hósdagur 7. apríl 2005síða 11

Nr. 65 - 7. apríl 2005 11 VIÐMERKINGAR Jana H. Dalsgaard forkvinna í Felagnum Føroyskir Sjúkrarøkta- rfrøðingar Skal Sjúkrarøktin takast frá serkønu sjúkrarøktar- frøðingunum á Føðideild- ini og latast ljósmøðrum, ið ikki hava neyðuga før- leikan, at umsita? Hvønn týðning hevur uppbygd og ment servitan fyri kvalitetin í sjúkrarøktini og trygdina hjá sjúklinginum? Hvussu verður servitan vird og raðfest á Lands- sjúkrahúsinum? Hetta eru nakrir av spurn- ingunum vit seta okkum í hesum døgum! "So er aftur stríð á Landssjúkrahúsinum, hvat klandrast tit nú um"? spyrja mong í hesum døgum. Eg kenni meg noydda at greiða gjølla frá, og kann við røttum siga, at tað heldur ikki hesaferð er Felagið Føroyskir Sjúkrarøktar- frøðingar ella limir tess, ið hava biðið um hendan óneyðuga ófrið. Tey allarflestu hava, eins og eg, ikki enn gloymt pínufulla málið á medi- sinsku deild B6 fyri bert fáum árum síðani, tá sjúkrarøktarfrøðingar í eini roynd at betra ótolandi umstøðurnar hjá bæði sjúk- lingum og starvsfólki, vegna m.a. manglandi re- soursir, fingu eina sera ósømuliga viðferð frá leiðsluni. Málið, ið mundi endað við, at øll starvs- fólkini fóru í einum, og deildin bleiv niðurløgd, um ikki Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar í evstu løtu, forðaði fyri tí. Hetta mettu mong við okkum, átti ikki at komið fyri og slíkt má ongantíð henda aftur. Tá Kardiologiska starvs- stovan varð sett á stovn, vóru tað m.a. tveir sjúkra- røktarfrøðingar við servit- an, ið vóru við til at byggja hesa deildina upp. Tær vóru serfrøðingar á økinum, og høvdu servitan á ikki minni enn 6 ymiskum sergrein- um. Til samanberingar kann eg nevna, at tá tær skuldu í feriu og avloysari fáast úr Danmark var ongin at fáa, ið hevði meira enn tvær av neyðugu sergrein- unum, so annahvørt mátti sendast boð eftir fleiri fólk- um úr Danmark, ella máttu kanningarnar á teimum 4 sergreinunum bíða til onn- ur av teimum var aftur til arbeiðis, Hvussu virdi Landssjúkrahúsið arbeiðið, sum hesar báðar gjørdu, og hvussu virdu tey hesa servitan? Vit hava heldur ikki gloymt Scopimálið. - Scopideildin, sum var ein minsturdeild, eins og Kardiologiska Starvsstovan og Føðideildin, við trimum sjúkrarøktarfrøðingum, sum vóru serfrøðingar á tí økinum, tær bygdu deildina upp, og hava gjørt eitt megnar arbeiði. Ikki minst hava tær harafturat spart Landssjúkrahúsinum nógv- an pening gjøgnum árini, við at ganga í vakt "ókeyp- is". Her mátti partú pilkast við, hvat gjørdist úrslitið? minnast tit tað, kundi hetta kallast sparing ella møgu- liga menning? Hvussu virdi Landssjúkrahúsið arbeiðið, sum hesir serfrøðingar gjørdu, og hvussu virdu tey teirra servitan? Feskasta dømið um vant- andi virðing fyri servitan hjá sjúkrarøktarfrøðingum á Landssjúkrahúsinum var tá skurðdeild A3 lat aftur stutt fyri jól í fjør! Varð serlæknin í kvinnusjúkum eftirspurd? A3 var m.a. ser- deildin fyri gynækologi og obstetrik. Tað var á A3 at m.a.sjúkar barnakonur lógu, har konur liggja nú á Føðideildini. Umframt tað, var deildin útbúgvingar- deild fyri sjúkrarøktarfrøð- ingar bæði í kirurgi og gynækologi og obstetrik. Hvussu kemur servitanin hjá sersjúkrarøktarfrøðing- unum, ið bygdu upp og mentu sjúkrarøktina á A3 kvinnuligu sjúklingunum í dag tilgóðar? Sami "arkitektur", sum hevði ein fingur í spælinum í øllum hesum málum hev- ur nú aftur " rørt í pottin- um" og hesaferð er tað Føðideildin, ið stendur fyri skoti. Nú skal beinast fyri servitanini á Føðideildini! - einasta grundgeving sigst vera at ljósmøður ynskja tað. Hvar eru tey fakligu argumentini? Hvat við trygdini hjá sjúklinginum? Føðideildin ein fyri- myndarlig deild - hví broyta tað ið virkar sera væl? Føðideildin