fríggjadagur 15. september 2000síða 3
‹ fyrra síða allar 13 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
4
5
tíðindablaðið sosialurin
tíðindablaðið sosialurin
Nr. 177 - 15. september 2000
Nr. 177 - 15. september 2000
gult cyan magenta svart
Fiskavirkisskipanin
§ 1. Fiskavirkisskipanin ver›ur
í hesi kunnger› n‡tt sum hugtak
fyri ta skipan, sum fevnir um
rættindi og skyldur hjá teimum
fiskavirkjum og persónum, sum
koma undir treytirnar í hesi
kunnger›.
Fiskavirki
§ 2. Tey fiskavirki, i› lúka treyt-
irnar í nr. 1-4 ni›anfyri, eru
fevnd av hesi kunnger›. Tey
skulu:
1. Stø›ugt fáast vi› tilvirking av
fiski ella fiskaúrdráttum, sí
stk. 4-5 ,
2. hava løggilding ella samsvar-
andi gó›kenning frá Heilsu-
frø›iligu Starvsstovuni til til-
virking av fiski,
3. hava uppl‡st Arbei›sloysis-
skipanini ætla› tal av starvs-
fólkum, kn‡tt at fiskavirkis-
skipanini. Uppl‡sta tali› av
starvsfólkum skal ikki vera
hægri enn samsvarandi til-
virkingarorkuni hjá virkinum,
vanliga framlei›slutí› virk-
isins, og
4. hava sent Arbei›sloysisskip-
anini skrivliga umsókn um at
koma undir fiskavirkisskipan-
ina saman vi› skjalprógvum
fyri nr. 1 - 3.
Stk. 2. Fiskavirki› skal harum-
framt fylla út og undirskriva
serligt umsóknarbla› frá
Arbei›sloysisskipanini. Um-
sóknarbla›i› vi› ney›ugum
uppl‡singum skal vera
Arbei›sloysisskipanini í hendi í
seinasta lagi 14 dagar eftir, at
fiskavirki› hevur lati›
Arbei›sloysisskipanini umsókn,
sambært stk. 1, nr. 4. Annars
fellur umsóknin burtur.
Stk. 3. Fiskavirki› hevur skyldu
at bo›a Arbei›sloysisskipanini
frá øllum broytingum, sum vi›-
víkja ásetingunum í stk. 1.
Stk 4. Talan kann vera um fleiri
tí›arskei›, fiskavirki› hevur
stø›uga tilvirking í einum ári.
Hesi tí›arskei› skulu í minsta
lagi ætlast at vara 6 mána›ir
innan næsta 12 mána›a
skei›i›, og hvørt tí›arskei› skal
ætlast at vara longur enn 2
mána›ir.
Stk. 5. Fiskavirki, i› eftir ætlan
bert tilvirkar fisk ávísar dagar í
vikuni, er ikki fevnt av hesi
kunnger› tann part av vikuni, tá
ongin tilvirking er.
Stk. 6. Arbei›sloysisskipanin
kann í serligum førum víkja frá
freistini, nevndari í stk. 2.
Arbei›sleysur á fiskavirki
§ 3. Arbei›sleysur á fiskavirki er
tann, sum:
1. Hevur setanarligt tilkn‡ti til
fiskavirki, sum l‡kur treytirnar
í § 2,
2. vegna tí›arbundnan ste›g á
fiskavirkinum ver›ur sendur
heim. Tí›arbundin ste›gur er
í hesi kunnger› at skilja sum
ste›gur, i› er íkomin vegna
tørvandi feska rávøru ella
a›rar líknandi umstø›ur, sí tó
§ 2 stk. 4 - 5, umframt ste›gur
á fiskavirkinum av ø›rum
orsøkum, har vi›komandi
ver›ur sendur heim í í mesta
lagi tvær vikur, og
3. ikki heldur frí frá arbei›num.
