fríggjadagur 21. januar 2005síða 16

16 Nr. 14 - 19. januar 2005 – Tá eg lurti eftir sanginum hoyri eg ofta tey somu orðini aftur, sum eg kenni frá filmunum. Og tá tað eru tey somu orðini, so veit eg at tey betýða tað sama, líkamikið um tað er í filminum ella í sang- inum, sigur Tinna í Garði Patursson, sum gongur í 3. flokki í Velbastaðar skúla MÁLLÆRA Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Myndir: Jens Kr. Vang – Nei, tað úttalast ikki »oransj« á enskum, men tað eitur »órange«. Vit eru stødd í skúlanum í Velbastað. Tað er ein van- ligur hósdagur. Tey flestu skúlabørnini eru upptikin við annað, men trý teirra úr 3. flokki eru komin inn í eina av stovunum. Hesa løt- una stendur hvørki rokning, føroyskt ella kristni á skránni. Men enskt. Tey trý sita og blaða í eini enskari bók um djór og litir, har tey eftir førimuni royna at úttala tey ensku orðini. Tað liggur væl fyri, hóast tey fyrst skulu hava enskt sum lærugrein í 5. flokki, soleiðis sum lógin fyri- skrivar. Enskt er jú hvørki læru- grein fyri 3. flokk í Velba- staðar skúla ella nøkrum øðrum skúla. Ikki enn. Spurningurin er bara, hvussu leingi tað gongur til hetta gerst veruleiki fyri allar teir føroysku skúlanar. Í dag eru tvey tíðindafólk komin á gátt, fyri at tosa við »brúkaran« av eini ætlan hjá landsstýrismann- inum í mentamálum. Gong- ur sum hann ætlar, so verð- ur enskt kravd lærugrein í 3. flokki, tá farið verður í skúla eftir summarfrítíðina næsta ár. Nógvir politikkarar, skúlafólk og onnur skila- fólk hava gjørt viðmerking- ar til hesa ætlan. Men hvat siga tey, sum henda ætlanin kemur at raka? Tað hava vit spurt fýra næmingar úr Kirkjubø og Velbastað um. Og teirra meining er púra greið: – Vit vilja fegin læra enska málið, tí tað gevur okkum nógvar møguleikar í framtíðini. Uppá tann mát- an, kunnu vit tosa við øll fólk í verðini. – Og vit halda ikki, at tað fer at ganga út yvir undir- vísingina í føroyskum máli, sigur tey trý – Tinna í Garði Patursson, Rannvá Egholm, Egi Kárason Durhuus og Úlvhild Teitsdóttir. Gott at duga – Tað er gott at læra tað enska málið, heldur Tinna í Garði Patursson. Serliga um ein skal ferð- ast til onnur lond. Hon hev- ur sjálv verið uttanlanda í Danmark og Noregi, og hevur ikki enn havt brúk fyri at tosa enskt har. – Men eg haldi, at tað er gott at duga at tosa enskt allíkavæl, sigur hon. Sjálv heldur hon seg skilja enskt væl, og tað er ikki minst orsakað av teim- um filmunum, hon hevur sæð. Serliga teknifilmarnir eru henni til hjálp við mállæruni. – Eg hyggi eftir filminum nakrar ferðir, so byrji eg at skilja hvat tað handlar um. Eg lesi so tekstin, og uppá tann mátan læri eg at hoyra, hvat orðini merkja. – So aftaná eina tíð, veit eg at tað og tað orðið á enskum merkir tað og tað á føroyskum máli, sigur Tinna. Hon hevur eisini lurtað nógv eftir tónleiki, men hevur ikki nakran favoritt- sangara ella bólk, sum hon lurtar mest eftir. Hon lurtar eftir blandaðum tónleiki, og er hetta henni eisini til stóra hjálp at læra seg enskt. – Tá eg lurti eftir sangin- um hoyri eg ofta tey somu orðini aftur, sum eg kenni frá filmunum. Og tá tað eru tey somu orðini, so veit eg at tey betýða tað sama, líka- mikið um tað er í filminum – Skilji ikki alt! Nú er tøknin komin so væl ávegis, at ein við DVD kann hyggja eftir filmum uttan tekst. Ein kann haraftrat velja um ein vil hava undirtekstir á fleiri ymiskum málum, ella um ein ynskir at leikararnir skulu tosa eitt ávíst mál. Vit spurdu eisini børnini í Velbastaðar skúla, hvat tey gera um nú filmurin ikki hevur undirtekst og har leikararnir tosa enskt. Skilja tey nakað tá? Tinna: – Eg fái ikki alt við tá. Men er tað eitt orð, sum eg kanska havi gloymt, so minnist eg til tað, tá eg nú hoyri tað í filminum. Rannvá: – Eg dugi ofta at skilja út frá handlingini, hvat tað handlar um. Um onkur skeldast um okkurt, so veit eg hvat tey skeldast um, tí eg havi sæð hvat hendi áðrenn. Soleiðis kann eg vita, hvat tey skeldast um, hóast eg ikki altíð skilji tað sum tey siga. Egi: – Eg skilji ikki so nógv av tí, sum tey siga. Men um eg hyggi fleiri ferðir eftir filminum, so er tað betri. - Gott at kunna tosa við øll – Tað finnast nógvar bøkur á enskum. Og tær vil eg fegin sleppa at lesa, sigur Egi Kárason Durhuus, sum her longu hevur tikið forskot uppá