er ein fyri- myndarlig deild, og eigur avgjørt ikki at rørast ! Og sum sjúkrarøktar- frøðingur á Føðideildini sjálvar skriva í skrivi nú um dagarnar; citat; "Vit hava í Føroyum í dag, eftir okkara bestu sannføring, eina so flotta heilsutænastu til hesar barnafamiljur, at vit næstan kundu farið í onnur lond og selt skipanina, sum eitt nú fiskidagaskipanin verður seld. Vit kunna í øllum før- um erpa okkum av nógv lægri, um ikki lægst barna- deyða tað fyrsta liviárið hjá barninum, tá vit samanbera við hini norðanlondini. Tað átti at sagt politikarunum, at her er ein skipan, vit eiga at vera varin við at broyta, og um vit skulu broyta eigur tað at gerast so tilvitað, at vit kenna meginpartin av ringvirkningunum gjøgnum alla skipanina og samfelag- ið sum heild, áðrenn broyt- ingin verður sett í verk. Spurningurin er, fara vit at megna at varveita positivu útlitini fyri okkara dýra- barasta tilfeingi, nevniliga børnini". Uppskotið hjá "Leiðsl- uni" Ein háðan ímóti ser- sjúkrarøktini og sjúkra- røktarfrøðingum, ið hava bygt upp og mennt hesa servitan - Sjúklingurin ikki í miðdeplinum! Felagið Føroyskir Sjúkra- røktarfrøðingar mótmælir harliga ætlaðu umlegging- ini á Føðideildini, ið er onki minni enn ein háðan ímóti sjúkrarøktini og sjúkrarøktarfrøðingum og setur trygdina hjá sjúk- linginum í vanda. Nú er niðurgerðingin av servitan hjá sjúkrarøktarfrøðingum fullkomin, tí "Leiðslan" á Landssjúkrahúsinum ætlar at siga 8 sersjúkrarøkt- arfrøðingar á Føðideildini úr starvi og seta ljósmøður, sum ikki eru sjúkrarøktar- frøðingar áðrenn og tí ikki hava neyðugan førleika, inn á deildina í teirra stað, at yvirtaka sjúkrarøktina og sjúkrarøktarleiðsluna. (Næstan allar ljósmøðurnar á LS hava útbúgving úr Danmark og hava tí ikki útbúgving sum sjúkra- røktarfrøðingar áðrenn). Danmark er einasta stað, har tað ber til,at læra til ljósmóðir uttan at vera sjúkrarøktarfrøðingur áðrenn, alla aðrastaðni er hetta eitt krav. Tað er ikki nógmikið við teimum ljós- møðrum, ið longu vóru í starvi, tað skulu fleiri til svaraði leiðslan starvsfólk- unum á Føðideildini á fundi 8. mars, tað er undirritaða vitni til. Einasta argumentið hjá leiðsluni at fremja hesa broyting er, at ljósmøður ynskja tað. Tað hevur alt tað eg veit um verið ar- beiðsloysi millum ljósmøð- ur í Føroyum. Um ljósmøð- ur ynskja at arbeiða sum sjúkrarøktarfrøðingar,ella at yvirtaka sjúkrarøktina krevst tað, at tær útbúgva seg fyrst til sjúkrarøktar- frøðing og fáa løggilding sum sjúkrarøktarfrøðingur! Teirra fakliga grundgev- ing fyri at yvirtaka sjúkra- røktina er, at tær sum les- andi hava verið í praktikk í 6 vikur á neonatalari deild og verið til próvtøku í tí. Hetta meta tær vera nóg- mikið -. Hetta er sjálvsagt ikki nóg mikið og heilt burtur við!- Um vit argu- menteraðu líka óseriøst, kundu vit mótsatt ført fram, at tá vit sum lesandi vóru í praktikk á gynækologisk- ari-, obstetretriskari- og føðideild í fleiri mánaðir í lestrartíðini(eg sjálv var í 4 mánaðir) og til próvtøku í øllum hesum sum viðvíkur føðingini, og harafturat hava sjúkrarøktarfrøðingar á Føðideildini altíð verið við til hvønn einasta føðsil, ja, so kunnu vit bara yvir- taka føðslarnar- tað hevði verið sparing ! Men, hetta høvdu vit sjálvsagt ikki boðið føðikonunum, og so mikið av virðing hava vit sum fakbólkur fyri arbeið- inum og vitanini hjá ljós- møðrum, tí vænta vit eisini teirra virðing fyri okkara servitan og erfaring sum sjúkrarøktarfrøðingar og ikki minst trygdini hjá sjúklinginum. Onnur sam- anbering er, um ein tann- lækni verður settur at ar- beiða sum lækni, ein lærari í Vøggustovu ella barna- garði ella ein pædagogur sum lærari í t.d. matema- Sjúklingurin stóri taparin! Framhald á næstu síðu