Stk 2. Persónur, sum:
1. Er í útbúgving í normal-
arbei›stí›ini,
2. er sjálvstø›ugur vinnurek-
andi sambært kunnger› um
arbei›sloysistrygging fyri
sjálvstø›ug vinnurekandi,
3. hevur setanarligt tilkn‡ti til
a›rar arbei›sgevarar meira
enn 10 tímar um vikuna,
4. fær arbei›sloysisstu›ul
annars, ella
5. kemur undir ásetingarnar í §
6, stk. 3 og 4
ver›ur ikki mettur sum arbei›s-
leysur á fiskavirki.
Stk. 3. Hjá persóni, sum sam-
bært avtalu vi› fiskavirki› ikki
arbei›ir fulla tí›, ver›a tímarnir
nevndir í stk. 2, nr. 3 ásettir
lutfalsliga hægri. Fyri arbei›s-
leys á fiskavirki, i› kemur undir
treytirnar í § 2, stk. 5, ver›a tím-
arnir nevndir í stk. 2, nr. 3 somu-
lei›is ásettir lutfalsliga hægri.
Rætt til útgjald og
útrokningargrundarlag
§ 4. Arbei›sleysur á fiskavirki
hevur rætt til arbei›sloysisstu›-
ul, tá vi›komandi:
1. Hevur lati› Arbei›sloysis-
skipanini skrivliga umsókn,
2. l‡kur ásetingarnar í § 3,
3. er fyltur 16 ár, men ikki 67 ár,
4. hevur bústa› í Føroyum, og
5. er tøkur til arbei›i fyri fiska-
virki›.
Stk. 2. Harumframt skal tann
arbei›sleysi geva Arbei›sloys-
isskipanini tær uppl‡singar,
sum Arbei›sloysisskipanin met-
ir ney›ugar fyri at veita ar-
bei›sloysisstu›ul. Hesar upp-
l‡singar skulu gevast á serlig-
um umsóknarbla›, sum Ar-
bei›sloysisskipanin fl‡ggjar tí
arbei›sleysa.
Stk. 3. Arbei›sloysisstu›ulin
ver›ur útgoldin frá tí degi, tann
arbei›sleysi letur Arbei›sloys-
isskipanini umsókn um arbei›s-
loysisstu›ul sambært stk. 1 og
uppl‡singar sambært stk. 2, tó
treyta› av, at a›rar reglur í løg-
tingslóg um arbei›sloysistrygg-
ing og arbei›sávísing ella kunn-
ger›um ikki for›a fyri útgjaldi.
Arbei›sloysisskipanin kann
loyva eini 14 daga freist til tann
arbei›sleysa at útvega uppl‡s-
ingar sambært stk. 2. Um tann
arbei›sleysi ikki innan freistina
hevur givi› Arbei›sloysisskip-
anini ásettu uppl‡singarnar,
fellur umsóknin um arbei›sloys-
isstu›ul sambært stk. 1 burtur.
Stk. 4. Útrokningargrundarlagi›
fyri arbei›sleys á fiskavirkjum
er sambært §§ 15 og 16 í løg-
tingslóg um arbei›sloysistrygg-
ing og arbei›sávísing.
Stk. 5. Arbei›sloysisskipanin
kann í serligum førum víkja frá
freistini, nevndari í stk. 3.
§ 5. Arbei›sloysisstu›ul ver›ur
rokna›ur eina fer› um vikuna
frá og vi› 9. arbei›sloysistíma.
Stk. 2. Fyri arbei›sleys, sum
sambært avtalu vi› fiskavirki›
ikki arbei›a fulla tí›, ver›ur
arbei›sloysisstu›ul rokna›ur
vi› einum lutfalsliga lægri tíma-
tali. Fyri arbei›sleys á fiskavirki,
i› kemur undir treytirnar í § 2,
stk. 5, ver›ur arbei›sloysis-
stu›ulin somulei›is rokna›ur
vi› einum lutfalsliga lægri
tímatali.
Onnur inntøka
§ 6. Arbei›sloysisstu›ulin ver›-
ur skerdur eftir stk. 2 vi› ø›rum
A-inntøkum - írokna› frítí›arløn,
undantiki› arbei›sloysisstu›lin-
um og A-inntøkum, sum eru
undantiknar gjaldsskyldu, sam-
bært § 8 í løgtingslóg um ar-
bei›sloysistrygging og arbei›s-
ávísing, sum tann arbei›sleysi
vinnur í vikuni, hann fær ar-
bei›sloysisstu›ul.
