hósdagur 23. desember 1999síða 25

26 tidindabladid S Nr. 245 - 23. desember 1999 Moti jolum å Føroya Læraraskúla 1966 læraraskúlanæmingar búðu hjá Gertrud og Absalon Eysturoy við Gamla Kirkjugarð í Havn. Á tekningini útsýni yvir kirkjugarðiná Svínaryggi, Havnina og Nólsovarfjórð Aftur í ár hugleiðir Frits Johannesen, lærari í Fuglafirði, um tíðina, tá hann gekk á lærara- skúla í Havn. Í hesum seinasta partinum skrivar hann um tíðina í Havn fram til jóla 1966 Frits Johanne- sen skrivar og teknar Hetta vóru síðstu jól í høv- udsstadnum, áðrenn tú gjørd- ist lærari. Mangt rann í hugan frá farnari tíð, hvar miðdepilin í Føroya landi hevði goymt at tær í ár so mong. Leingi var at síggja fram til 1967, tá ið farið varð undir lesturin í 1962. Men skjótt gekk tíðin, tí tú vart so væl havdur og búði so væl. Ikki var Havnin nógv broytt hesi ár. Alt var næstan við tað sama. Tey somu fólkini fóru dartandi oman og niðan eftir Aarvegnum. Somu fólk stóðu við tað Káta Hornið kvold um kvold, tå ið veður var til tess, og somu fólk sótu á Kondittarrínum dag um dag og kvold um kvold. Læraraskúlanæmingarnir sótu her dagliga á Kondittarrínum og fingu sær ein duss. Serliga tey góðu lagkøkustykkini krassaðu væl og var hetta listimetið hjá havnarfólki og læraraskúlanæmingunum, sum vóru komnir av bygd. So munnbaran bita var ikki til at bekoma aðrastaðni. Hann var bert her, og her skuldi hann vera. Servitrisurnar vóru fryntligar og dámligar og gjørdu ikki mun á høgum og lágum. Í teirra eygum skuldi kundin hava tað , besta, um tað so var ein bygdadrongur, Andras í Norðadali ella Hornabóndin og skrivstovurotturnar, ið eisini høvdu sina dagligu gongd undir hesum bitum. 14. januar 1966 var einki und- antak. Dagurin var ein myrkur desemburdagur. Væl kundi tú verið hugtungur av hesum ljósi og myrkri, ið bardust um høv- uðsstaðin í desembur, men slapst inn á Kondittarríið ein dag ella tveir um vikuna, var hetta bót fyri sál og líkam. Tann síðsta jólaroyndin var komin upp undir land og ja, alt hevdi bara gingið upp á stás. Johanna Jensen og Sofus høvdu sitið vakt. Johanna var sum klipt úr eini enskari krimisøgu og stóð so stramm framman fyri okkum og Sofusi. Sofus var so mildur í ásjón, so Johanna Jensen mátti síggja eitt sindur strangari út, men var bara fryntlig hóast alt. Hon gekk upp í hetta vaktarhald við lív og sál og hugdi út yvir henda unga skara við myndugleika og einum Hitchcook egnabrái. Hon skim- aðist. Kanska metti hon um hvor, ið var tann mest óargalig av okkum — kanska var onkur av okkum eitt sindur knorlakendur, men 6høviskir vóru vit ikki , nei rætthugsandi læraraskúlanæm- ingar. Royndin leid upp undir endan. Johanna Jensen setti røddina upp á snið og kunngjørdi: „, Nú eru bert tríggir minuttir eftir, og tú kanst gera nógv í tríggjar minuttir.“ Og í Sofus læt: „Ja, tríggir minuttir.“ Eingin ivi var um, at Sofus hevdi longu gjørt sær fleiri tankar um hesar tríggj- ar minuttirnar. Hjá Sofusi lá alt í filisofiskum rendum Vit søgdu einki, men hildu hetta verða so sera skemtiligt: „. Tu kanst gera nógv í tríggjar minuttir!