leygardagur 19. august 2000síða 7

12 13 tíðindablaðið sosialurin tíðindablaðið sosialurin Nr. 158 - 19. august 2000 Nr. 158 - 19. august 2000 Sosialurin - 311820 Stóra bringu -ella lítla? Dr. Jacobsensgøta 18 100 Tórshavn Tel./Fax 316610 Visti tú at 80% av øllum kvinnum ganga í skeivari BH-stødd? Vælkomin inn á gólvið hjá okkum og vit hjálpa og vegleiða tær at finna júst tína stødd. Ring til okkum og avtala tíð. Vit hava BH í støddum úr 65 til 110 cm. í ummáli, og frá AA til H skál. Vit hava eisini korsilett í stórum støddum Maskinmeistaraskúlin Undir Krákugjógv 5 • FO-100 Tórshavn Tlf. 312661• Fax 318545 E-mail: mms@mec.fo Heimasíða: www.mec.fo Skeið í Kølitøkni Kølitøkni 3, framhaldsskeið Innihald: Elektronisk stýring og regulering. Adaptiv regulering við Danfoss AKC 114D herundir hándsetting. Etablering av kommunikatión millum Danfoss AKC 114D og PC gjøgnum gateway. Uppseting av datalogging. Fortreytir: Skeiðið er ætlað kølimontørum og maskinfólkið, sum arbeiða og hava eftirlit við kommerciellum anleggum í t.d. supermarknaðum. Skeiðið verður hildið í samstarvi við og við skeið- leiðara frá Maskinmeistaraskúlanum í Keypmannahavn. Skeiðstað: Maskinmeistaraskúlin, Undir Krákugjógv 5. Luttakaratal: Í mesta lagi 10. Dagar: 5 dagar, 16. okt.–20. okt. 2000 Kostnaður: kr. 6.500,- Tilmelding í seinasta lagi mánadagin 11. september 2000 á tlf. 312661 ella fax 318545 Frá 1000 ára haldinum Sunnudagin 20. august kl. 16.00 heldur Jónsvein Bech, prestur fyrilestur í bygdar- húsinum í Norðadali. »Hevur keltiskur krist- indómur havt ávirkan í Føroyum?« FØROYAR KRISTNAR Í 1000 ÁR Postboks 1121 · tlf. +298 321132 · fax +298 321761 · FO-110 Tórshavn JAN MÜLLER Undan handanini av leiti- loyvum hevur stórur spenn- ingur verið um, hvat og hvussu nógv eitt av heims- ins størstu oljufeløgum, BP Amoco fór at fáa. Nú tað er greitt, at felagið er millum vinnarnar í Gullhorninum, er leitistjórin Peter Rattey sera væl nøgdur. -Vit fingu tað økið, sum vit fyrst og fremst høvdu søkt um, uttan at nakað varð latið øðrum av tí. Peter Rattey sigur, at teir eisini søktu um eitt annað økið men skilur hann væl Oljumálastýrið, sum vildi lata øðrum tað. Tað hevur undrað onkran, at BP ikki hevur fingið økið tættast upp at markinum, sum liggur næst oljufeltu- numm á bretskum øki. Peter Rattey sigur, at teir hava valt út teigarnar teir hava fingið við tí fyri eygað at gera eitt fund skjótast gjør- ligt, og hann dylur ikki fyri, at teir hava sett sær sum mál at bora næsta summar og raka við olju áðrenn árið er úti. Peter Rattey sigur, at tað teir leita eftir, er júst tað sama, sum teir hava funnið, har verandi keldur Foinaven og Schiehallion eru. Teir eru ómetaliga bjartskygdir og hóast føroyska økið er lítið sammett við t.d. Angola ella Meksikanska Flógvan, so liggur Føroyarøkið sera ov- arliga á listanum hjá BP yvir positiv og lovandi øki. BP Amoco hevur longu ein pall kláran til uppgáv- una. Tað er Transocean Leader, sum væl egnaður til Føroyaøkið. Teir eru tó í løtuni í samráðingum við hini feløgini, sum hava fingið leitiloyvi um saman at finna ein annan pall. Stór- ur eftirspurningur er eftir boripallum og finna feløgini saman ikki ein boripall, so verður tað Transocean Leader, sum fer at bora fyri BP. Leitistjórin sigur, at hann tekur ikki munnin ov fullan, íløgumøguleika, sum tó sjálvandi hevur váða við sær. Felagið skuldi upp- byggjast frá byrjan av bæði við føroyskum og útlendsk- um kapitali. Vit hava valt ta leiðina og halda tað vera skilagott. Graham Steward sigur, at stórur áhugi er í útlandinum fyri