Stk. 2. Tann parturin av vunnu
A-inntøkuni sambært stk. 1,
sum er oman fyri eina vanliga
vikuløn sambært ásetingunum í
§ 16, stk. 3 í løgtingslóg um ar-
bei›sloysistrygging og arbei›s-
ávísing, ver›ur umrokna›ur til
tímar, sum arbei›sloysisstu›ul
ikki ver›ur goldin fyri. Tímarnir
ver›a rokna›ir sum vunna A-
inntøkan í vikuni, b‡tt vi› eini
upphædd, sum ver›ur rokna›
solei›is: Hægsti dagligi ar-
bei›sloysisstu›ul sambært § 16,
stk. 2 í løgtingslóg um arbei›s-
loysistrygging og arbei›sávís-
ing b‡tt vi› 8, falda› vi› 1,15.
Stk. 3. Um tann arbei›sleysi í 8
vikur á ra› hevur vunni› A-inn-
tøku frá ø›rum arbei›sgevarum
enn frá fiskavirkinum, vi›kom-
andi hevur tilkn‡ti til, og ar-
beidda tí›arskei›i› fyri hvørja
viku sær er meira enn 10 tímar,
ver›ur vi›komandi ikki rokna›-
ur sum arbei›sleysur á fiska-
virkinum meira og fær ongan
arbei›sloysisstu›ul eftir hesi
kunnger›, uttan vi› at lata inn
n‡ggja umsókn um arbei›sloys-
isstu›ul sambært § 4.
Stk. 4. Um tann arbei›sleysi í 8
vikur á ra› ikki hevur havt ar-
bei›stímar á tí fiskavirki, vi›-
komandi hevur tilkn‡ti til, ver›ur
vi›komandi ikki rokna›ur sum
arbei›sleysur á fiskavirkinum
meira og fær ongan arbei›s-
loysisstu›ul eftir hesi kunnger›,
uttan vi› at lata inn n‡ggja um-
sókn um arbei›sloysisstu›ul
sambært § 4.
Stk. 5. Fyri arbei›sleys, sum
sambært avtalu vi› fiskavirki›
ikki arbei›a fulla tí›, ver›a
ásetingarnar í stk. 3 rokna›ar
vi› einum lutfalsliga hægri
tímatali. Fyri arbei›sleys á
fiskavirki, i› kemur undir treytir-
nar í § 2, stk. 5, ver›a áseting-
arnar í stk. 3 somulei›is
rokna›ar vi› einum lutfalsliga
hægri tímatali.
Avgrei›sla av útgjaldi
§ 7. Arbei›sloysisstu›ulin ver›-
ur útgoldin eftir hvørt útgjalds-
skei›, ásett av Arbei›sloysis-
skipanini. Eitt útgjaldsskei›
fevnir um 14 álmanakkadagar
og í mesta lagi 8 útgjaldsdagar.
Stk. 2. Arbei›sloysisstu›ulin
ver›ur, eftir vanligu reglunum í
skattalógini um útgjald av A-
inntøkum, ávístur tí arbei›s-
leysa eftir hvørt útgjaldsskei›,
vi› tí freist, Arbei›sloysisskip-
anin hevur fyri ney›ini til at
avgrei›a útgjaldi›.
§ 8. Á›renn arbei›sloysisstu›-
ulin ver›ur útgoldin, skal tann
arbei›sleysi lata inn FV-kort til
Arbei›sloysisskipanina fyri ta›
útgjaldsskei›, sum vi›víkur
arbei›sloysisstu›linum.
Stk. 2. FV-korti› skal latast inn
sambært teirri freist og á tí
sta›i, sum ásett eru av Arbei›s-
loysisskipanini. Um FV-korti›
ikki ver›ur lati› inn rættstundis,
missir tann arbei›sleysi ar-
bei›sloysisstu›ulin ta› tal av
útgjaldsdøgum, sum FV-korti›
er lati› inn ov tí›liga ella ov
seint, í tí útgjaldsskei›num, FV-
korti› vi›víkur.
