fríggjadagur 25. november 2005síða 39

Nr. 227 - 25. november 2005 39 Snýs út regluliga! - tips í samband við krím Heilsa & lívsstílur Heilsa maggi@sosialurin.fo Diabetes av stress Vit vita at týðandi or­­søk­ i­r til diabetes eru t.d. yvir­vekt og ov lítið av motión, men kanningar í Svøríki og Niðurlondum vísa, at eisini stress, hjúna­­skilnaður, deyði, happ­ing, fíggjarligir trupul­leikar og einsemi økja um vandan fyri at fáa diabetes. Kelda: Sunnhetsbladet Motión móti bróstkrabba Tað er rætt at brúka all­­ar teir møgu­leikar ein hev­ ur til at verða krops­liga virkin, vísir ein kanning, ið er gjørd fyri Den Norske Kreftforening. At motionera í minst fýra tímar um vikuna mink­ar um vandan fyri at fáa bróstkrabba við um­leið 40 prosentum. Ein orsøk er kanska, at tá vekt­in fer upp, øk­­ist eisini vandin fyri bróst­krabba. Kvinn­ ur sum eru klænar og krops­­liga virknar eru í minni vanda fyri at fáa bróstkrabba. Hetta er árstíðin, tá nógv ganga við krímsjúku.Eitt løgið fyribrigdi er tað, at meðan nøkur so at siga ongantíð fáa krím, eru tað onnur ið liggja við krími á hvørjum ári Krím Fyri summi kann krím og ein ring influensa verða ein álvarsligur trupulleiki við longri sjúkralegu, meðan onnur einans taka tað róligt heima í songini nakrar dag­ ar. Her eru 10 góð ráð í sam­band við krím og in­fluensu: • Tá vit leggjast við krími, skulu vit minnast til, at nøk­ ur eyðkenni upp á sjúkuna eru fyri at hjálpa okkum, sum t.d. fepur, ið er ein reaksjón frá kroppinum, og hostin, ið hjálpir til við at reinsa andaleiðina. Tí er ikki altíð neyðugt at taka heilivág, um ein hevur eitt sindur av fepri og hostar. Men um talan er um høgan pepur og turr­­ an hosta, sum irr iterar slím­hinnurnar, fæst okk­ urt fepurniðursetandi og hostalinnandi á apo­tek­un­ um. • Tað er týdningarmikið at snýsa út regluliga, ístaðin fyri at anda slímið inn  aftur í nasagluggarnar. • Um nøsin er typt, ber til at reinsa kanalirnar við lunk­aðum saltvatni. Ein væl umtókt uppskrift er at blanda eina teskeið av salti og ein knivsodd av bakipulvuri í ein dl. av vatni, sum síðan verður sproytað inn í nøsina og sleppur at renna út aftur. Ger hetta fleiri ferðir í báðar nasagluggarnar, fyri at loysa upp slím í nøsuni og kanalum til biholur og oyru.   • Saltvatn er ikke einans gott at sproyta inn í nøs­ ina, men eisini til at gurgla hálsin við. Til dømis ber eisini til at gera sín egna ”gurglemix” við sitróndjús, heitum vatni og honning. Hetta kann hjálpa sera væl, tá tað skriðar í hálsinum. • Tann sum hevur krím, eigur at loyva sær at vera heima í nakrar dagar, halda seg heitan og sova nokk fyri at geva kroppinum møguleika fyri at vinna á bakteriunum. • Ein koppur av heitum te er góður til at loysa upp í slímhinnunum, nøsini og hálsinum. Ella ein góðan toddy av heitum te ella sólbersaft við honning og reyðvíni. • Um man t.d. ert linur í kongunum og typtur í høvd­ inum, kann vatn­dampur hjálpa væl. Tak eitt heitt brúsubað um tú orkar, ella hald høvdið yvir einum fati við kókandi heitum vatni við eucalyptus. Hald eitt handklæði uppi yvir, so dampurin ikki sleppur út. • Um vit í sambandi við krím fáa sár undir nøsina, ber til at brúka menthol, kamfer ella eucalyptus, sum eisini hjála til við at halda andaleiðina opna. • Meðan kroppurin arbeiðir móti virus og bakterium, er tað nógv ymiskt sum til ber at eta fyri at hjálpa upp á sjúkratilgongdina og styrkja immunverjuna sum t.d. hvítleykur ella kanel, umframt nógv annað sum fæst á apotekum og heilsukosthandlum.    • Í samband við krím hev­ ur tað týdning at gera upp­livingina so hugnaliga sum møguligt. Ikki taka synd í sær sjálvum, men t.d. lesa bløð, eta fruktir ella sjokulátu. Um man ikki orkar at eta so nógv, hevur tað týdning at eta nakað fyri at hjálpa kroppinum at berjast við bakteriur og virus. www.mozon.no