Føroya Kolvetni. Teir fáa fyrispurningar frá bæði bankum, privatum osfr. Nevndarformaðurin í Før- oya Kolvetni heldur teir hava verið sera óhepnar nú í eina tíð, men hava nú loyst flestu trupulleikarnar. Og teir eru sera væl nøgdir við at vera partur av Agip-sam- taki. Herfyri máttu jarðfrøði- ligu ráðgevararnir hjá Før- oya Kolvetni, SAGEX í Noregi taka aftur ráðgev- ingina, tí ein dómstólur setti fútaforboð móti hesum. Síðani er tað hent, at ein annar dómstólur hevur frí- kent teir men nú skal so Hydro, sum upprunaliga fór í rættin við Sagex-fólku- num, hava biðið um at fáa málið fyri Hægstarætt. Graham Steward fær ikki sagt, hvussu støðan er mill- um teir og Sagex-fólkini. Hann sigur bara, at nógv er hent, og tað er nógv, sum skal takast til eftirtektar. - Hetta hevur verið ein kom- pliserað tíð sigur hann men vil ikki siga, um Sagex framvegis er inni í hitanum. Vit revidera støðuna. Vit tosa saman osfr. Men eg kann ikki siga nú, hvussu støðan er. Føroya Kolvetni leitar nú eftir føroyskum starvsfólki, í fyrsta lagi ein- um ungun jarðfrøðingi. Teir ætla tó ikki at seta eina rúgvu av fólki, tí teir eru ikki operatørur. -Vit eru sera væl nøgdir, positivir og bjartskygdir leggur hann aftrat. – Vit ætla nú at byggja upp eitt føroyskt felag. Hetta er byrjanin. Hetta er ikki ætlað sum nakar løtu- vinningur. Vit eru komnir fyri at verða verandi í Før- Føroyar besta leitiøki BP Amoco vil komandi seks árini gera íløgur í Føroyum uppá umleið 180 mill. kr. og skal hetta vera við til at stimbra og menna føroyskt vinnulív at gerast kapping- arført í altjóða høpi Føroya Kolvetni tekna partapening tá hann undirstrikar, at leiti- økið teir hava fingið at- gongd til á føroyska land- grunninum er eitt tað mest týdningarmikla hjá BP í øll- um heiminum. Teir síggja annars stórar møguleikar í øllum økinum niðri í land- synningshorninum eins og á økjunum hinumegin markið. – Vit rokna við at finna eitt ella tvey oljufelt á stødd við Schiehallion á teigunum vit nú hava fingið tillutað. Hetta er eitt felt uppá um- leið 500 mill. tons av olju. Peter Rattey sigur, at fleiri onnur feløg hava fríggjað til BP, sum tó hevur gjørt greitt, at tað vil vera einsa- malt um uppgávuna. Stór íløguætlan Felagið hevur annars í um- sóknini sagt seg vilja stuðla føroyskum virksemi. -Vit eru sinnaðir til at gera íløgur í Føroyum komandi árini uppá umleið 24 mill. doll- arar tvs. umleið 180 mill. kr. Her er talan um eitt íløguprogramm næstu seks árini, sum hevur til endamál fyrst og fremst at stimbra føroyskan ídnað til at gerast kappingarførur í heimshøpi. Teir hava lovað Oljumála- stýrinum at finna nøkur før- oysk feløg, einar 3-5 fyri- tøkur, sum BP kann vera við til at lyfta upp á eitt støði, har tær kunnu vera kapp- ingarførar á heimsmarkn- aðinum. Ein av hesum fyri- tøkum kann væl gerast Før- oya Tele, hóast BP ikki endaliga hevur gjørt nakað av. Talan er um at kunna leggja ein „fiberoptic“ KT- kaðal millum Hetland og Føroyar via verandi olju- feltini Foinaven og Schie- hallion. Hetta kann so vera grundarlagið undir einum KT-ídnaði í Føroyum. – Kunnu vit vera við til at stimbra føroyskar fyri- tøkur, so er hetta júst tað vit vilja brúka pengar til sig- ur Peter Rattey og vísir sum eitt dømi á, hvat tað t.d. vil siga fyri Føroyar og olju- ídnaðin, um Atlantic Air- ways t.d. hevði fasta rutu hvønn dag millum Føroyar og Glasgow! Nakað av pengunum, sum BP vil lata til føroyska samfelagið verður koyrt í ein grunn, sum Oljumála- stýrið hevur mælt til. Hann vísir á, at BP ætlar ikki einsamalt at gera av, hvat pengarnir