fríggjadagur 4. februar 2005síða 10

10 Nr. 24 - 4. februar 2005 Fíggjarmálaráðið hevur í umbúnað at gera eina lógar- broyting, eftir at tað var staðfest, at undir núverandi lóg- gávu hevur Toll og Skatt ikki rætt til at krevja MVG frá útlendskum fylgisveinasjónvarpsfeløgum sum til dømis Canal Digital. Fíggjarmálaráðið arbeiðir altíð skjótt, tá tað handlar um, at onkur borgari ella okkurt felag skal gjalda meira. Spell at sama ráð ikki ger líka skjótt av, tá tað snýr seg sum at fáa meira smidligar skipanir í lag bæði fyri einstaklingar og vinnu her í Føroyum og ikki minst í samband við samhandil við útheimin. Hvar blíva til dømis lovaðu dupultskattasáttmálarnir av? Í tí aktuella málinum um MVG á fylgisveinasjón-varp hevur Fíggjarmálaráðið partvíst grein í sínum máli. Tað er sjálvandi órímiligt at fylgisveinasjón-varp gjøgnum Føroya Tele skal gjalda MVG, meðan ein útlendskur veitari skal sleppa undan. Men kanska kundi man brúkt eitt sindur meira hugflog enn bara at víðka MVG innkrevj- anina. Hvørji eru framtíðarperspektivini, um man vil krevja MVG av fylgisveinatænastum úr útlandinum? Tað digitala sjónvarpið verður um nøkur ár ikki bert undirhald, men kann potentielt gerast eitt samskiftistól, ið ikki hevur sæð sín líka fyrr. Hvussu við tænastum úr útlandinum yvir internetið? Um fylgisveinatænastur skulu gjalda MVG, so má vælsaktans eisini gjaldast MVG, skuldi ein føroysk fyritøka keypt sær ráðgeving, kunning ella aðrar tænastur yvir internetið. Hesar tænastur fara heldur ikki at fækka komandi árini, og áhugavert kundi verið at vitað, um Toll og Skatt skal MVG skráseta allan Silicon Valley fyri, at føroyingar kunnu gerast partur av tí globalu bygdini. Hvussu ætlar man sær at umsita hesa lóggávu, uttan at økja um starvfólkatalið ella áleggja føroyska skattgjald- arnum orímiligar skyldur? Hveði ikki verið nógv rættari at umhugsað, um loftvegis tænastur ikki áttu at verið frítiknar fyri MVG? Nógv verður tosað um, hvussu vit føroyingar skulu granska og hvussu KT vinnan kann gerast eitt alternativ til verandi vinnur. Um man innibyrgir føroyingar aftanfyri eina ørgrynnu av isolationistiskari lóggávu, ið byggir múrar millum Føroyar og útheimin, so er tosið um eina hátøkniliga framtíð bert tóm orð. Sporini styggja, tá tað kemur til lóggávu úr Fíggjar- málaráðnum. Kopiering av danskari - í summum førum ótíðarhóskandi danskari - lóggávu er vanligt. Lógirnar verða viðhvørt samtyktar, uttan at tað er gjøgnumhugsað, hvussu hesar lógir skulu umsitast. Broytingar í samtyktu lógunum til fyrimuns fyri borgarar ella feløg vísa seg nærum atlíð at verða sera trekar at fáa ígjøgnum. Hvørja trygd hava vit fyri, at ein víðkan av MVG innkrevjingini ikki er enn eitt stig skeiva vegin í einari MVG innkrevjingarskipan, ið er alt ov tung umsitingar- liga, sum er? Eigur henda samgonga, íroknað Fíggjar- málaráðharran, ikki í verki at vísa, at hon meinar nakað við føgru orðini um gransking og strategiskar ætlanir um heimsins fremsta samfelag innan tøkni? Er stundin ikki komin at tveita trongu skógvarnar burtur? DAGSINS MEINING Sosialurin Globaliseringin og Fíggjarmálaráðið VIÐMERKINGAR Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Fíggjarleiðari: Tóki Højgaard toki@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Teresa Jensen teresa@sosialurin.fo Hjørdis Gregersen hjordis@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo Edvard Joensen edvard@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Terji Nielsen terji@sosialurin.fo Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Eydna Skaale eydna@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Terji Nielsen terji@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Postsmoga 231 Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e-post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e-post: aki@sosialurin.fo e-post: dagfinn@sosialurin.fo Sosialurin í Vágum: 360 Sandavágur tel. 333820, 220507 fax 333720 e-post: edvard@sosialurin.fo e-post: vagar@sosialurin.fo Uppseting/prent: Uppseting: Føroyaprent Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.