leygardagur 7. oktober 2000síða 4

6 7 tíðindablaðið sosialurin tíðindablaðið sosialurin Nr. 193 - 7. oktober 2000 Nr. 193 - 7. oktober 2000 MAGNUS DAM KEYPMANNAHAVN Hóast teir eru ósamdir um endaliga málið, so eru Óli Breckmannn og Jóannes Eidesgaard samdir um, at eitt úrslit nú má spyrjast burturúr samráðingunum millum landsstýrið og stjórnina. Óli Breckmannn heldur, at partarnir nú mugu royna at fáa greiðu á teimum mál- unum, sum semja tykist vera um, og Jóannes Eides- gaard heldur, at føroyska fólkið nú má sleppa at taka støðu til eitt ella annað úrslit. Teir umboða ávikavist samgonguna og andstøðuna í Føroyum, men hvørgin teirra er nøgdur við samráð- ingargongdina. Óli Breckmann fanst í røðu sínari serliga at donsku stjórnini, tí hon ikki hevur eftirlíkað føroyska ynskin- um um longri skiftistíð. Og fólkatingsmaðurin er sera ónøgdur við, at tað hevur gingist so striltið hjá pørt- unum at finna eina semju um búskaparliga partin. Tað, sum nú liggur á borð- inum er ikki nóg gott, held- ur Óli Breckmann. – Løgmaður hevur sagt alment, at hann ikki ætlar at leypa út í hylin uttan fyrst at tryggja sær, at vatn er í hylinum. Og støðan hjá løg- manni er hervið endurtikin av Fólkatingsins røðara- palli. Tað verður altso ikki nøkur fólkaatkvøða um før- oyskt fullveldi, um meiri- lutin ikki frammanundan er vísur, segði Óli Breckmann. Óli Breckmann ásannaði, at tað ikki slepst longur í spurninginum um skiftistíð- ina. – Tríggjar ferðir hevur landsstýrið samráðst við stjórnina við sama samráð- ingarupplegið — og tað var kanska eina ferð ov nógv. Men uppleggið er so roynt. Vit eru nú kroyst til at boyggja okkum fyri hesum og taka undir við einari fýra ára langari skiftistíð, um vit ynskja fullveldi her og nú. Á henda hátt hevur forsæt- isráðharrin í stóran mun ávirkað tað valið, sum hann pástendur, at Føroya fólk einsamalt skal avgera. Skeiv raðfylgja Jóannes Eidesgaard minti í sínari røðu á, at sjálvstsýri ikki er eitt mál í sjálvum sær hjá Javnaðarflokkinum. Eins og eitt framhald av ver- andi støðu heldur ikki er eitt mál í sjálvum sær. – Tað eru tey samfelags- ligu áhugamálini – gerand- isdagurin hjá fólki – sum upptekur okkum. Harvið er ikki sagt, at tað ikki eisini í okkara hjørtum býr eitt ynski um, at føroyingar taka fulla ábyrgd av okkara egna landi. Tað er okkara greiða mál, at vit útbyggja okkara sjálvræði á øllum økjum, men vit síggja eisini fyri- munir í einum samstarvi, segði Jóannes Eidesgaard. Fólkatingsmaðurin hjá Javnaðarflokkurin helt, at gongdin í løtuni er skeiv. – Um vit siga, at øll hend- an gongdin hevur tvey stig, so má fyrsta stig koma áðr- enn annað stig. Fyrsta stig er at fyrireika samfelagið at standa á egnum beinum pol- itiskt, umsitingarliga og bú- skaparliga. Annað stig er fyri okkum sjálvt stigið út úr ríkisfelagsskapinum, um føroyingar til ta tíð halda, at tað er tann besta