“ Ja, sanniliga kann nógv gerast í tríggjar minuttir. Russar ella amerikumenn kundu spreingja heimin í luftina eftir fáum minuttum, sigarglóðin hjá Hornabóndanum kundi kódnað eftir einari skammari stund, og Sofus kundi næstan koyra niðan í Hoydalar í tríggjar minuttir. Jú, Johanna hevði rætt, nógv kundi gerast í tríggjar minuttir, og Sofus kundi gerast skotin í Jo- hannu í tríggjar minuttir, ja, minni enn tað. Men bæði vóru í jólahýri, so teir tríggir minutt- irnir vóru bara eini boð úr einum tankatrigili frá tveimum fólkum, sum høvdu livað eitt heilt liv. Hjá teimum vóru tríggir minuttir nógv, tí tann styttra tíðin var eftir her á Guðs grónu jørð. Hjá okkum var hetta eitt lítið dism í tímaglasinum, vit høvdu lívið framman fyri okkum, og jólini vóru í hondum og tey skuldu vera lang í ár - tríggjar langar minuttir. - Nú mugu tit gera tykk- um til reiðar at lata uppgáv- unar til okkum. Johanna gekk sína hóv- ligu gongd millum borðini og segði nøkur orð við Sofus. Hon setti altíð fingraspíssarnar hvør móti øðrum. Ikki sum Påvin ger við flatari hond, men ein stílur, sum síggjast kann hjá fólki, ið hava myndugleika. Onkuntíð sært tú tó Pávan bert seta spissarnar leysliga hvor móti øðrum, men tað er sjáldan. Johanna Jensen var nógv tignar- ligari enn Pávin. Hon hevði rættan hugburð. Ohugsandi í hennara verð var at seta lógvar- nar so tætt hvor at øðrum. Nei, tað skuldi gerast við yndi, før- leika og tign. Johanna slepti fingrafestinum Frits Johannesen og aðrir tók uppgávurnar, sum um hon fangaði ein summarfuglar á eini kápukonu. Sofus gekk millum borðini og heintaði sín part, eins og hann fangaði síl undir einum áarbakka. Sofus hugsaði ikki so nógv um stíl. Hann var søgu- fróður og visti alt um rættan stíl. Tað hevði verið ov tungt hjá honum at fingið sær tann rætta „stílin“. Hann hevði blivið ødr- kymlaður, og kanska mist takið á sær sjálvum. Skuldi hann hava ein gotiskan stíl, rokokku stíl, ella skuldi tað verið ein reness- ancustílur ella ein hugburður úr Kvívík, sum hann skuldi borið? Tann stílfulla Johanna og tann stílleysi Sofus sótu væl um sátt, men kanska var hetta so, at tað var ein dámur yvir Sofusi, ein stílur, sum vit kundu rópt Sofusa stílur. Hvor veit? Annars var hetta honum so fjart, at tað nært ikki við sinnið og langt frá tí. Tá ið Johanna tók til orðanna, svaraði hann henni altíð í blíð- um orðum. Hann var altíð blíð- ur. Johanna mælti Sofust til at kvitta fyri, at alt var farið reglu- liga fram og tíðin var yvirhildin. Johanna stóð uppi yvir Sofusi við fingraspíssunum hvør móti øðrum, meðan Sofus skrivaði sítt kristna navn á uppgávurnar. Hetta var danskur stílur, ið varð skrivadur. Sofus fekk uppgávur- nar og helt: „. Hetta er løgið, at eg sjálvur skal kvitta fyri tað, ið eg sjálvur skal rætta?“ Jú, sært tú Sofus, er okkurt, sum tað ikki eigur at vera, so eru tað vit bæði, sum skulu standa til svars fyri misbrotið og gá- loysni. - Ja, rætt hevur tú: Commu'ne naufra'gium du“lce (felags mis- brot (skaði), er felags troyst.) Tit konufólk eru so krevjandi. Eg eri so sera glaður yvir, at eg ikki eri giftur. Tað høvdu verið nógv- ir langir tríggir minuttir heyði havt teg til konu! Johanna smíltist og Sofus smálæði „Tríggir minuttir, ja tríggir minuttir“ - elti okkum til vit komu niðan á kondittaríið. Vit vistu, hetta var síðsta jólaroynd- in, tú vart til á hesum skúla. Nógvir tríggir