fríggjadagur 12. august 2005síða 5

Nr. 151 - 12. august 2005 5 Vistu hvørjum teir leitaðu eftir Innbrotstjóvar fingu ikki pengaskápið upp, men funnu eitt sindur av pengum á Fiska- virking í Vestmanna INNBROT Heri á Rógvi heri@sosialurin.fo Tá arbeiðsfólk á Fiskavirking í Vestmanna mikumorg- unin komu til arbeiðis, so nýttust teimum ikki lykil til skrivstovuna, tí hurðin stóð opin inn á skrivstovuna. Hesum høvdu innbrotstjóvar syrgt fyri, tá teir brutu hurðina upp. Tjóvarnir høvdu stjolið eitt sindur av peningi á skrivstovuni, men pengaskápið dugdu tjóvarnir ikki at lata upp. Hinvegin dugdu teir at finna lykilin til kantinuna, har eitt sindur meira av peningi var. - Tað kundi bent á, at tjóvarnir vistu, hvat teir leitaðu eftir, sigur Julian Olsen á Vestmanna Fiskavirking. Tað var tó ikki tað heilt nógva av peningi, ið tjóvar- nir fingu fyri ómakin. Einar 2.000 krónur fingu tjóv- arnir við sær. Tað er tó ikki greitt, um talan var um ein tjóv ella fleiri tjóvar. Annars er eingin nevniverdur skaði gjørdur, frættist út Vestmanna Løgreglan í Vágum kannar í løtuni málið saman við kriminal løgregluni. Serliga treytir til fólk sunnanfjørðs Samgongutingmaðurin Òli Breckmann spyr løgmann, hvat hann meinar um eina heldur serstaka ætlan við- víkjandi Suðuroynni og Sandoynni. Ætlanin er, at stóru oyggjarnar sunnanfjørðs verða lýst sum serstakt búskaparligt vakstrar- og royndarøki. Landskassin yvirtekur alla kommunuskuld, so skjótt sum kommun- urnar hava skipað seg í eina kommunala eind. Tá SEV og IRF verða einskild, rindar nýggja kommunueindin landskassanum sín part av sølupeninginum, og land- skatturin verður í mesta lagi 20% í samanløgdu og skuldafríu kommununi. Enn er ógreitt, nær fyrispurningurin verður svarað- ur. Løgtingið fer væntandi fríggjamorgunin at atkvøða fyri, at løgmaður skal svara fyrispurninginum. -HR Stendur tað til Tjóð- veldisflokkin verður ein búskapargrunnur skipaður, har blokk- urin og kolvetnisinn- tøkur skulu goymast POLITIKKUR Heri á Rógvi heri@sosialurin.fo Eftir norskari fyrimynd hevur Tjóðveldisflokkurin lagt fram Uppskot til løg- tingslóg um Búskapar- grunn Føroya. - Endamálið við Búskap- argrunni Føroya er at tryggja samfelagsliga burð- ardygga nýtslu av serinn- tøkum landskassans, við at- liti til núlivandi og komandi ættarlið. Hartil er endamál- ið við Búskapargrunni Før- oya at virka sum eitt amboð til at røkka einum sjálvber- andi búskapi, stendur at lesa í lógaruppskotinum. Fríggjadagin verður fyrsta viðgerð av málinum á løgtingi, og málið verður beint í fíggjarnevndina. - Ætlanin er, at allar óvanligar inntøkur hjá landskassanum ikki skulu merkja vanliga raksturin, sigur Páll á Reynatúgvu, tingmaður fyri Tjóðveldis- flokkin. Tað er ógvuliga sjáld- samt í føroyskum politikki, at ein andstøðuflokkur leggur fram eitt so umfat- andi uppskot. Og Páll á Reynatúgvu sigur seg eisini sanna, at tað verður trupult at fáa uppskotið samtykt í verandi líki. - Vit eru opnir fyri øllum møguleikum og til reiðar at kjakast um uppskotið, sigur Páll á Reynatúgvu. Í skrivandi stund hevur samgongan ikki viðgjørt málið. Men tað hoyrir til teir heilt sjáldsamu løturnar í føroyskum politikki, at eitt uppskot - í øllum førum av tílíkum slag sum hesum - frá andstøðuni verður samtykt. Inntøkur Í Búskapargrunn Føroya skulu: skattur sambært kol- vetnisskattalógini, avgjøld og ágávur sambært løg- tingslóg um kolvetnisvirk- semi, blokkstuðulin, inn- tøkur frá einskiljingum og rentur og avkast av gruns- fænum. Tað vil siga, at allar inn- tøkur, sum ikki eru bein- leiðis skatta, avgjalds ella tollinntøkur. Uppskotið ger ikki við- merkingar til, hvussu tað ávirkar tær næstu fíggjar- lógirnar, og tað er eisini meiningin. - Hetta er ætlað sum eitt seriøst uppskot um ein yvirskipaðan búskaparpoli- tikk. Eg ætli mær ikki niður í smálutir til hvørt punkt, sigur Páll á Reynatúgvu. Skiftisgjøld Grunnurin skal virka frá 2006. Og ætlanin er, at skiftisgjøld skulu latast úr grunninum til landskassan frá 2006 til 2014. Í 2006 verður gjaldið 600 millión- ir, og gjaldið minkar síðani 75 milliónir árliga til 2014. Peningurin úr grunninum skal nýtast til at gjalda skuld og til útbúgving og gransking. Heildarveitingin úr Danmark er í løtuni 615 milliónir. Tá grunnurin eigur 3,5 milliardir skal uppskot ger- ast um realavkast frá grunninum. Kalda móttøku Tað verður mestur heldur ikki hesaferð, at eitt and- støðuuppskot av hesum slag verður samtykt í løg- tinginum. Í øllum førum ikki í tí líki, sum Tjóð- veldisflokkurin hevur skot- ið upp Bárður Nielsen, lands- stýrismaður í fíggjarmál- um, sigur, at málið hevur ikki verið fyri í samgong- uni, men hann er sjálvur ikki so heitur fyri uppskoti- num. - Har er ymiskt, sum eg ikki kann taka undir við, og ymiskt, ið eg taki undir við. Eg haldi, at uppskotið sigur ov lítið um, hvørjar tænast- ur skulu skerjast, tá vit í 2007 fáa 75 millliónir minni útgoldið til rakstur, sigur Bárður Nielsen. Málið um búskapargrunn er ikki ókent í føroyskum politikki. Tá Karsten Han- sen var landsstýrismaður í fíggjarmálum var málið eisini frammi, men tað eydnaðist ikki Fólkaflokki- num og Tjóðveldisflokki- num at semjast. Men bæði Javnaðarflokkurin og Sam- bandsflokkurin vóru sinn- aðir at taka undir við einari skipan, ið av álvara minnir hetta. Málið kom tó ongan- tíð fyri løgtingið. - Eg kann í prinsippinum taka undir við at skipa ein búskapargrunn. Serliga til oljuinntøkur hava royndir í øðrum londum víst, at tað er tað einasta rætta, sigur Bárður Nielsen. Eftir norskari fyrimynd skal ein føroyskur búskapargrunnur skipast. Vestmanna Fiskavirking gjørdist 2.000 fátækari av innbrotstjóvum Savnað inntøkur í búskapargrunn