mikudagur 4. januar 2006síða 20

20 Nr. 3 - 4. januar 2006 Ringt ár hjá fjølmiðlafólki Á hvørjum ári lata fleiri tíðindafólk og onnur fjøl­ miðlafólk lív í arbeiðinum, men tað hevur ongantíð ver­ ið so ringt sum í fjør. Sambært altjóða stovn­ inum fyri tíðindatrygd, INSI, doyðu 146 fjøl­miðla­ fólk, meðan tey vóru til ar­beiðis. Tann størsta ein­staka vanlukkan var í iranska høvuðsstaðnum Teheran fyri stuttum, tá eitt flogfar við millum ann­að 48 tíðindafólkum og myndafólkum rendi á eini háhús. Øll doyðu. 37 av hinum 98 doyðu í Irak, og tað merkir, at nú hava 100 fjølmiðlafólk latið lív, síðan kríggið har byrjaði í mars í 2003. Tey flestu fjølmiðlafólkini, sum doyðu í Irak í fjør, vóru irakar. Tey flestu tíðindafólkini, sum lótu lív í fjør, doyðu í álopum av ymsum slagi. Minst 68 vórðu skot­in, sjey doyðu av bumbu­spreing­ ingum, trý vórðu myrd, og tvey hvurvu í Irak. Alt bendir á, at tey vórðu hálshøgd, sigur INSI. Minst 70 doyðu, meðan tey vóru til arbeiðis. Hini doyðu í skotbardøgum ímill­ um stríðandi partar ella av tilvildarligum álopum. Virðisløntar bøkur vrakaðar Ein kanning í Bretlandi hev­ur avdúkað, at tað er sera ymiskt, hvussu forløg meta bókmentir, og hvønn kunnleika tey hava til kend­ ar bøkur. Millum annað vísti tað seg, at einki forlag kendi handritið til skaldsøguna ”In a Free State”, sum V. S. Naupal fekk ta viðurkendu Booker-virðislønina fyri í 1971, og einki forlag segði seg vera sinnað at geva hand­ritið út í bók. Eitt sind­ur frægari gekst hand­ rit­inum til skaldsøguna ”Holi­day”, sum Stanley Middle­ton fekk Booker- virð­is­lønina fyri í 1974. Eitt forlag helt handritið vera vert at geva út. Blaðið The Sunday Tim­es sendi 20 bretskum for­løgum handritini, men broytti navnið á høv­und­ unum. Niðurstøðan hjá blað­num er, at forløgini leggja seg eftir tilfari hjá kendum fólki, og at tað er sera torført hjá einum nýggjum høvundi at sleppa ígjøgnum nálareygað. Har­ afturat vísir tað seg, at tað skal vera lætt at selja bókina og høvundin, ella sum The Sunday Times tekur til: - Ert tú 29, ljóshærd, vøkur og kend, so er tað nóg mikið til at fáa sáttmála við eitt forlag um útgávu. Sharon fekk mutur Ísraelska sjón­ varpsstøðin Channel 10 vil vera við, at ísraelska løgreglan hev­­ur prógv fyri, at fa­ milj­an hjá Ariel Sharon, forsætisráðharra fekk næst­an 20 milliónir krónur í mutri frá ein­um eyst­ urríkskum vinnu­lívsmanni. Í einari sending í gjár vísti Channel 10 avrit av skjølum, sum sambært støð­­ini vísa, at húskið hjá Sharon fekk pengarnar frá Martin Schlaff og bróðuri hansara James í 1999. Løgreglan hevur fyrr ákært synir Sharons fyri at hava tikið ímóti ólóg­ lig­um pengum, og í gjár kunngjørdi annar teirra, at hann fer úr tjóð­ar­ting­ inum. Omri Sharon hev­ur viðgingið, at hann hev­ur falsað skjøl, og at hann hevur tikið ímóti ólóg­lig­ um stuðuli til seinasta val­ stríðið. Sharon sjálvur er ikki skuldsettur enn, men Chann­el 10 heldur uppá, at løgreglan hevur skjøl, sum vísa, at hann er eisini sekur. Ráðgevi hansara, Lior Chorev, sýtti í gjár fyri at gera viðmerkingar til sendingina í sjónvarpinum, skrivar AP. Røkke keypir Aker Yards hjá norska rík­manninum Kjell Inge Røkke hevur í dag keypt eina stóra skipasmiðju í Saint-Nazaire í Fraklandi. Skipasmiðjan, sum er ein av teimum størstu í Evropa, hevur tey seinastu tjúgu árini lagt seg eftir at byggja stór ferðamannaskip, og millum skipini, sum eru smíðað har, kunnu nevnast ”Sovereign of the Seas” og ”Queen Mary 2”. Tað kom ikki óvart á nakran, at Aker Yards keypti fronsku skipasmiðjuna, tí fyri einum mánað síðani segði kunningarstjórin, Tore Langballe, at Aker ætl­ ar at keypa tvær ella tríggjar útlendskar skipasmiðjur í ár. UTTAN ÚR HEIMI Fyrst fingu tey av­varð­ andi at vita, at tólv av teimum trettan monn­ unum vóru bjargaðir á lívi. Seinni komu boð um, at bara ein var á lívi Vanlukka Árni Joensen fartekst@mail.dk – Øll eru skelkað. Eg vildi ikki trúgva tí. Teir hava logið fyri okkum alla tíðina. Avvarðandi hjá teimum 13 kola­náms­arbeiðs­monn­ unum, sum vórðu stongdir inni í einum námi í West Virginia mánadagin, vóru á gosi, tá tað í morgun frættist, at 12 av monnunum vóru funnir deyðir. Tríggjar tímar framm­an­ undan høvdu tey fingið at vita, at ein maður var deyður, og at hinir 12 vóru funnir á lívi. Fólk hálsfevndust, og kirkjuklokkurnar ringdu, men løtu seinni vendist gleð­ in til sorg. Bara tey av­varð­ andi hjá í 26 ára gamla Randal McCloy kundu fegnast. Hann hevði fing­ ið stóran skaða, men var á lívi. Teir 13 menninir, sum júst vóru farnir til arbeiðis aftan á jólafrítíðina, vóru tríggjar kilometrar inni í náminum og 80 metrar undir jørð, tá ein spreinging gjørdi, at teir sluppu ikki úitaftur. Bjargingarlið fóru alt fyri eitt undir at royna at bjarga monnunum, men arbeiðið var trupult, tí nógv gass var í náminum. Í nátt bleiv kunngjørt, at bjargingarliðini høvdu funnið ein mann deyð­ an, men at hinir 12 vóru á lívi. Tað vísti seg at vera beint øvugt. Tað er fyritøkan Inter­natio­ nal Coal Group, sum eigur námið, ið er í Tall­mans­ ville einar 160 kilometrar í landnyrðing úr Charleston. Bara ein var á lívi Her síggjast inngongdirnar til kolanámið í Tallmansville Mynd: Reuters