Stk. 3. Á FV-kortinum skal tann
arbei›sleysi, eftir nærri áset-
ingum frá Arbei›sloysisskipan-
ini, geva uppl‡singar, sum
Arbei›sloysisskipanin metir eru
ney›ugar fyri at gjalda út ar-
bei›sloysisstu›ulin, heruppií
uppl‡singar um arbeiddar tímar
og vunna A-inntøku í útgjalds-
skei›num.
Stk. 4. Tann arbei›sleysi skal
venda sær til fiskavirki› ella
anna› sta›, sum ver›ur ávíst av
Arbei›sloysisskipanini, fyri at
útvega sær FV-kort.
Stk. 5. Um Arbei›sloysisskipan-
in ella fiskavirki› hava forprent-
a› uppl‡singar á FV-korti›, t.d.
navn og bústa› hjá tí arbei›s-
leysa ella uppl‡singar um ar-
bei›stímar og vunna A-inntøku í
útgjaldsskei›num, hevur tann
arbei›sleysi skyldu at gera vart
vi› møguligar skeivleikar í
hesum uppl‡singum.
Stk. 6. Arbei›sloysisskipanin
kann krevja, at rættleikin í
uppl‡singunum á FV-kortinum
skal váttast av tí ella teimum
arbei›sgevarum, sum tann
arbei›sleysi hevur arbeitt hjá í
útgjaldsskei›num.
Stk. 7. Um tann arbei›sleysi
heldur frí ella av a›rari orsøk
ikki er tøkur til arbei›i fyri fiska-
virki›, sí § 4 stk. 1, nr. 5, skal
tann arbei›sleysi skrivliga bo›a
frá hesum á FV-kortinum. Í
tílíkum førum kann víkjast frá
treytunum í stk. 2 um innan
hvørja freist, FV-korti› skal
latast inn.
Stk. 8. Arbei›sloysisskipanin
kann í serligum førum geva
loyvi til, at onnur skrivlig frá-
bo›an ver›ur n‡tt í sta›in fyri
FV-korti›.
§ 9. Arbei›sloysisskipanin kann
áleggja fiskavirkinum at geva
uppl‡singar á FV-kortinum eftir
nærri ásetingum frá Arbei›s-
loysisskipanini, og sum
Arbei›sloysisskipanin metir eru
ney›ugar fyri at gjalda út
arbei›sloysisstu›ulin.
Reglur annars
§ 10. Henda kunnger› fær gildi
frá 25. september 2000.
Kunnger›
um útgjald v.m. av arbei›sloysisstu›li til arbei›sleys á fiskavirkjum
Vi› heimild í løgtingslóg nr. 113 frá 13. juni 1997 um arbei›sloysistrygging og arbei›sávísing, § 16, stk. 4 og 5 og § 20,
hevur st‡ri› fyri Arbei›sloysisskipanina fyrisett:
St‡ri› fyri Arbei›sloysisskipanina, 24. august 2000
Karin Kjølbro (sign.) forma›ur
/Elisabeth O. Gaardbo (sign.)
ALS hevur til endamáls at veita fíggjarligan stu›ul til arbei›sleys, at
virka fyri bøttum møguleikum hjá arbei›sleysum at fáa arbei›i og at
umsita arbei›sávísing fyri føroyska arbei›smarkna›in. Á ALS starvast í
løtuni 22 fólk. Virksemi› hjá ALS er í høvu›sheitum lógarásett. Ovastu
lei›sluna hevur st‡ri› fyri ALS, sum - eftir tilmæli frá arbei›sgevara- og
løntakarafeløgunum á arbei›smarkna›inum - ver›ur valt av Føroya
Landsst‡ri.