loysnin. Stutt sagt, er støðan tann, at samgongan ætlar at gjøgn- umføra stig nummar tvey, meðan vit vilja gjøgnum- føra stig nummar eitt. Vit siga fyrst stig eitt, og so má tíðin vísa, hvat hendir. Ta avgerðina mugu teir føroy- ingarnir taka, sum til ta tíð hava ábyrgdina av samfel- agnum, segði Jóannes Eidesgaard. Søguligi møguleikin Jóannes Eidesgaard kom eisini inn á søguliga møgu- leikan, sum nógv hevur ver- ið tosað um. – Vit hava eitt søguligt skeið í føroyskum politikki júst nú. Allir flokkar taka undir við broytingum, og tað er ongantíð hent síðani 1906. Ósemjan snýr seg um, hvussu stórar broytingarnar skulu verða. Men tað finst eisini ein felagsnevnari. Hann gongur sjálvsagt ikki ynskjunum hjá øllum flokk- um á møti, men hann ger ein stóran meiriluta av fólkinum nøgdan. Og Óli Breckmann helt eisini, at partarnir eiga at gera meira fyri at finna eina semju, sum kann fáa so breiða undirtøku sum gjørl- igt. – Fullveldið her og nú skilur landsstýrið og stjórn- ina. Og hetta skilur eisini samgongu og andstøðu í Føroyum. Men lat okkum hyggja at tí, sum í øllum før- um Javnaðarflokkurin og samgongan í Føroyum eru samd um. Partarnir eru samdir um at fáa eina avtalu í staðin fyri heimastýrislóg- ina, sum er fólkarættarliga bindandi, og sum Fólkating- ið ikki kann taka aftur. Hetta er í øllum førum greið tala. Løgtingið skal verða evsta vald. Føroyingar og danir varðveita rættindini hjá hvørjum øðrum, og ein av- tala skal gerast um, at blokk- stuðulin minkar yvir eitt nærri ásett áramál, sum allir Fáið nú gongd á Báðir teir føroysku fólkatingslimirnir heittu hóskvøldið á donsku stjórnina um at fáa gongd á aftur samráðingarnar um framtíðarstøðu Føroya. Áheitanin var borin fram í Fólkatinginum undir orðaskiftinum um setanarrøðu forsætisráð- harrans. partar kunnu semjast um. Tómrúm Óli Breckmann vísti á, at tað í løtuni er eitt politiskt tómrúm í Føroyum, sum millum annað kemst av, at heimastsýrislógin er út- brend. – Tann politiska menn- ingin er ongantíð liðug, verður sagt. Men í Før- oyum er hendan menn- ingin tíverri steðga upp. Og hon kemur bert í gongd aftur, um allar góð- ar kreftir í Løgtinginum og Fólkatinginum finna eina so góða loysn á ósemjuni, at so nógvir føroyingar sum gjørligt halda, at viðurskiftini millum Føroyar og Dan- mark aftur eru vorðin góð. Jóannes Eidesgaard heitti somuleiðis á part- arnar um at fara fram við virðing fyri hvørjum øðr- um. Óansæð um partarnir eru ósamdir um ynskini hjá hvørjum øðrum. – Hetta skylda vit okk- ara søguligu fortíð og okkara framtíðar sam- starvið. At enda heitti Jóannes Eidesgaard á partarnar um ikki at lata samráðing- arnar draga óneyðuga leingi út. – Hetta er at kalla tað einasta málið á politisku dagsskránni í Føroyum í løt- uni, hóast vit áttu at verið upptiknir av at loysa onnur týdningarmikil mál. Halda fram Poul Nyrup Rasmussen end- urtók