teir vilja investera her skulu brúkast til. Tað má gerast í tøttum samstarvi við føroyskar myndugleikar. Stjóri hjá BP Amoco í Før- oyum er Hjarnar Djurhuus, sum í stuttari viðmerking sigur seg vera væl nøgdan við úrslitið. Hann sigur, at hetta er orsakað av tí pro- fessionalismu og seriøsiteti, sum BP fólk leggja fyri dag- in. JAN MÜLLER Millum tey væl nøgdu feløgini eftir 1. útbjóðing til oljuleiting eru tey bæði før- oysku feløgini, Atlants Kol- vetni og Føroya Kolvetni. Í gjár fegnaðist stjórin í At- lants Kolvetni, Vilhelm Pet- ersen um loyvið bólkurin teir eru við í, hevði fingið. Og í dag fegnast nevndar- formaðurin í Føroya Kol- vetni, Graham Steward um loyvini, sum bólkurin teir eru við í fekk. Talan er um stóra italska felagið Agip, ið hevur verið virkið í Før- oyum nú í fleiri ár. Graham Steward er nøgdur við gongdina í oljumálinum, og at teir hava fingið 7% part í loyvinum hjá Agip. Hann vísir á, at teir hava møguleika at hækka hetta prosentið til eitt 2-siffrað tal. -Vit byrja við sjey og so fáa vit at síggja, hvussu tað gongur sigur ein vælhýrdur hálvur føroyingur, sum nú má sigast at hava annað beinið í oljuvinnuni í Bret- landi og hitt í oljuvinnuni við Føroyar. Hann starvast dagliga sum stjóri í olju- felagnum Dana, ið sam- starvar við Føroyar Kol- vetni. Nú Føroya Kolvetni er komið sær uppí bólk við Agip og Marathon hevur tikið seg úr bólkinum vil Graham Steward ikki úti- loka, at onnur ella annað felag eisini kann koma upp í teirra bólk. Í gjár vísti stjórin í hinum føroyska oljufelagnum á, at tað bara finst eitt veruligt føroyskt oljufelag og metti hann Føroya Kolvetni meira sum eitt umboð fyri út- lendskan kapital. Graham Steward hevur ongan hug at fara út í tjak um hetta, tí nú skal arbeiðast, sum hann málber seg, men hann er ikki samdur við Vilhelm Petersen á hesum øki. Hann vísir á, at fleiri før- oyingar eru við í felagnum, og nú er so møguleiki hjá uppaftur fleiri føroyingum at vera við, tí farið verður undir at tekna nýggjan partapening. Ætlanin er at tekna nógvan partapening. – So fer tíðin at vísa, hvussu nógvir føroyingar vilja vera við. Vónandi vilja fleiri síggja hetta sum ein góðan Ein væltalandi og fegin Peter Rattey rósti føroysku oljumyndugleikunum fyri at hava verið dugnaligar, rættvísar og ærligar. Her handar Eyðun Elttør BP stjóranum loyvið oyum sigur Graham Stew- ard og við hesum vil vísa aftur teimum røddum, sum siga, at Føroya Kolvetni og samstarvsfelag tess Dana bara eru úti eftir einum skjótum »gevinsti« í Før- oyum, selja tað man hevur fingið tillutað og so rýma. Agip væl nøgt Fleiri umboð fyri Agip vóru til steðar í Norðurlandahúsi- num, tá loyvini vórðu latin. Stjórin í Agip sigur við Sosialin, at teir eru væl nøgdir við loyvini teir hava fingið tillutað. At Marathon ikki er við longur er so bara ein nýggjur møguleiki hjá teimum, sum eru eftir í bólkinum. Uppá fyrispurn- ing um teir eru sinnaðir at taka onnur feløg upp í bólk- in, nú Agip eitt nú hevur 93% av lisensinum sigur stjórin í Agip, at um hetta kann gagna samtakinum, so er hetta ikki óhugsandi. Við gagna meinar hann, at eitt felag kann koma inn við vitan, ekspertisu og til við- gerð av data og bidraga nak- að til bólkin. Agip var annars saman við Norsk Hydro í eini aðr- ari umsókn. Men har var eydnan so ikki við teimum. Teir høvdu annars eitt gott samstarv sigur Agipstjórin og vísir ikki aftur, at teir eru sinnaðir at tosa við Norsk Hydro um luttøku í tí lisensi teir nú hava fingið. Umboð fyri Agip og Føroya Kolvetni lyfta í felag – her samna við oljumálaráðharranum