ALS
Arbei›sloysisskipanin
P.O.Box 3022 • FO-110 Tórshavn
Tel 349550 • Fax 349551
teldupostur: als@als.fo
EDVARD JOENSEN
Viðareiði: Hampiliga væl
av fólki hevur vitjað Hotel
Norð í summar. Tó mest
fólk, sum komin eru fram-
við og hava stokkið inn á
gólvið at fáa sær ein bita.
Gistingarnar kundu væl
verið fleiri.
Tað skal nógv arbeiði til
at fáa eitt hotel í útjaðar-
anum í Føroyum at bera til,
sigur Elisabeth Nybo, sum
í summar hevur leigað og
rikið Hotel Norð á Viðar-
eiði.
- Um ein ikki hevur hjart-
að við og arbeiðir einar 18
tímar um samdøgurði, ber
tað ikki til, eru hennara
royndir frá fyrsta summar-
inum, hon hevur rikið hotel.
Hampiligt summar
á Hotel Norð
Summarið royndist
hampiligt á Hotel
Norð á Viðareiði,
hóast gistingarnar
væl kundu verið
fleiri
Hóast tað bara eru 20 minuttir at sigla úr Klaksvík í Kalsoynna, sum liggur mitt í
landinum, er Kalsoyggin at rokna sum útoyggj, tí ferðasambandið ikki er nóg gott
Mynd: Edvard Joensen
Hinvegin ásannar hon, at
marknaðarføringin hevur
heldur ikki verið so góð,
sum ynskiligt átti at verið.
Hon kom seint upp í hetta,
sigur hon, og flestu lýsing-
arbóklingar og tílíkt vóru
longu farin á marknaðin.
Men tað ætlar hon at bøta
um til komandi ár, um hon
heldur fram, væl at merkja.
Og ikki hevur hon heilt
mist hugin kortini, sigur
hon, uttan tó at siga heilt
greitt, at hon fer undir at
reka hotellið eitt ár aftrat.
Tað, hotellið hevur livað
av í summar, eru einstak-
lingar og bólkar, sum eru
komin at fáa sær ein bita
ella skipa fyri ymsum tiltøk-
um. Sjálv byrjaði hon
summarið við eini mótasýn-
ing í vár, har høvið eisini
var at fáa ein bita, umframt
at dansað varð út á náttina.
Slíkum tiltøkum hevur
hon hug at skipa fyri eisini
í heyst og vetur, sigur hon.
Eitt nú fer hon at skipa fyri
jólaborðhaldum, tá tann tíð
kemur. Elisabeth Nybo
sigur, at jólaborðhaldini á
Hotel Norð fara at verða
rímiliga tíðliga í ár. Um
mánaðarskiftið november-
december. Trý verða tey í
alt, sigur hon.
Eisini eru onnur tiltøk,
sum hildin verða á hotellin-
um. Brúdleyp sjálvandi og
kanska onkur føðingardag-
ur. Sum konkret dømi nevn-
ir hon, at Klaksvíkar Ítrótt-
arfelag hevur bílagt hotellið
til eitthvørt tiltak fyri leik-
arum, tá landskappingarnar
eru endaðar. Og soleiðis eru
møguleikarnir fleiri.
Eisini ber til bara at biða
um mat av hotellinum.
Elisabeth Nybo er útbúgvin
kokkur, so tað skuldi ikki
verið nakar trupulleiki at
fingið ein búff soleiðis av
og á. Tað er bara at siga frá,
nær og hvussu nógv koma,
so kann tað gerast, sigur
hon.
Skeiðvirksemi er eisini
eitt, hon ætlar at satsa upp
á, nú hotellið ikki er opið
dagliga í vetur. Sengurnar
standa kortini har, og hølini
eru til taks. Bæði til størri
skeið og til eini tvey smærri.
Gistingarmøguleikar eru
fyri 30 fólkum. Og skuldi
staðið á, verða summarhús
leigað á Viðareiði, soleiðis
at øll sleppa undir tak, sigur
Elisabeth Nybo.
Hóast hotellið er stongt,
er tað ikki meira lukkað enn
so, at opið er eftir avtalu.