á røðarapallinum hós- kvøldið, at partarnir eru kom- nir langt í samráðingunum, men at tað framvegis eru nógv mál eftir at loysa. – Eg havi sagt við løg- mann, at vit eru til reiðar at halda fram, segði forsætis- ráðharrin og legði afturat, at hann hevur fylgt við í orða- skiftinum í Føroyum seinastu tíðina og eitt nú lagt til merk- is, signalini, sum eru komin frá millum annað samgongu- limum. – Tað er avmarkað, hvussu langt eg kann fara inn í tað kjakið her, tí tá kann eg koma at leggja meg útí føroyska kjakið. Eg vil bara endurtaka, at vit eru til reiðar at halda fram við samráðingunum á tí grundarlagnum, sum Løg- tingið og landsstýrið hava samtykt og enn einaferð vátta, at tað besta fyri Før- oyar og okkum er, at so breið semja sum gjørligt er um endaligu loysnina, segði danski forsætisráðharrin. Boðini frá báðum teimum føroysku fólkatingslimunum í viðmerkingunum til setanarrøðu Nyrups vóru greið. Nú skal glið fáast á ríkisrættarligu samráðingarnar JOHN JOHANNESSEN Løgtingið hevur allan av- gerðarrætt á lóggávuøkin- um, og halda tingfólk, at ávís mál krevja drúgva við- gerð árenn tey verða sam- tykt, skulu tey bara syrgja fyri, at viðgerðin verður drúgv. Hetta heldur Anfinn V. Hansen, advokatur, sum hevur verið við til at gera stýrisskipanarlógina, sum er galdandi í Føroyum. Tingfólk hava funnist at, at løgtingið er vorðið ein avgreiðslustova hjá lands- stýrinum, sum bert situr og samtykkir tey lógaruppskot, landsstýrið leggur fyri ting- ið. Men hesar atfinningar heldur Anfinn V. Hansen vera óneyðugar. Tí tað er løgtingið og eingin annar, ið ger av, hvussu drúgva viðgerð, tey ymisku lógar- uppskotini fáa. Kommunulógin kundi bíðað Eitt tað feskasta dømið um eitt mál, sum er skundað ígjøgnum í løgtininum er broytingin í lógini um kommunuval. Løgtingið samtykti fríggjadagin endaliga at broyta lógina um komm- unuval. Men fyri, at tað kundi bera til at halda kommunuval eftir hesari lógini í november, mátti løgtingið eisini samtykkja eina orðing, sum sigur, at í ár 2000 skal kommunuvalið haldast 21.november. Lógin sigur annars, at kommunu- val skal haldast annan týs- Orsøkin til, at embætisfólk og landsstýrið hava alt valdið í Føroyum er, at tingfólk ikki duga nóg væl at brúka síni aboð. Hetta heldur ein av advokatunum, sum hava gjørt stýrisskipanarlógina dag í november. Hetta hava løgtingsmenn sagt vera at vanvirða tingið. Men Anfinn V. Hansen hel- dur ikki hald vera í kritikk- inum frá tinglimunum. – Tingið kundi bara svara landsstýrinum, at tað ikki bar til at samtykkja lógina undan kommunuvalinum í ár, og tí mátti kommunuval- ið fara fram eftir gomlu lóg- ini, sum hevur virkað í nógv ár, sigur advokaturin. Boðskapurin frá Anfinn V. Hansen er greiður. Tingið skal bara gera greitt fyri landsstýrinum, at tað er tað, ið er lóggávumyndugleikin og tískil ger av, hvussu og nær lógaruppskot verða