-frí. 8-16 Argjavegur 26, Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag-fríggjadag klokkan 1400 Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Týsdagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Mikudagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Hósdagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Leygardagsblaðið Frí. kl. 10 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39mm og rúmið millum teigarnar er 4mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blaðleiðsl- an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Innsent tilfar Av tí at vit fáa rættuliga nógv innsent tilfar sendandi – meira enn vit fáa í blaðið – hevur blaðleiðslan verið noydd at gjørt nakrar avmarkingar. Enn sum áður skal fult navn skal vera undir øllum innsendum greinum – annars verða tær ikki prentaðar. Harnæst tilskila vit okkum rætt til at ikki at taka við tilfar, sum eisini er sent øðrum bløðum ella hevur verið prentað aðrastaðni. Drúgvar greinar – greinar sum eru longri enn áleið 5.500 tekn, verða raðfestar lægri, og koma bert í blaðið, um pláss er fyri teimum. Tað er ein fyrimunur um vit fáa tilfarið umvegis teldupost ella á diskli. Helena Dam á Neystabø Javnaðarflokkurin Skjótt skulu øll limalondini í ES taka støðu til ta nýggju ES-grundlógini. Tá ið Danmark hevur sagt ja til hesa grundlóg merkir tað samstundis, at danskur sjálvsavgerðar- rættur verður fluttur úr Danmark og til ES. Uppi í hesum danska sjálvsav- gerðarrætti hongur sjálv- andi eisini føroyskur sjálvs- avgerðarrættur, tí ríkismál- ini verja, ríkisborgaraskap- ur, gjaldoyra, rættarmál og onnur mál verða flutt til ES, tá ið tann nýggja grundlógin kemur í gildi. Í løtuni hava okkara fólkatingsumboð beinleiðis ávirkan á ta viðgerð, sum fer fram í Fólkatinginum, tá ið ES-grundlógin og før- oysku ríkismálini og uttan- ríkismálini koma til við- gerðar har. Ongantíð áður hevur ta tí verið meiri neyðugt, at føroysku fólkatingsumboð- ini eru á varðhaldi, og at tey brúka sín møguleika at ávirka og samstarva soleið- is at málini og heimildirnar, so hvørt sum Danmark let- ur tey til ES, Føroya vegna, verða tikin heim til Før- oyar. Hendir tað ikki - verð- ur tað eitt stórt afturstig. Føroyar, ES og Fólkatingssessurin VAL05 Tíverri varð Lena L. Mohr skeivt endurgivin í greinini Óhóskandi fyri lista- snobbar, sum snúði seg um hugnakvøldið í Ribarhúsi í Fuglafirði, og sum var í blaðnum 3. februar. Hon varð endurgivin fyri at siga, at tað er list, tá ið vit lata okkum í okkara yndis cow- boybuksir, tá ið vit hanga júst hasa lampuna upp í stovuni ella tá ið vit prenta vakrar myndir á okkara ferðavinnufaldarar. Hetta var ein misskiljing. Tað, Lena L. Mohr segði, var, at vit menniskju hava í dag ein grundleggjandi tørv á at definera okkum í mun til onnur. Og tað brúka vit millum annað listina til. Hvørjar bøkur vit velja at lesa og hava í bókreolini, hvørjar málningar vit hanga á veggin, hvønn tón- leik okkum dámar er alt við til at siga nakað um hvønn einstakan av okkum í mun til onnur menniskju, men eisini nakað um okkum sum føroyingar í mun til aðrar tjóðir. Í so máta brúka vit listina eins og vit brúka klæðir og aðrar brúklutir. Eg biði Lenu L. Mohr vinarliga umbera meg fyri hetta mistak. Anna V. Ellingsgaard. Rætting Virgar T. Dalsgaard Til síðsta fólkatingsval komu feðgarnir Hoydal beint upp undir valið við eini feitari tjóðveldislygn! Teir fortaldu, at olja, sum kundi framleiðast, var funnin! - Hetta var kola- svørt lygn, sum seinni er skjalprógvað, men tað gjørdi, at Høgni "stjól" sessin frá antin javnaðar- ella fólkaflokkinum og við neyð og deyð slapp sær inn um danska fólkatingsgátt, har hann so fegin og penga- grískur vil sita og hugna sær! Okkara umboðssessur er vulgariseraður hesa setuna av Høgna og Sjúrða – teir hava brúkt sessin til bein- leiðis spølni og uttan nak- að mandat frá veljarunum hava teir ikki skammast fyri at allierað seg við tær mest ódemokratisku dráps- mannarørslurnar í Europu. – (minnast fólk ikki Sardiniensfundin?)! Ei undur í, at sjálvur næsti maður hansara, harra Tòrbjørn Jacobsen fleiri ferðir hevur sagt, at Høgni Hoydal manipulerar og hartil er størsti lygnari, sum nakrantíð hevur verið í føroyskum politikki! Er slíkur patologiskur lygnari verdugur at velja sum okkara umboð á dana- tingi? Hava fólk longu gloymt oljulygnina?