Er onkur, sum fegin vil gista
eitt vikuskifti, ella bara eina
nátt, á Hotel Norð, er bara
at ringja til hotellið. Um-
stilling er til fartelefonina
hjá vertinum, um eingin er
á sjálvum hotellinum ta løt-
una, ringt verður.
Umframt er kiosk á ho-
tellinum, har tað um viku-
skiftini ber til at keypa grill-
mat. Tað vil siga fríggja-
kvøld
og
leygarkvøld.
Grillmaturin, sum biðið
verður um í kioskini, verður
so gjørdur í køkinum á ho-
tellinum.
Gistingarnar hava, sum
sagt, verið ov fáar á Hotel
Norð í summar. Elisabeth
Nybo sigur, at tey flestu,
sum gist hava, hava verið
norðmenn.
At so er, grundar hon á,
at hon luttók í eini norskari
sjónvarpssending, sum eis-
ini varð víst í SvF fyrr í ár,
har hon borðreiddi við
lunda. Tað er eingin ivi um,
heldur hon, at tann reklam-
an, hendan sjónvarpssend-
ingin hevur gjørt í Noreg,
hevur fingið norðmenninar
at biða um at sleppa á Hotel
Norð, tá tey eru komin til
Føroya í summar.
»Og tey vildu øll smakka
lunda«, leggur Elisabeth
Nybo, leiðari á Hotel Norð
á viðareiði, aftrat.
EDVARD JOENSEN
Klaksvík: Fólk á útoyggj
hava somu ynski og sama
lívstørv, sum øll onnur fólk í
landinum. Tey vilja eisini
hava frítíðarmøguleikar og
eitt heilsuverk, sum er at líta
á. Fyri ikki at tala um sam-
ferðslumøguleikar,
sum
nógvastaðni eru út av lagi
vánaligir, sum er.
Tað er greið tala, Útoyggja-
nevndin hevur hoyrt, tá hon
hevur vitjað á smáplássunum,
sigur Olga Biskopstø, sam-
skipari hjá Útoyggjanevnd-
ini.
Vit sita á skrivstovu henn-
ara í Klaksvík og tosa um
virksemið
hjá
nevndini.
Nevndin hevur nýliga verið í
Kallsoynni og tosað við
bygdarráðini har, og tað er
heilt greitt, hvat fólk á út-
oyggjunum ynskja. Tey vilja
hava somu møguleikar, sum
fólk í miðstaðarøkinum.
Fólk vilja hava, at pengar
verða brúktir upp á at gera
tað liviligt, - og tá meina tey
liviligt - á smáplássunum.
Cost-benefit hugburðurin má
sleppast, og menniskja setast
í staðin.
Vit noyðast at ásanna, at
tað pengar skulu til, um vit
vilja hava fólk at búgva á
útoyggjunum. Tey eiga í mest
møguleigan at hava teir somu
møguleikarnar, sum fólk í
miðstaðarøkinum hava. Fót-
bóltsvallir,
ítróttarhallir,
svimjihyljar,
kvøldskúlar,
læknar og alt hitt.
Jú, pengar skulu til. Men
tað føroyska samfelagið
varðveitir sítt fjølbroytni og
virði, sum er neyðugt fyri at
hava eitt vælvirkandi sam-
felag sum heild, sigur Olga
Biskopstø.
Um politiskur vilji ikki er
at gera tað neyðuga, verða
útoyggjarnar avtoftaðar, og
so hava vit bara nakrar spøk-
ilsisoyggjar liggjandi eftir. So
er at siga tað við reinum orð-
um, so fólk vita tað og ikki
ganga við følskum vónum til
tóm lyfti.
Hetta við, at tað skal gerast
so ella so fyri at fáa sum best
burtur úr ullini, er í lagi sum
so. Og sjálvandi vilja fólk á
útoyggj eisini finna eina
loysn, sum ger, at tað slepst
virðiliga av við ullina, sum
tey nú einaferð hava. Men tey
hava eisini ásannað, at ull er
ikki nakað, útoyggjarnar
kunnu liva av.