av- greidd. Nýta ikki serkunnleikan Tingfólk hava eisini funnist at, at tey ikki hava somu møguleikar sum landsstýrið at leggja fyri tingið væl gjøgnumarbeidd lógarupp- skot. Men hetta heldur Anfinn V. Hansen eisini vera atfinn- ingar, sum einki hald er í. –QLøgtingslimir kunnu nýta alla ta ráðgeving, sum teir ynskja, tá teir skulu smíða lógaruppskot. Tað einasta, løgtingið skal gera, fyri at hetta skal bera til, er at játta nóg nógvan pening á fíggjarlógini til ráðgeving til tingfólk, sigur advokat- urin. Og at fáa hendan pening- in játtaðan, heldur Anfinn V. Hansen ikki vera nakran trupulleika, tí tað er jú løg- tingið, ið skal góðkenna fíggjarlógina. Tingfólk eru óprofessionell Hava kravt 30-40% í lønarhækkingum ÁKI BERTHOLDSEN Tað er rættiliga stór ósemja ímillum fíggjarmálastýrið um, hvussu lønarviðurskift- ini hjá yvirmonnunum á nýggja vaktarskipinum skulu vera. Tummas Magnussen, leiðari á lønardeildini í fíggjarmálastýrinum, sigur, at enn eru samráðingarnar ongan veg komnar. Og hetta kemur púra ó- vart á hann, tí hann hevði væntað, at hetta fór at verða ein løtt uppgáva. Men ístaðin er støðan tann, at partarnir eru ikki so frægt sum samdir um, hvat teir skulu samráðast um. - Vit hava nokk ymiska uppfatan av, hvat hesar samráðingarnar skuldu vera um, sigur Tummas Magn- ussen. Hava kravt 30-40% Hann sigur, at í Fíggjar- málastýrinum høvdu tey væntað, at samráðingarnar skuldu snúgva seg um, at finna ein hóskandi bólk í sáttmálanum, sum er, at seta manningin á nýggja skipin- um í. – Vit hævdu væntað, at tað skuldi ikki meiri enn ein stuttur fundur til at semjast um tað. – Hinvegin hava manning- arfeløgini lagt krøv fram, sum onki hava við nýggja skipið at gera. – Teirra krøv byggja á, at lønin sum heild er ov lág. Tummas Magnussen sig- ur, at Skipara- og Naviga- Tummas Magnussen á Løn- ardeildini í fíggjarmálastýr- inum er bilsin av krøvunum hjá manningarfeløgunum um, hvussu nógva løn, yvir- menninir á nýggja vaktar- skipinum skulu hava tørfelagið tískil hava lagt krøv fyri Fíggjarmálastýrið um lønarhækkingar upp á millum 30-40%. Men hetta vil fíggjar- málastýrið ikki samráðast um. – Slík krøv hoyra heima í teimum vanligu sáttmála- samráðingunum. Men tað eru ikki vanligar sáttmála- samráðingar, vit eru í holt við nú. – Tað, sum vit skulu sam- ráðast um nú, er at finna ein hóskandi lønarbólk í sátt- málanum sum er, at seta yvirmennirnar á nýggja skipinum í, sigur Tummas Magnussen. Vit spurdu hann eisini, sum hann heldur, at tað er langt ímillum partarnar. – Tað mugu vit siga, at tað er. Nú hava vit havt tríggjar fundir, uttan at verða komnir nakran veg, so nakað er ímillum okkum, sigur hann. Anfinn V. Hansen heldur, at tingmenn sjálvir kunnu lóggeva soleiðis at embætismenn ikki stýra landinum Í fíggjarmálastýrinum høvdu tey væntað, at tað bleiv lætt at finna semju fyri yvirmenninar á nýggja vaktarskipinum og tey eru bilsin av, at tað gongur so illa -Góðir brúktir frá REYNI SERVICE REYNI SERVICE OpiÝ: M‡n.