leygardagur 12. februar 2005síða 38
‹ fyrra síða allar 56 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
38
Nr. 30 - 12. februar 2005
FÓLKATINGSVALEVNINI
Jóannes Hansen
Tað eru ov nógv valevni á listan-
um til fólkatingsvalið. Hetta
hevur fleiri ferðir verið at hoyrt
seinastu dagarnar. Løgmaður tók
aftur í aftur hetta valkvøldið í
sjónvarpinum og í Sosialinum í
gjár. Løgmaður heldur, at val-
evnini skuldu verið fýra ella
fimm, og at talan skuldi bara
verið um reell valevni, sum hann
tekur til. Harvið verður sipað til,
at tað er eingin meining í, at
valevni bjóða seg fram, sum
longu frammanundan vita, at tey
ætla sær ikki á Christiansborg,
um tað skuldi komið fyri, at
teimum varð víst álit frá veljar-
unum.
Valkvøldið helt Jógvan Mørk-
øre í útvarpinum, at landsstýris-
menn áttu ikki at havt loyvi at
stilla upp. Og ein annar spurn-
ingur, sum ivaleyst er nærverandi
í hesum sambandinum, er, um
tað verður mett at vera hóskandi,
at løgtingsformaðurin, sum er
formaður hjá øllum Løgting-
inum, og sum fær somu løn sum
løgmaður, eigur at bjóða seg
fram á fólkatingsvalinum.
Orsøkin til hetta tosið er, at
tað hevur verið víst á, at tað hesa
ferð vóru 107 valevni tilsaman á
fólkatingsvalinum í Føroyum,
meðan tað vóru færri enn túsund,
sum stríddust um 175 sessir í
Danmark.
At valevnini eru so nógv ber
við sær, at floksleiðslurnar hava
stórar trupulleikar at geva val-
evnunum ta rúm í miðlunum,
sum tey rokna við at fáa, tá ið
tey hava latið seg stilla upp.
Spurningurin er, um sáldið ikki
átti at havt verið nýtt framman-
undan uppstillingin í staðin fyri
at tað verður brúkt í valstríðnum.
Síðani á valinum í 1973 hava
allir teir stóru flokkarnir bjóðað
seg fram á øllum fólkatingsval-
unum. Talan er ikki um støðuga
gongd, men talið av valevnum er
hækkað so við og við. Í lógini er
einki hámark fyri talinum á
valevnum. Í seksti árunum vóru
valevnini oftast fýra fyri hvønn
flokkin, í sjeyti árunum vóru tey
umleið eitt fyri hvørt valdømi
(7), og síðani er talið hækkað so
við og við, inntil tað á seinastu
valunum heilt er eskploderað.
Hjálagda talva vísir talið av
valevnum hjá hvørjum flokkin-
um og tilsaman, hvussu nógvar
kvinnur hava verið at valt
ímillum, og hvussu stór vallut-
tøkan hevur verið. Tilfarið er
fingið til vega síðani valið
týsdagin. Her er eingin niður-
støða hesum viðvíkjandi. Men
her eru tølini, og so ber til hjá
áhugaðum at gera sær sínar
Størri áhugi tá ið
Men tað kunnu vera aðrar orsøkir
til, at áhugin fyri fólkatingsvalinum
er vorðin størri seinastu árini, eitt
nú at fleiri kvinnur bjóða seg fram
sum valevni
At valevnini eru so nógv ber við
sær, at floksleiðslurnar hava
stórar trupulleikar at geva
valevnunum ta rúm í
miðlunum, sum tey rokna við
at fáa, tá ið tey hava latið seg
stilla upp
Tal á valevnum og valluttøka
A
B
C
D
E
F
O
Íalt
Kvinnur
Valluttøka
1973
4
7
8
8
6
6
39
2
54,6
1975
7
7
8
8
30
1
56,4
1977
8
7
8
7
7
8
5
50
3
62,9
1979
8
8
10
8
9
8
51
8
65,4
1981
9
9
9
8
11
10
56
7
55,4
1984
10
8
9
9
12
48
6
61,0
1987
12
16
18
10
10
10
76
17
68,9
1988
14
25
17
15
1
15
10
97
14
70,3
1990
11
17
8
8
11
9
64
7
54,4
1994
11
25
9
8
12
17
3
86
12
62,3
1998
12
18
16
3
11
60
13
66,1
2001
17
26
19
3
20
7
92
21
80,0
2005
22
23
26
7
21
10
107
33
72,7
Lutfalsliga atkvøðutalið hjá nr. 1, nr. 1-2 og listanum 2005
2005
A (22)
B (23)
C (26)
D(7)
E (21)
H (10)
Nummar 1
54,7
24,6
21,5
38,0
44,4
43,2
Nr. 1-2
71,3
45,8
41,8
69,3
61,6
70,8
Listaatkv.
2,5
11,4
6,6
6,2
3,7
10,0
1973
A (4)
B (7)
C (8)
D (8)
E (6)
F (6)
Nummar 1
47,1
25,0
68,9
45,9
54,1
68,2
Nr. 1-2
80,9
41,9
76,6
65,5
70,3
75,6
Listaatkv.
7,4
17,7
6,1
10,7
6,2
5,8