Tað er eisini útoyggjafólki-
fólki greitt, at tað er trupult
at seta stór virki á stovn á
útoyggjunum. Hinvegin eig-
ur at bera til at fáa í lag sam-
starv við virki, har til dømis
partframleiðsla kann vera á
smáplássunum, soleiðis at
lutir til ymiskt, sum framleitt
verður á øðrum støðum,
kunnu gerast á smáum virkj-
um. Skipanir við undirleve-
randørum eru ikki heilt ó-
kendar aðrastaðni. Og ein
sonevnd »nichuproduktión«
kundi væl borið til á eini út-
oyggj.
Men tann heilt stóri, aftur-
vendandi trupulleikin hjá
fólki, sum býr á útoyggj, er
tað vánaliga ferðasambandið.
Allastaðni verður vent aftur
til, at tað er ov lítið bara at
sleppa ein túr av oynni um
morgunin, og so ein heim-
aftur um kvøldið. Samskip-
anin við aðrar rutur er mang-
an tung og torfør, og illa
gongur hjá fólki aðrastaðni
frá at sleppa út til útjaðaran
og heim aftur sama dag, um
til dømis eitthvørt arbeiði er
at gera.
Tað kann vera onkur um-
væling á einum ljósmotori úti
í Fugloy, sum krevur ein
servicemann úr Havn. Hóast
arbeiðið kanska kann gerast
upp á eina lítla løtu, kann
verða neyðugt at seta tveir
dagar av til tað, tí ferðasam-
bandið ikki er soleiðis, at tað
slepst aftur sama dag.
Eitt annað dømi, Olga
Biskopstø, samskipari hjá
Útoyggjanevndini nevnir, eru
næmingar úr Kallsoynni, sum
ganga í framhaldsskúla í
Klaksvík. Hóast teinurin
millum Klaksvík og Syðradal
er stuttur - 20 minuttir eru at
sigla - mugu tey fara heiman
klokkan seks á morgni og eru
ikki heima aftur fyrr enn
klokkan seks á kvøldi, hóast
skúlin er liðugur um miðjan
seinnapartin. Sluppu tey
heim beinanveg, tey fingu frí
úr skúlanum, var einki fyri
at búgva í Kallsoynni
Hinvegin er vandi fyri, at
foreldrini ikki vilja hava, at
børnini ganga »fyri vág og
vind«.
- Hvat verður so gjørt? spyr
Olga Biskopstø og svarar
sjálv beinanveg.
- Jú, foreldrini flyta til støru
plássini fyri at vera har, børn-
ini eru. So er oyggin bein-
anveg avtoftað.
Og tað er ikki órealistiskt
at hugsa og siga so, sigur hon,
tí tað eru veruliga nógv dømi
um, at soleiðis hevur tað
gingið.
Taka vit eitt nú Kallsoynna
sum dømi, síggja vit í dag, at
tað hevði borið væl til at havt
eina livandi oyggj, um sam-
ferðslan var góð.
Kallsoyggin liggur jú mitt
í landinum, og allir møgu-
leikar fyri eini góðari framtíð
eru sum so til staðar. Væl av
ungum fólki er, og tey hava
hampiligar møguleikar til
frítíðarítriv í Mikladali til
dømis. Men har, sum so
manga staðni, ynskja fólk
eisini, at eitt nú heilsuverkið
var betri. Fólk ynskja sær til
dømis ein økislækna, sum
kann taka sær av smápláss-
unum burturav.
Men eru ferðamøguleik-
arnir ikki til staðar, er einki
at gera kortini. Fyrsta treyt
fyri lívi á smáplássunum er,
at tað ber til at koma til og
frá. Og ynskja politikararnir
ikki at brúka pengar upp á
smáplássini, skulu teir bara
siga tað, so er støðan greið.
Mugu hugsa um
annað enn ull
Skal lív verða útoyggjunum lagað, er neyðugt at hugsa
øðrvísi, enn vit vanliga gera. Vit eiga ikki bara at hugsa
um ull og vinnufyritøkur, men um lívsvirði sum heild
Tað hevur gingið hampuligt hjá Hotel Norð á Viðareiði í summar, men gistingarnar
hava verið ov fáar
Mynd: Edvard Joensen