-fr’. 8.00-17.00 Vegurin Langi -188 Hoyvík - Tel. 313040 AVHEINTINGARTILBOÐ VØRUVOGNAR Sosialurin - 311820 TOYOTA CAMRY 2,2 GL AUTOMAT. Skrás.: 28-06-96 Km.: 78.000 Prísur: 179.600,- Garanti* TOYOTA AVENSIS 1,8 SOL L/B Skrás.: 13-01-99 Km.: 28.000 Prísur: 165.600,- Garanti** TOYOTA CARINA E 2,0 Gli Aut.gear Skrás.: 13-06-96 Km.: 82.000 Prísur: 127.600,- Garanti* TOYOTA CARINA 2,0 Xli Skrás.: 19-10-90 Km.: 122.000 Prísur: 57.600,- TOYOTA CARINA E 1,8 L/B Skrás.: 30-12-93 Km.: 140.000 Prísur: 89.600,- Garanti* FORD ESCORT 1,8 DIESEL Skrás.: 13-12-95 Km.: 87.000 Prísur: 78.600,- Garanti* TOYOTA CARINA E 1,6 CDX Skrás.: 16-10-96 Km.: 39.000 Prísur: 117.600,- Garanti* Sýnaður 01-00 TOYOTA COROLLA 1,6 Aut.gear Skrás.: 09-08-95 Km.: 60.000 Prísur: 98.600,- Garanti* TOYOTA COROLLA 1,3 H/B Skrás.: 20-04-99 Km.: 7.000 Prísur: 128.600,- Garanti** TOYOTA CAMRY 1,8 XL Skrás.: 30-06-88 Km.: 240.000 Prísur: 15.600,- TOYOTA COROLLA 1,3 GALLA Skrás.: 01-05-95 Km.: 139.000 Prísur: 87.600,- Garanti* Sýnaður 12-99 TOYOTA COROLLA 1,3 GALLA Skrás.: 20-09-95 Km.: 72.000 Prísur: 85.600,- Garanti* Sýnaður 06-99 TOYOTA COROLLA 1,3 GLS H/B Skrás.: 16-10-97 Km.: 52.000 Prísur: 110.600,- Garanti* Sýnaður 04-99 TOYOTA CARINA 1,6 DS Skrás.: 09-06-87 Km.: 221.000 Prísur: 15.600,- Sýnaður 05-00 NISSAN BLUEBIRD Skrás.: 12-06-87 Km.: 157.000 Prísur: 17.600,- Sýnaður 08-00 NISSAN BLUEBIRD Skrás.: 26-03-86 Km.: 192.000 Prísur: 2.000,- OPEL ASCONA 1,6 Skrás.: 01-01-87 Prísur: 3.600,- VW TRANSPORTER Skrás.: 17-02-87 Km.: 190.000 Prísur: 18.600,- TOYOTA DYNA 150 V/ LAST Skrás.: 24-02-97 Km.: 100.000 Prísur: 90.600,- TOYOTA LANDCRUISER 2,4 DIESEL Skrás.: 05-11-86 Km.: 230.000 Prísur: 48.600,- VW LT 35 VAN Skrás.: 30-06-93 Prísur: 39.600,- Støkkið inn á gólvið! TOYOTA CARINA E 2,0 Gli SED. Skrás.: 30-04-98 Km.: 24.000 Prísur: 167.600,- Garanti** TOYOTA CARINA E 1,6 SEDAN Skrás.: 30-05-94 Km.: 107.000 Prísur: 98.600,- Garanti* Sýnaður 03-00 TOYOTA CARINA 2,0 Gli Skrás.: 02-07-90 Km.: 170.000 Prísur: 65.600,- Sýnaður 03-00 TOYOTA CARINA 1,6 Xli Skrás.: 11-06-91 Km.: 108.000 Prísur: 48.600,- Sýnaður 09-00 VOLVO 460 SEDAN Skrás.: 25-05-90 Km.: 92.000 Prísur: 48.600,- Sýnaður 06-99 HONDA ACCORD 1,8 Skrás.: 01-11-97 Km.: 53.000 Prísur: 148.600,- Garanti* FORD MONDEO 2,0 AIR-CON Skrás.: 02-07-96 Km.: 52.000 Prísur: 120.600,- Garanti* FORD FIESTA 1,8 DIESEL Skrás.: 26-01-96 Km.: 115.000 Prísur: 65.600,- FORD FIESTA 1,8 DIESEL Skrás.: 27-07-93 Km.: 115.000 Prísur: 58.600,- KIA SEPHIA 1,5 Skrás.: 17-04-97 Km.: 59.000 Prísur: 62.600,- SUZUKI BALLENI 1,6 GLX Skrás.: 26-06-96 Km.: 52.000 Prísur: 87.600,- Garanti* V/ DUP. KABINU * Brúktir bilar yvir 75.000 kr. verða seldir við BRÚKTBILAVÁTTAN ** TOYOTA bilar hava 3 ára garanti frá fyrstu skrás. dato