búgva og skrivað hevur verið um Petur Zachariassen setir Fari vegna Setrið, Føroya málsdeildina, Fróðskaparfel agið og ritstjórnina at bjóða tykkum at vera vælkomin til henda tíðindafundin í sam- bandi við at orðabókin er komin út á fløgu. 24. juli í fjør varð nógv gjørt burturúr. tá orðabókin kom út, men vit halda, at neyðugt er eisini at gera vart við, at vit við hesi teldutøku útgávu hava tikið stigið inn í tøknifrødina á ordabokaøkinum. Hetta er fyrsta føroyska orðabók á fløgu yvirhøvur. Og tað halda Vit er vert at gera vart við Móðurmálsorðabókin er nú teldutøk, og nú kunnu fólk keypa móðurmálsorðabóxina á teldufløgu. Vit her á Setrinum, á Før oyamálsdeildini, í Fróðskap arfelagnum og í ritstjórnini eru fegin um at bjóða til tíð indafundar og sýna teldufløg una fram her í dag. Hetta hendir samstundis sum vit í kvold fara undir tiltakið granskingardagar á Fróð skaparsetrinum. Hvat kann so ein teldutøk útgáva, sum pappírsútgávan ikki kann? Jú, tað eru nógvir fyrimunir við eini slíkari teldutøkari orðabók. Hon er Sjálvandi ætlað at arbeiða við á teldu, og ein slík útgáva er eyðvitað gjørd, tí at teldan er eitt so týðandi og neyðugt arbeiðsamboð í gerandis degnum hjá flestøllum. Fløg an verður løgd inn á harð diskin í telduni eina ferð. og so er hon har Samanborið við pappírs utgåvuna kann teldufløguni nogv meir. Hon gevur nak rar møguleikar, sum brúk-ar in annars ikki hevur við at leita í eini vanligari orðabók Til ber at leita gjøgnum alla orðabókina upp á ymiskar mátar, sum ikki eru møguligir í pappírsútgávuni. Ein tann størsti Ífyrimunurin er, at brúkarin sleppur frá at fara úr telduni og blaða upp á eina av teimum umleið 1400 síð unum 1 pappírsorðabókini Til ber á teldufløguni at sláa upp í orðabókini frá tekstvið gerðarforritum. so á tann hátt er tað nógv skjótari og høe ligari at hana enn at skula slåa upp í eini vanlig Moguliet e nyta I ari orðabók reis int at slåa einstøk orð upp ens og at lena etur orðum. ordapørtum og setningun inni í eini ordabokarerein Sum dømi kann nevnast. at tú hevur møguleika at leita eftir øllum teimum orðum. sum hava td. bátur sum seinnalið. Tú kanst kanna eftir, hvussu nógv orð eru markað sum bíbliuorð ella løgfrødiord o.s.fr. Tú kanst kanna eftir, t.d. hvussu nógv orð eru serstøk fyri sumbiar mál og fáa ein lista við teim um orðunum. Tú kanst t.d kanna, um nakar merking armunur er, hvussu orðini kona og kvinna verða nýtt í samansetingum. Høvi er eis ini í einum glugga at gera sínar egnu viðmerkingar til orðabókina, rættingar o.a... sum tú sjálvur heldur vera neyðugar. Tú kanst gera tínar egnu privatu orðalistar við at sýla upp á ymiskar mátar Tínar egnu viðmerkingar verða lagdur afturat sum ískoyti til títt egna eintak av fløguni, annars er greinin púra óbroytt. Tað ber ikki til at broyta nakað í sjálvari orðabókini. Hetta er ikki eitt ritstjórnartorrit, men ein van lig elektronisk orðabók Orðabókin hevur upplýs ingar um bendingar. Hesar upplýsingar liggja í einum upplyftum tali beint aftan fyri ordaflokkin, og bendir tú vís an á hetta tal og klikkir á, fær tú bendingarupplýsingarnar fram á skíggjan. Hevur tú orðið fjall á skiggjanum, stendur eitt 10-tal aftan fyri ordaflokkin, og klikkir tú á 10-talid fært tú orðið fall fram á skíggjan. soleiðis fært tú at vita, at orðið fjall bendist ein sog fall. Til ber bæði at stórra og minka stavirnar á skíggjanum. og hjá sjónveik um fólki kann tað vera ein stór hjálp at hava tann møgu leikan. Møguleiki er fyir at hava meira enn eina orðabók frammi á skíggjanum í senn, tú kanst hava tær antin lodd rætt ella vatnrætt við síðuna hvør av aðrari. Aðrir hent leikar sum at klippa og avrita úr orðabókini inn í eitt tekst viðgerðarforrit eru eisini møguligir Feldutøka orðabókin hev ur sama innihald sum papp har er ein fólka rættskrivingar irsutgavan 1avnalisti, reglur og ein listi vid øllum Styttingum, sum nýttar verða í orðabókini eitt bendingarvvirlit yvir oll navnorð Og sum sagt er sagnorð. lýsingar orð 0.0. orð. sum verða bend Nýtsluleiðbeiningin og for mælið eru eisini við í teldu tóku útgávuni. Einasti inni haldsligi munurin millun pappirsutgavuna og ta teldu ngar myndir eru runi Av tekniskum krøvum et at nevna ein PC-sambærilig telda við 80386 ella hægri r 3.1/3.11 98NT fløgustød, og í minsta lagi skulu 9 MB vera tok á harð diskinum ella Windows 95 stýriskipan og ein Fløgan við Jógvan Andrias Joensen, Soleiðis saman, er seinkað, men kemur 8. oktober fløguna í lokalblødum har og åhugi er fyri konsertum. Fløgan hjá Jógvan Andr- iasi er nú sett at koma út i næstu viku, friggjadagin 8. oktober.